کتاب «خطوط تفننی در ایران» اثری پژوهشی است که سیر تاریخی بدایع در حوزه هنر خوشنویسی را بررسی می‌کند.

خطوط تفننی در ایران تکتم رحمانی

به گزارش کتاب نیوز به نقل از هنرآنلاین، کتاب «خطوط تفننی در ایران» نوشته تکتم رحمانی با مقدمه‌ دکتر حمیدرضا قلیچ‌خانی از سوی انتشارات عقربه به تازگی منتشر شده است.

این کتاب پژوهشی به یکی از موضوعات خارج از سیر تاریخ هنر خوشنویسی پرداخته و زمینه‌‌های که باعث شکل‌گیری نقاشی‌خط در دنیای امروز شده را بررسی کرده است.

از آنجا که خط هنر اول مسلمانان و دامنه گستره زیبایی‌شناسی آن در حوزه جغرافیای ایران اتفاق افتاده، تکتم رحمانی در این کتاب به یکی از رسوم قابل توجه در میان خوشنویسان گذشته پرداخته است.

همانگونه که در مقدمه کتاب آمده است: «خطاطان هنرور پس از تسلط بر اقلام مختلف، خاطر هنرجوی خود را بفروع و خطوط تفننی تسلی می‌بخشند. این آثار به سبب تصرف شخصی که در قواعد خوشنویسی آن‌ها شده است، در ذیل خطوط مشخص و معروف اسلامی و ایرانی نمی‌گنجند. خطوطی که جنبه تزئین و آرایشی آن بیش از جنبه رعایت اصول خوشنویسی مطرح است و اوج این بدایع و تنوع در استفاده از خطوط و اقلام تفننی را در دوره قاجار شاهدیم. ترکیب‌هایی عجیب که به عمد از اصول خوشنویسی خارج است و آراسته به صفا و بهجت‌اند.»

تکتم رحمانی در کتاب «خطوط تفننی در ایران» از اولین نمونه‌های کوفی‌های تزئینی تا قطعه‌هایی که به تسامح نقاشی‌خط نامیده می‌شوند را در دوره‌های گوناگون تاریخی در این کتاب ذکر می‌کند و به شرح این گونه‌ آثار می‌پردازد. با توجه به کمبود منابع مطالعاتی در حوزه نقاشی‌خط سنتی ایران، این پژوهش بستری است که بنیان‌های نظری این هنر را گردآوری کرده است. .

کتاب «خطوط تفننی در ایران» نوشته تکتم رحمانی، در 120 صفحه به قیمت 70 هزار تومان از سوی انتشارات عقربه در دسترس علاقمندان به هنر قرار گرفته است.

................ هر روز با کتاب ...............

آثاری از این دست فقط ما را عالم‌تر یا محقق‌تر نمی‌کنند، بلکه حال ما را خوش‌تر و خوب‌تر می‌کنند... می‌گوید مفاهیم اخلاقی 8 تاست... ما نخست قهرمانان اخلاقی و قدیسان اخلاقی و فرزانگان اخلاقی (به صورت خلاصه اسوه‌های اخلاقی) را تشخیص می‌دهیم، سپس می‌گوییم هر چه در اینها هست، از نظر اخلاقی خوب یا درست یا فضیلت است... اما ما نمی‌توانیم به احساسات و عواطف صرف تکیه کنیم... ممکن است کسی از یک جنبه الگو باشد و از جنبه‌های دیگر خیر... پس ما معیاری مستقل از وجود الگوها یا اسوه‌ها داریم! ...
شناخت ما از خودمان را معطوف به نوشته‌های غیرایرانی کردند... سرنوشت تاسیس پارلمان در ایران با مشاهدات سفرنامه‌نویسان گره خورده... مفهوم و کارکرد پارلمان در اواخر دوره ناصری... مردم بیشتر پیرو و تابع بودند، یعنی متابعت و اطاعت از دالِّ سیاسی مرکز قدرت، امری پذیرفته شده تلقی می‌شده ... مشورت برای نخبگان ایرانی اغلب جنبه تاسیسی نداشته و تنها برای تایید، ‌همفکری و یاری‌دهندگی به شاه مورد استفاده قرار می‌گرفته... گفت‌وگو و تعاملی بین روشنفکران ملی‌گرا و روحانیون مشروطه‌خواه ...
با خنده به دنیا آمده است... به او لقب سفیر شادی، خنده و گشاده‌رویی می‌دهند... از لرزش بال حشره‌ای تا آه زنی در حسرت عشق را می‌تواند بشناسد و تحلیل کند... شخصیتی که او به‌عنوان معجزه‌گر در روابط انسانی معرفی می‌کند و قدرت‌اش را در برقراری و درک ارتباط با آدم‌ها و سایر موجودات به‌تفصیل نشان می‌دهد، در زندگی شخصی خود عاجز از رسیدن به تفاهم است ...
سرچشمه‌های ایران‌دوستی متعدد هستند... رفتار دوربین شعیبی در مکان مقدسی مثل حرم، رفتاری سکولاریستی است... جامعه ما اما جامعه بیماری است و این بیماری عمدتا محصول نگاه سیاسی است. به این معنا که اگر گرایش‌های دینی داری حتما دولتی و حکومتی هستی و اگر می‌خواهی روشنفکر باشی باید از دین فاصله بگیری... در تاریخ معاصر همین روس‌ها که الان همه تکریم‌شان می‌کنند و نباید از گل نازک‌تر به آنها گفت، گنبد امام رضا (ع) را به توپ بستند اما حرم امن ماند ...
با بهره‌گیری از تکنیک کات‌آپ و ‌تکه‌تکه کردن روایت، متن‌هایی به‌ظاهر بریده‌ و ‌بی‌ربط را نوشته ‌است، تکه­‌هایی که در نهایت همچون پازلی نامرئی خواننده را در برابر قدرت خود مبهوت می‌کند... با ژستی خیرخواهانه و گفتاری مبتنی بر علم از هیچ جنایتی دریغ نمی‌کند... مواد مخدر به نوعی تسلط و کنترل سیستم بدن ‌ِفرد معتاد را در دست می‌گیرد؛ درست مانند نظام کنترلی که شهروندان بدون آن احساس می‌کنند ناخوش‌اند، شهروندانی محتاج سرکوب امیال­شان... تبعید‌گاهی‌ پهناور است که در یک کلمه خلاصه می‌شود: مصونیت ...