کتاب «درآمدی بر تاریخ ادیان در قرآن» به قلم دکتر عبدالرحیم گواهی از سوی موسسه بوستان کتاب تجدید چاپ شد. اثر حاضر، تاریخ ادیان الهی را از نگاه قرآن به اجمال بررسی کرده است.

«درآمدی بر تاریخ ادیان در قرآن» به قلم دکتر عبدالرحیم گواهی


به گزارش کتاب نیوز به نقل از ایبنا، نویسنده این کتاب معتقد است که همه مباحث این اثر و استدلال‌ها و استنتاج‌های آن، بر مبنای قرآن و آیاتند؛ بنابراین، وی ابتدا از روی ضرورت از قرآن، کیفیت نزول و قرائت این کتاب مقدس یا اوصافی را که قرآن به خود نسبت می‌دهد یا سخنی را که درباره مخالفان و معاندان و منکران بر زبان می‌آورد، نوشته است.  

آن‌چه در این مجموعه آمده، تنها مقدمه و درآمدی بر مباحث تاریخ ادیان از منظر قرآن محسوب می‌شود که به یقین نیازمند توضیح و تفصیل و همچنین حک و اصلاح اندیشوران و دین‌پژوهان است.

مقوله دین و دین‌باوری، مطلبی نیست که تاریخ یا همه وجوه و ابعاد مختلف آن را بتوان در یک مجلد بررسی و نتیجه‌گیری کرد، زیرا از روزگار بسیار قدیم که بشر به شیءپرستی و جان‌پرستی (آنیمیسم) و فتیش‌پرستی و توتم‌پرستی مشغول بوده‌ است تا همه ادیان قدیم و منقرض تاریخ و همه حکما و بزرگان دینی و پیامبران غیرالهی، نظیر بودا و کنفوسیوس و مهاویرا و در آخر نیز همه پیامبران الهی در مجموعه عظیم ادیان آسمانی و ابراهیمی، جملگی تحت عنوان واحد دین و پرستش دینی جمع می‌شوند و در یک بررسی کلی تاریخ ادیان جای می‌گیرند. از این‌رو، بحث‌های این کتاب به «تاریخ ادیان از دید قرآن» محدود شده تا بتوان حتی‌المقدور دامنه بحث را جمع کرد و ابعاد مختلف مطلب را شکافت.

به گفته نویسنده این اثر، مباحث دیگر مربوط به ادیان غیرالهی را در اثر جداگانه‌ای تحت عنوان تاریخ ادیان بحث خواهد کرد، هرچند که خود این تقسیم‌بندی ادیان جهان به «الهی» و «غیرالهی» نیز باید به صورت دقیق تعریف و بحث شود تا خواننده بداند منظور از یک دین غیرالهی و یا غیرآسمانی چیست و چه معیارها و ضوابطی برای این تقسیم‌بندی در نظر گرفته شده‌اند.

دکتر گواهی می‌نویسد: «منظور از پیامبران الهی و آسمانی کسانی هستند که اولا خود ادعای چنین مطلبی را کرده‌اند و گفته‌اند که از سوی خدای‌تعالی مامور و اعزام شده‌اند؛ بنابراین اقسام بودا و لائوتزه و کنفوسیوس و دیگران که خود شخصا چنین ادعایی نکرده‌اند از شمول این طبقه از پیامبران خارج می‌شوند. ثانیا کتاب و زندگی آنان نیز موید همین ادعاست ـ‌که در این صورت نیز مدعیان پیامبری که چنین شرایطی ندارند نظیر باب و بهاءالله و قادیانی و دیگران نیز از شمول بحث خارج می‌شوند. بر همین منوانل «دین» نیز تعریف خاص خود را می‌طلبد که دامنه آن هم بسیار فراخ و مبسوط است و به یک معنا هرگونه اعتقاد و عمل غیر دنیوی را شامل می‌شود.»

کتاب حاضر، علاوه بر مدخل قرآن در قرآن و نتیجه‌گیری این بحث، در سه بخش تدوین شده است. بخش نخست «بحث کلی تاریخ ادیان» نام دارد که خود از پنج فصل مجزا با عنوان‌های بحث کلی تاریخ ادیان، دین در قرآن، وحدت ادیان الهی در قرآن، ایمان در قرآن (مومنان) و اسلام در قرآن (مسلمانان) تشکیل شده است.

