ترجمه بهار سرلک | اعتماد


ایتالو کالوینو، نویسنده ایتالیایی، اثر داستانی کلاسیک را «کتابی که گفتنی‌هایش هرگز تمامی ندارد» نامیده است. منتقدان نشریه تایمز طی سال 2016 نزدیک به 250 عنوان کتاب معرفی و مرور کردند. آنچه در ادامه می‌خوانید فهرستی از کتاب‌های داستانی منتشر‌شده در سال 2016 است که بیشترین تاثیر را بر خواننده گذاشته و ذهن آنها را روشن‌تر کرده است؛ کتاب‌هایی که به شیوه خود گفتنی‌های‌شان تمامی ندارد. فهرست پیش رو از میان فهرست‌های برتر کتاب‌های داستانی منتقدان نیویورک‌تایمز و تحریریه «نیویورک تایمز بوک ریویو» انتخاب شده‌اند.

کاران ماهاجان [Karan Mahajan] انجمن بمب‌های کوچک» [The association of small bombs] بمب خاکستر

1. «انجمن بمب‌های کوچک» نوشته کاران ماهاجان
کاران ماهاجان [Karan Mahajan] رمان‌نویس هندی با رمان «انجمن بمب‌های کوچک» [The association of small bombs] به فهرست نامزدهای نهایی جایزه کتاب ملی راه یافت. داستان هوشمندانه، شوکه‌کننده و غیرقابل پیش‌بینی با حمله تروریست کشمیری در بازار دهلی شروع می‌شود و سپس زندگی شخصیت‌هایی را که تحت تاثیر این ماجرا قرار گرفته‌اند، دنبال می‌کند؛ دیپا و ویکاس خورانا که کودکانش در این حمله از دنیا رفته‌اند و دوست مجروح این پسران یعنی منصور که به رادیکالیسم سیاسی اعتقاد دارد. همانطور که در این روایت می‌خوانیم هیچ‌کس و هیچ‌چیز از این بمب جان سالم به در نمی‌برد؛ نه انسانیت ما، نه سیاست ما و نه حتی ایمان ما.
[با ترجمه زهرا امین‌کارسیدانی و تحت عنوان «بمب و خاکستر» توسط نشر خوب منتشر شده است.]

آبهای شمالی» [The North water] ایان مک‌گوایر [Ian McGuire]

2. «آب شمالی» [The North water] نوشته ایان مک‌گوایر
ایان مک‌گوایر [Ian McGuire] با تصوری وحشیانه، بی‌رحم و خشن داستان دکتر جراح ایرلندی قرن نوزدهمی را که در عرشه کشتی شکار نهنگ به مقصد شمالگان با روانی فاسدی روبه‌رو می‌شود، بازگو می‌کند. او با نثری شوم و تندوتیز، خشونت را با لحنی ظالمانه و حتی با لذت که نشانی از ادبیات تاریخی دارد، توصیف می‌کند. تصور کنید جوزف کنراد و کورمک مک‌کارتی در بندری محزون با یکدیگر روبه‌رو می‌شوند و سرشان را به نشانه اینکه یکدیگر را شناخته‌اند، تکان می‌دهند. این کتاب به فهرست اولیه نامزدهای جوایز من بوکر سال 2016 راه یافته بود.
[ با ترجمه سیده‌فرزانه حسینی و تحت عنوان «آب‎‌های شمالی» توسط نشر میلکان منتشر شده است.]



3. «راه‌آهن زیرزمینی» نوشته کولسون وایتهد [Colson Whitehead]
در رمان شجاعانه‌ای که استعاره‌ای که سادگی‌اش آن را برجسته می‌کند، وایت‌هد فرار برده‌ای را با راه‌آهن زیرزمینی تصور می‌کند؛ راه‌آهنی که در آن لکوموتیو، واگن‌ باری و مسوولان قطار دیده می‌شوند. با تغییر کوچکی در چشم‌انداز وایت‌هد، داستان به مکان‌های تازه‌ای در روایت‌های برده‌داری یا مکان‌هایی که حرف تازه‌ای برای گفتن دارند، سفر می‌کند؛ حرف‌هایی که از گناه‌های بنیانی امریکا و شیوه‌هایی که تاریخ سیاه‌پوستان اغلب به وسیله راویان سفیدپوست تحریف شده است، صحبت می‌کند. کتاب «راه‌آهن زیرزمینی» [The Underground Railroad] برنده جایزه کتاب ملی در بخش داستان‌نویسی شده است.
[این رمان توسط ناشران مختلف ترجمه و منتشر شده است.]

