«فرهنگ مفاهیم فلسفی» نوشته بابک احمدی توسط نشر مرکز منتشر و راهی بازار نشر شد.

فرهنگ مفاهیم فلسفی» نوشته بابک احمدی

به گزارش کتاب نیوز به نقل از مهر، این کتاب به گفته مولفش، دربرگیرنده تعریف و توضیح مفاهیم اصلی و رایج فلسفه غرب است که باور دارد تعریف هر مفهوم در فلسفه، فقط ابزاری است که در موارد خاص به کار می‌رود، جاودانی نیست و معنایش بنا به رای فلاسفه دگرگون می‌شود.

بابک احمدی می‌گوید فرهنگ مفاهیم فلسفی را به این‌دلیل نوشته که جای یک‌فرهنگ نسبتا جامع را در ادبیات فلسفی کشورمان خالی دیده و نتیجه ۱۰ سال کارش در این‌زمینه، ۲ هزار صفحه یادداشت شده که کتاب پیش‌رو، چکیده و برگزیده آن‌یادداشت‌هاست. او می‌گوید این‌فرهنگ باید محصول یک‌کار گروهی می‌بود اما ناگزیر و بنا به شرایط، نتیجه کار فردی است.

مولف فرهنگ پیش‌رو، در ابتدا و پیش از شروع بدنه کتاب، «ساختار فرهنگ و راهنمای استفاده از آن» را در ۸ تبصره تشریح کرده است.

بنابراین عناوین اصلی کتاب «فرهنگ مفاهیم فلسفی» به این‌ترتیب است: یادداشت، ساختار فرهنگ و راهنمای استفاده از آن، فرهنگ مفاهیم فلسفی، برابرنامه سردرایندها، منابع، نام‌نامه.

احمدی در این‌فرهنگ، دو شیوه ارجاع دارد. شیوه اول نظم ارجاعی اول است؛ به این‌معنا: مفهومی به مفهوم مترادف آن که کاربردش در متون فلسفی رایج‌تر است ارجاع داده شده است، مانند آنتاگونیسم که به تناقص ارجاع داده شده است. و نظم ارجاع دوم: در پایان برخی از تعریف‌ها به مفهوم یا مفاهیم دیگری که خواندن آن‌ها به فهم دقیق‌تر موضوع یاری می‌کند با حروف ایرانیک داخل پرانتز ارجاع شده است، مانند (خردباوری).

در قسمتی از این‌کتاب می‌خوانیم:

جهان World

۱ مترادف کیهان و گاه مترادف سیاره زمین.

۲ رایج‌ترین معنای جهان در فلسفه «تمامیت واقعیت تجربی» است. جهان، کل تجربه‌های ممکن و کنش‌مند است. مترادف آن مفهوم جهان تجربی (empirical world) است، جهانی که از راه تجربه واقعی و بالفعل خود را بر ما آشکار می‌کند. دکارت با اصطلاح لاتین res extensa به معنای «امر ممتد» از دنیای مادی خارج از ذهن یاد کرد.

۳ به معنایی مجازی اشاره به جهان فکری، ذهنی و درونی فرد، به‌ویژه هنرمند، یا اشاره به جهان هنر، جهان سیاست و غیره.

جهان بینی worldview آ: weltanschauung

مفهومی که روشن‌گران آلمانی در پایان سده هجدهم مطرح کردند. مجموعه باورها، تصورها و ارزش‌هایی که فرد یا گروه‌هایی چون جامعه، قوم، ملت درباره چیزها می‌سازند. چشم‌انداز گسترده‌ای بر زندگی، جهان و زمان به معنای تاریخ گذشته و تصور آینده که براساس آن فرد یا گروه موقعیت تاریخی خود را می‌شناسد، توضیح می‌دهد و به فعالیت‌ها و مناسبات خود با دیگران شکل می‌دهد.

این‌کتاب با ۳۳۶ صفحه، شمارگان هزار و ۶۰۰ نسخه و قیمت ۴۶۰ هزار تومان منتشر شده است.

................ هر روز با کتاب ................

او «آدم‌های کوچک کوچه»ــ عروسک‌ها، سیاه‌ها، تیپ‌های عامیانه ــ را از سطح سرگرمی بیرون کشید و در قامت شخصیت‌هایی تراژیک نشاند. همان‌گونه که جلال آل‌احمد اشاره کرد، این عروسک‌ها دیگر صرفاً ابزار خنده نبودند؛ آنها حامل شکست، بی‌جایی و ناکامی انسان معاصر شدند. این رویکرد، روایتی از حاشیه‌نشینی فرهنگی را می‌سازد: جایی که سنت‌های مردمی، نه به عنوان نوستالژی، بلکه به عنوان ابزاری برای نقد اجتماعی احیا می‌شوند ...
زمانی که برندا و معشوق جدیدش توطئه می‌کنند تا در فرآیند طلاق، همه‌چیز، حتی خانه و ارثیه‌ خانوادگی تونی را از او بگیرند، تونی که درک می‌کند دنیایی که در آن متولد و بزرگ شده، اکنون در آستانه‌ سقوط به دست این نوکیسه‌های سطحی، بی‌ریشه و بی‌اخلاق است، تصمیم می‌گیرد که به دنبال راهی دیگر بگردد؛ او باید دست به کاری بزند، چراکه همانطور که وُ خود می‌گوید: «تک‌شاخ‌های خال‌خالی پرواز کرده بودند.» ...
پیوند هایدگر با نازیسم، یک خطای شخصی زودگذر نبود، بلکه به‌منزله‌ یک خیانت عمیق فکری و اخلاقی بود که میراث او را تا به امروز در هاله‌ای از تردید فرو برده است... پس از شکست آلمان، هایدگر سکوت اختیار کرد و هرگز برای جنایت‌های نازیسم عذرخواهی نکرد. او سال‌ها بعد، عضویتش در نازیسم را نه به‌دلیل جنایت‌ها، بلکه به این دلیل که لو رفته بود، «بزرگ‌ترین اشتباه» خود خواند ...
دوران قحطی و خشکسالی در زمان ورود متفقین به ایران... در چنین فضایی، بازگشت به خانه مادری، بازگشتی به ریشه‌های آباواجدادی نیست، مواجهه با ریشه‌ای پوسیده‌ است که زمانی در جایی مانده... حتی کفن استخوان‌های مادر عباسعلی و حسینعلی، در گونی آرد کمپانی انگلیسی گذاشته می‌شود تا دفن شود. آرد که نماد زندگی و بقاست، در اینجا تبدیل به نشان مرگ می‌شود ...
تقبیح رابطه تنانه از جانب تالستوی و تلاش برای پی بردن به انگیره‌های روانی این منع... تالستوی را روی کاناپه روانکاوی می‌نشاند و ذهنیت و عینیت او و آثارش را تحلیل می‌کند... ساده‌ترین توضیح سرراست برای نیاز مازوخیستی تالستوی در تحمل رنج، احساس گناه است، زیرا رنج، درد گناه را تسکین می‌دهد... قهرمانان داستانی او بازتابی از دغدغه‌های شخصی‌اش درباره عشق، خلوص و میل بودند ...