«اهل کتاب در قرآن» عنوان بخش دوم کتاب است که این بخش نیز به پنج فصل اهل کتاب، حضرت ابراهیم(ع)، دین یهود در قرآن، مسیحیت در قرآن و صابئین و مجوس در قرآن تقسیم می‌شود.

بخش سوم کتاب «کفر، نفاق و استضعاف در قرآن» نام دارد و سه فصل کفر در قرآن، نفاق در قرآن (منافقان) و استضعاف در قرآن (مستضعفان) را شامل می‌شود.

آخرین عنوان این نوشتار را «مؤخره بحث» تشکیل می‌دهد که به روابط خارجی امت اسلامی و جمع‌بندی و نتیجه‌گیری آن می‌پردازد.

چاپ دوم کتاب «درآمدی بر تاریخ ادیان در قرآن» با شمارگان 800 نسخه، 500 صفحه و به بهای 98 هزار ریال راهی بازار نشر شد.

................ هر روز با کتاب ..............

بی‌فایده است!/ باد قرن‌هاست/ در کوچه‌ها/ خیابان‌ها/ می‌چرخد/ زوزه می‌کشد/ و رمه‌های شادی را می‌درد./ می‌چرخم بر این خاک/ و هرچه خون ماسیده بر تاریخ را/ با اشک‌هایم می‌شویم/ پاک نمی‌شود... مانی، وزن و قافیه تنها اصولی بودند که شعر به وسیلهء آنها تعریف می‌شد؛ اما امروزه، توجه به فرم ذهنی، قدرت تخیل، توجه به موسیقی درونی کلمات و عمق نگاه شاعر به جهان و پدیده‌های آن، ورای نظام موسیقایی، لازمه‌های شعری فاخرند ...
صدای من یک خیشِ کج بود، معوج، که به درون خاک فرومی‌رفت فقط تا آن را عقیم، ویران، و نابود کند... هرگاه پدرم با مشکلی در زمین روبه‌رو می‌شد، روی زمین دراز می‌کشید و گوشش را به آنچه در عمق خاک بود می‌سپرد... مثل پزشکی که به ضربان قلب گوش می‌دهد... دو خواهر در دل سرزمین‌های دورافتاده باهیا، آنها دنیایی از قحطی و استثمار، قدرت و خشونت‌های وحشتناک را تجربه می‌کنند ...
احمد کسروی به‌عنوان روشنفکری مدافع مشروطه و منتقد سرسخت باورهای سنتی ازجمله مخالفان رمان و نشر و ترجمه آن در ایران بود. او رمان را باعث انحطاط اخلاقی و اعتیاد جامعه به سرگرمی و مایه سوق به آزادی‌های مذموم می‌پنداشت... فاطمه سیاح در همان زمان در یادداشتی با عنوان «کیفیت رمان» به نقد او پرداخت: ... آثار کسانی چون چارلز دیکنز، ویکتور هوگو و آناتول فرانس از ارزش‌های والای اخلاقی دفاع می‌کنند و در بروز اصلاحات اجتماعی نیز موثر بوده‌اند ...
داستان در زاگرب آغاز می‌شود؛ جایی که وکیل قهرمان داستان، در یک مهمانی شام که در خانه یک سرمایه‌دار برجسته و بانفوذ، یعنی «مدیرکل»، برگزار شده است... مدیرکل از کشتن چهار مرد که به زمینش تجاوز کرده بودند، صحبت می‌کند... دیگر مهمانان سکوت می‌کنند، اما وکیل که دیگر قادر به تحمل بی‌اخلاقی و جنایت نیست، این اقدام را «جنایت» و «جنون اخلاقی» می‌نامد؛ مدیرکل که از این انتقاد خشمگین شده، تهدید می‌کند که وکیل باید مانند همان چهار مرد «مثل یک سگ» کشته شود ...
معلمی بازنشسته که سال‌های‌سال از مرگ همسرش جانکارلو می‌گذرد. او در غیاب دو فرزندش، ماسیمیلیانو و جولیا، روزگارش را به تنهایی می‌گذراند... این روزگار خاکستری و ملا‌ل‌آور اما با تلألو نور یک الماس در هم شکسته می‌شود، الماسی که آنسلما آن را در میان زباله‌ها پیدا می‌کند؛ یک طوطی از نژاد آمازون... نامی که آنسلما بر طوطی خود می‌گذارد، نام بهترین دوست و همرازش در دوران معلمی است. دوستی درگذشته که خاطره‌اش نه محو می‌شود، نه با چیزی جایگزین... ...