صفحهآرایی کتاب جدیدم تمام شده. مجموعه مقالات و تأملاتم است دربارهی نسبت مناسک با سیاست هویت و دین عامه؛ مباحثی که تصور میکنم اگر منتشر شود، مورد توجه علاقهمندان این حوزه خواهد بود و زمینهای برای گفتگوهای تازه ایجاد خواهد کرد. اما دستم به نمونهخوانی کتاب نمیرود.
چراکه کتاب قبلیام (تورم مناسک) ـ که پشتوانهی این کتاب است و برای تألیفش سه سال وقت صرف کردم و زحمت فراوانی کشیدم ـ از اسفند سال گذشته تا امروز کماکان پشت دیوار ممیزی ارشاد گیر افتاده و بلاتکلیف است. تماسها و پیگیریهای مکررم از کانالهای مختلف بیفایده بوده و مسئولان اداره کتاب، با رفتار آزاردهنده و غیرمسئولانهی همیشگی خود، حاضر به پاسخگویی نیستند.
خبر دارم که در بین اهالی قلم و نشر، بسیاری دیگر نیز وضعیت مشابهی دارند.
یکی دو روز تا پایان اولین هفتهی کتاب در دولت جدید باقی مانده است. کاش متولیان وزارت فرهنگ بهجای دیدارها و برنامههای نمایشی در این هفته برای وضعیت فاجعهبار و آسیبزنندهی ممیزی و سانسور تدبیری میاندیشیدند. این بهترین هدیهای بود/هست که دولت نوپا میتوانست/میتواند به بدنهی خسته و دلسرد اهالی قلم و نشر کتاب اهدا کند و امیدی بیافریند.
من از دولت نخست احمدینژاد تا امروز، هم بهعنوان نویسنده و هم ناشر، با وزارت فرهنگ و ممیزی سروکار داشتهام و میتوانم شهادت دهم که مدیریت حوزهی کتاب و مشخصاً ممیزی، در دولت قبل به سیاهترین و مبتذلترین سطح خود رسیده بود. تنگنظری و برخوردهای سلیقهای و بیضابطه، در کنار رویههای غیرشفاف و عدم پاسخگویی سبب نارضایتی و خشم بسیاری از نویسندگان و مترجمان و ناشران از طیفهای فکری مختلف شده که فریاد اعتراضشان به جایی نرسید.
امید داشتیم که با استقرار دولت جدید گشایشی حاصل شود. اما عجبا است که بهرغم مطالبه و انتظار گستردهی فعالان حوزهی کتاب، تا امروز کوچکترین تغییری در بدنهی بیکفایت ادارهی کتاب داده نشده و کماکان شاهد استمرار همان رویهها و سیاستهای مخرب دولت قبل و سیطرهی همان تفکر هستیم.
به گمان من، مصداق روشن شعار «وفاق» که مورد تأکید رییسجمهور است، در حوزهی کتاب، ایجاد تحول بنیادین در سیاستها و ساختار و رویههای ممیزی کتاب است و باید دید در بدنهی مدیریتی جدید وزارت فرهنگ اراده و همت و جسارت ایجاد چنین وفاقی هست یا خیر.
[این یادداشت در کانال شخصی نگارنده منتشر شده است.]
................ تجربهی زندگی دوباره ...............