گیاهخوار» [The vegetarian]  هان کانگ [Han Kang]

4. «گیاهخوار» نوشته هان کانگ
رمان «گیاهخوار» [The vegetarian] نوول کوتاه سه قسمتی نوشته هان کانگ [Han Kang] نویسنده اهل کره‌جنوبی است که در سال 2007 منتشر شد اما دبورا اسمیت، مترجم امریکایی در سال 2016 آن را به انگلیسی برگرداند که جایزه من بوکر بین‌المللی بخش ادبیات داستانی را از آن خود کرد. در رمان پرتنش هان کانگ، زن خانه‌داری که ظاهری عادی دارد - حتی همسرش او را «در انجام هر کاری به‌شدت عادی» توصیف می‌کند- پس از اینکه خوابی ترسناک می‌بیند گیاهخوار می‌شود. موضوع اطاعت و واژگونی در این داستان قالبی تمثیلی پیدا می‌کند و انکار خود زن خانه‌دار شدید و سوررئال می‌شود.
[این رمان توسط ناشران مختلف ترجمه و منتشر شده است.]

استفان هرتمانز [Stefan Hertmans] جنگ و تربانتین» [War and Turpentine]

5. «جنگ و تربانتین» نوشته استفان هرتمانز
استفان هرتمانز [Stefan Hertmans] نویسنده بلژیکی با الهام از یادداشت‌ها و یادگاری‌های پدربزرگش، نقاشی بلژیکی که در جبهه این کشور و در جنگ جهانی اول خدمت کرده است، با شیوایی تمام خاطرات دبلیو. جی. سبالد را در «جنگ و تربانتین» [War and Turpentine] گزارش می‌کند و در عین حال مکان‌هایی را که در آن باورپذیری متن، ابتکار و تخیل با هم درمی‌آمیزند، کشف می‌کند. او داستان‌های پدربزرگش را با گزارش‌های ملاقاتش به محل‌هایی که به رشد این مرد به عنوان همسر و پدر و همچنین هنرمند، کمک کرده است، ترکیب می‌کند و در نهایت کتابی استادانه درباره خاطرات، هنر، عشق و جنگ خلق می‌کند.

 مادلین تین [Madeleine Thien] نگویید چیزی نداریم» [Do not say we have nothing]

6. «نگو چیزی نداریم» نوشته مادلین تین
رمان خواندنی و محزون مادلین تین [Madeleine Thien] درباره وحشت‌های حاصل‌شده از انقلاب فرهنگی چین است. رمان «نگویید چیزی نداریم» [Do not say we have nothing] اینچنین شروع می‌شود: «در یک سال، پدرم دو بار ما را ترک کرد. نخستین بار برای خاتمه دادن به ازدواجش و دومین بار وقتی بود که خودکشی کرد.» این رمان شما را تحت کنترل خود در می‌آورد و باعث می‌شود تا پایان داستان کتاب را زمین نگذارید. از سوی دیگر این رمان دنیای موزیسین‌های کلاسیک آماده نبرد و ستاره‌های موسیقی پاپ شجاع و مخالف را به تصویر می‌کشد. این کتاب به فهرست نهایی نامزدهای جایزه من بوکر 2016 راه یافته بود.

ایان مک‌ایوان [Ian McEwan] پوسته پرده حائل [Nutshell]

7. «پوسته» نوشته ایان مک‌ایوان [Ian McEwan]
داستان این رمان چیزی کمتر از فرضیه‌ای خنده‌دار ندارد: داستان بازگویی نمایشنامه «هملت» اثر ویلیام شکسپیر از زاویه دید نوزادی است که در رحم مادرش به سر می‌برد. او که قرار است روزی به دنیا بیاید (یا به دنیا نیاید و شاید «بودن یا نبودن» او بحث این رمان است) حرف‌های مادرش را با عمویش کلود، استراق سمع می‌کند. رمان «پرده حائل» [Nutshell] که زاویه‌ دید بی‌سابقه‌ای در دنیای ادبیات دارد، داستانی کلاسیک از قتل و فریب نوشته یکی از استادان داستان‌سرایی است. این رمان دلیلی برای اثبات قلم درخشان و گستردگی قوه تخیل مک‌ایوان است.
[ با ترجمه سیامک دل‌آرا و تحت عنوان «پرده حائل» توسط نشر کتاب پارسه منتشر شده است.]

8. «تنها چیزی که انسان هست» نوشته دیوید زالای
قدرت قلم زالای مسحورکننده است. در کتابی که عنوانی طعنه‌آمیز دارد، مجموعه 9 داستان کوتاه مرتبط درباره 9 مردی است که در مراحل مختلف زندگی خود هستند و دور از خانه به سر می‌برند؛ مردانی که مدام برای فهمیدن معنای زنده بودن می‌جنگند. زالای در این کتاب از کارگری طبقه متوسط تا دانشجوی از خود راضی‌، از بازنده‌ای میانسال تا ثروتمند روسی به ذهن شخصیت‌هایش قدم می‌گذارد. او ثابت‌قدم و با بی‌رحمی پیش می‌رود و در هر داستان شخصیت محوری داستان پیرتر و دلسردتر از شخصیت قبلی داستان می‌شود.

