دومین چاپ «زبدةالتواریخ» اثر ملا کمال منجم، تاریخنگار عصر صفوی منتشر شد. این کتاب روایت ایدئولوژیک تاریخ از هبوط حضرت آدم تا سلسله صفویه است.

زبدةالتواریخ اثر ملا کمال منجم

به گزارش خبرنگار مهر، دومین چاپ «زبدةالتواریخ» کمال‌بن‌جلال منجم‌یزدی با تصحیح، مقدمه و تحقیق غلامرضا مهدوی راونجی، با شمارگان ۲۰۰ نسخه، ۳۷۶ صفحه و بهای ۴۶ هزار تومان منتشر شد. چاپ نخست این کتاب تابستان ۹۷ با شمارگان ۵۰۰ نسخه و بهای ۲۱ هزار تومان در دسترس مخاطبان قرار گرفت.

این کتاب را پژوهشگاه حوزه و دانشگاه با همکاری قطب علمی مطالعات صفوی در دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه اصفهان منتشر کرده است. مقدمه این کتاب به قلم شعله آ. کوئین، استاد دانشگاه مرسد کالیفرنیاست.

«زبده‌التواریخ» تاریخ اسلام و ایران را از حضرت آدم (ع) تا دوران حکومت شاه سلیمان صفوی به شیوه سال‌شمار بررسی می‌کند. ویژگی‌های این کتاب شامل این موارد است: بازشناسی الگوی نظری معرفت و حکمت شیعی پنهان شده در متون تاریخی دوران حکمرانی صفویان و نیز کمک به انتقال روح مذهبی حاکم بر متون تاریخی این دوره.

به عبارتی ملأ کمال با رویکردی مذهبی با هم‌افزایی عناصر غالب در تفکر شیعه به ترسیم تاریخ خطی پرداخت و با بهره‌گیری از عناصر معرفتی دیگری همچون تأویل‌گرایی و گرته‌برداری از اندیشه‌های سیاسی اسلام و ایران، اساس حوادث را در چارچوب این الگو بیان کرد.

مصحح صرفاً به تصحیح کتاب اکتفا نکرده و دو بخش پژوهشی نیز به کتاب اضافه کرده است: نخستین بخش با عنوان «تاریخ نگاری صفوی: تاریخنگری ایدئولوژیک» به بررسی تحلیلی حاکمیت روح مذهب و سیاست و عقاید ایدئولوژیک پادشاهان صفوی در زمینه نگاه به تاریخ و تاریخنگاری اختصاص دارد.

«بررسی حیات سیاسی فرهنگی ملاکمال و خاندان منجّم یزدی» عنوان بخش دوم کتاب است که در آن به این مباحث پرداخته شده: «دربار و تنجیم: نگاهی گذرا به منزلت منجم در دربار صفوی»، «ملا جلال بزرگ خاندان منجم»، «ملا کمال: تداوم تنجیم درباری»، «تاریخنگاری خاندان منجم»، «شاخصه‌های تاریخنگری خاندان منجم یزدی»، «زبدةالتواریخ: منابع و تأثیر پذیری» و...

اما محتوای «زبدةالتواریخ» با روایت «هبوط آدم (ع) تا بعثت حضرت ادریس» آغاز می‌شود. پس از آن مطالب به ذکر انبیای الهی بویژه پیغمبران اولوالعزم و همچنین پادشاهان اعصار تا زمان حضرت نبی اکرم محمد مصطفی (ص) اختصاص پیدا می‌کند. ذکر تولد حضرت امیرالمومنین (ع) و حضرت صدیقه طاهره (س) و ائمه اثنی عشر (ع) از دیگر بخش‌های کتاب است. سلسله سلاطین و پادشاهان و خلفای وقت نیز به ترتیب تاریخی درج شده است. در نهایت تاریخنگار به سلسله صفویه و پادشاهان این عصر پرداخته است.

این کتاب همچنین به تصحیح رفعت خواجه یار نیز منتشر شده است. این تصحیح را انتشارات تمدن علمی بهار سال ۹۸ منتشر کرد.

................ هر روز با کتاب ...............

داستان که نه، قصه هم نیست... سبک روایت همان سبک خاص نویسنده در کتابهای روایت فتح است: پیش بری روایت به سبک پس و پیش گفتن وقایع در عین به هم پیوستگی برای در تعلیق نگه داشتن مخاطب... جراحی اختلاف نظرهای علمای نجف بخصوص درباره اضلاع مثلث حکومت، مردم و حوزه؛ که مهمترین انگیزه شهید صدر برای ما شدن و بزرگترین سد در مقابل او نیز بوده است، کار بسیار سختی است که نویسنده از پس آن برنیامده ...
می‌گویند شهریار ماکیاولی همیشه کنار تخت استالین است. غیر از این هم از او انتظار نمی‌رفت: پس از این کتاب، هیچ سخن به‌واقع مهمی درباره اخلاقیات سیاسی گفته نشده است... خوانش این آثار باید در ارتباط و تعامل با محیط صورت گیرد... اثر منفور و مهوّع آدولف هیتلر هم در کنار کتاب‌های خردمندانی همچون هابز و لاک و مونتسکیو و برک و دوتوکویل و هایک و رالز، فصلی را به خود اختصاص داده است. ...
خود را آنارشیستی می‌داند که به دموکراسی عشق می‌ورزد... در جنبش‌های دانشجویی خشونت‌آمیز حضوری فعال داشته است و سپس راهی آمریکا می‌شود و در گروه نمایشی دوره‌گرد نقش ایفا می‌کند. او مجددا به ژاپن برمی‌گردد و سرآغاز شورش‌های دیگری در روستای اجدادی‌شان می‌شود... کره‌ای‌ها به‌عنوان برده از وطن‌شان به ژاپن آورده شده‌اند و تحت استعمار ژاپنی‌ها قرار دارند ...
همۀ فکر و ذکرش این است که جوک‌های خوب تعریف کند تا تحویلش بگیرند و خودی نشان دهد ولی ماجرا همیشه آن‌گونه که او می‌خواهد پیش نمی‌رود... بخش مهمی از کتاب به تقابل نسلی در قالب ماجرای درگیری‌های پوتر با پسرش اختصاص دارد. پوتر که معتقد است جوانک‌ها تهوع‌آورند، نه از زبان جاهلانه و عامیانه پسرش سر درمی‌آورد و نه از برنامه‌های تفریحی او... سراسر رمان پر است از کلاه‌های گشادی که از تعمیرکار گرفته تا بقال و سبزی‌فروش و همکار و رئیس و فرزند و دوست سرش گذاشته‌اند ...
بخش‌هایی که ناظر به تأیید بخشی از سیره خلفای راشدین توسط امام حسین(ع) بود را ترجمه نکرده بود... اگر سیره ائمه(ع) را کج بفهمیم، دینداری امروز نیز به صورت منحرف شکل می‌گیرد و این اتفاق‌ها زیاد رخ داده است... تئوری‌های مهمی برای مطالعه متن و انکشاف تاریخ از دل متن‌ها پیدا شده‌اند... یا ائمه(ع) را عصری می‌کنیم و یا سیاست‌ امروز را کهنه می‌کنیم. مثلا شورا را تبدیل به مجلس می‌کنیم و بالعکس. یا رأی و انتخابات را به بیعت ارجاع می‌دهیم ...