بخشش» [Grace] ناتاشیا دئون [Natashia Deón]

9. «بخشش» [Grace] نوشته ناتاشیا دئون [Natashia Deón]
رمان گیرا و قدرندانسته‌ای از نویسنده‌ای نوقلم درباره برده‌ای فراری، دختری که هرگز برای او مادری نخواهد کرد و مرد مقدسی که فرزند او را بزرگ می‌کند. دئون با عزت نفس و با استعدادی که در خلق تعلیق دارد، با قلبش فکر می‌کند و نشان می‌دهد برده‌داری چه زجری برای خانواده‌ها داشته است و عشق مادری چقدر قدرت دارد. بی‌ارزشی زندگی زنان یکی از درون‌مایه‌های دردناک این داستان است. کتاب داستانی جهانی از آزادی، عشق و مادرانگی دارد که با صدایی شیوا و خالص روایت می‌شود.

شیرجه از ارتفاع زیاد» [High Dive]  جاناتان لی [Jonathan Lee]

10. «شیرجه از ارتفاع زیاد» [High Dive] نوشته جاناتان لی [Jonathan Lee]
رمان «شیرجه از ارتفاع زیاد» درباره نقشه قتل مارگارت تاچر در سال 1984 و در گرند هتل برایتون است. زیبایی این کتاب نه تنها در نثر آن بلکه درجسارت نوشتن چنین داستانی است. البته باید آسیب‌پذیری داستان و شخصیت‌های جذاب را در نظر داشت. برای رمانی که از قتل فردی سیاسی حکایت می‌کند، لی در «شیرجه از ارتفاع زیاد» نگاه مختصری به سیاست داشته است. این رمان پرتره‌ای تاثیرگذار از اعتمادهای از هم پاشیده، گناه و پشیمانی و چگونگی تبدیل شدن انسان‌ها به قسمتی از تاریخ است.

................ تجربه‌ی زندگی دوباره ...............

بازنویسی بخشی از روایت هفت پیکر... یکی از چکمه‌های سمانه گم می‌شود... کابوس‌های جوانی را حکایت می‌کند که خاطرات پدر مرده‌اش، شهر زادگاهش یعنی اصفهان و رودخانه زاینده رود او را به مرز پریشانی می‌رساند... روایت‌گر پسر خنگی است که تا پیش از رفتن به مدرسه حرف نمی‌زند... باید به تنهایی چند اسیر عراقی را به پشت جبهه منتقل کند... تصمیم می گیرد که با همسر واقعی اش همبازی شود ...
ماجرای رستم و سهراب، تنها موردی است که در آن پدری ناخواسته فرزندش را -چون که معترض حکومت شاه ایران شده بود- می‌کشد و تراژدی فرزندکشی را رقم می‌زند... تنها زن باقرآباد که بلد است از روی کتاب شعر بخواند... با یکه‌بزن‌های دیگر به طمع پول همراه شده تا دل «آذر» را به دست بیاورد... اما آذر دلش برای زندگی با «گروهبان رستمی» هوایی شده... معلوم نمی‌شود این مادر متفاوت و قوی، چه تأثیری در زندگی سالار داشته ...
این سی و دو دفتر را در زندانی نوشت که در رژیم موسولینی از سال 1929 تا مرگ خود، به مدت یازده سال، در آن به سر برد... به رغم عدم دسترسی به کتاب‌ها و مراجع لازم، درباره‌ی متنوع‌ترین و مشکل‌ترین مسائل سیاست، فلسفه، تاریخ فکری و اجتماعی، هنر و ادبیات به بحث می‌پردازد... یادداشت‌هایی درباره‌ی ماکیاولی، سیاست و دولت جدید، درباره‌ی بسط بورژوازی ایتالیایی؛ ادبیات و حیات ملی، تأملاتی درباره‌ی دانته و درباره‌ی رمان پاورقی ...
حقیقت این است که شهرت «دو قرن سکوت» بیش از آنکه مرهون ارزش و اعتبار علمی‌اش باشد، حاصل محتوای ایدئولوژیک آن است... موضوعات علمی را به سبک ادبی برای هر دو گروه متخصص و متوسط می‌نوشت... سبک او که آمیزه‌ای بود از اطلاعات وسیع و مقبول علمی در بیانی سرشار از جذابیت ادبی و روایتگری... غزالی قهرمان کتاب فرار از مدرسه است و حافظ قهرمان از کوچه‌ی رندان است و نظامی قهرمان پیر گنجه در جستجوی ناکجا آباد ...
زمان وقوع حوادث داستان دهه‌ی 1930 میلادی و مقارن با دوره‌ی رکود بزرگ اقتصادی آمریکاست... تنها دارایی ارزشمند خانواده‌شان، بشقابی است که روی آن یک رودخانه، سه آدم، یک پل و درخت بیدی آبی‌رنگ نقش بسته است... مدام مجبور به کوچ از جایی به جای دیگر برای کسب درآمدی ناچیز بوده‌اند... آسیب‌های روانی و عاطفی که در این دوره بر کودکان وارد شد، در دهه‌های بعد آثار خود را در زندگی بزرگسالی‌شان نشان داد ...