چاپ دوم کتاب «مونالیزای ادبیات: مقالاتی دربارهی هملت» به همت مهدی امیرخانلو و توسط نشر نیلوفر منتشر شد.
به گزارش کتاب نیوز به نقل از ایبنا؛ کتاب «مونالیزای ادبیات: مقالاتی دربارهی هملت» شامل مقالاتی است که دربارهی این نمایشنامه نوشته شدهاند و در میان آنها مقالاتی از تی. اس. الیوت، شاعر، نمایشنامهنویس و منتقد ادبی شهیر بریتانیایی، و ژاک لکان، فیلسوف و روانکاو برجستهی فرانسوی به چشم میخورد. مهدی امیرخانلو، مترجم و گردآورندهی این مجموعه مقالهی تی. اس. الیوت با عنوان «هملت و معضلاتش» را انگیزهی اصلی برای گردآوری این مجموعه معرفی میکند.
در توضیح پشت جلد این کتاب آمده است: «نمایشنامهی معروف هملت از شاهکارهای کلاسیک ادبیات جهان است که به قلم ویلیام شکسپیر آفریده شده است. این کتاب از آن دست شاهکارهای ادبی جهان به شمار میرود که تفسیرها و نقدهای گوناگونی بر آن نوشته شده است. کتاب مونالیزای ادبیات: مقالاتی دربارهی هملت که با گزینش و ویرایش مهدی امیرخانلو گردآوری و تهیه شده، شامل ترجمهی تعدادی از این تفسیرها و نقدهاست. مقالات این مجموعه همه، بهجزء یکی از آنها، برای نخستین بار است که به زبان فارسی ترجمه شدهاند. این کتاب مجموعهای است که از کنار هم گذاشتن داستانهای مختلف هملت تشکیل شده است. حاصل کار مجموعهای از بهترین نقدها و تفسیرها از اثر شکسپیر است که هم تحلیل نمایشنامه را دربرمیگیرد و هم تحلیل شخصیت اصلی و سایر شخصیتهای آن را؛ و علاوهبراین بیشک حامل ایدههای بکری برای هر اجرای تازه از هملت خواهد بود. تنظیم مقالات برحسب ترتیب تاریخی آنهاست. فایدهی چنین ترتیبی گشودن چشماندازی یکصدساله از سنت نقدنویسی ادبی در برابر خوانندگان است.»
این کتاب شامل یازده مقاله از نویسندگان خارجی است که با مقدمهی مهدی امیرخانلو و خلاصهای از نمایشنامه آغاز میشود. اولین مقالهی کتاب، «هملت و معضلاتش»، نوشتهی تی. اس. الیوت است. دیگر مقالات کتاب مونالیزای ادبیات به ترتیب عبارتاند از: «مرگ همنت و ساختن هملت»، «هملت مونالیزای ادبیات»، «میل و تفسیر میل در هملت»، «اصالت شکسپیر»، «هملت قرونوسطایی خانواده پیدا میکند»، «فرفره»، «نظریهی شبکه، تحلیل طرح هملت»، «سفارتخانهی مرگ»، «آینهای در برابر روح» و «هملت و ماخولیا». مقالات این کتاب آنگونه به تحلیل شخصیتهای نمایشنامهی هملت میپردازند که افق تازهای برای اجراهای تازه از این نمایشنامهی معروف میگشایند.
امیرخانلو در مورد ایدهی ترجمهی این کتاب در قسمتی از مقدمه نوشته است: «در اسفند سال ۱۳۸۸ یعنی چهار صد و ده سال بعد از نخستین اجرای هملت، نویسنده این سطرها دانشجوی «ادبیات نمایشی» در مقطع کارشناسی ارشد بود و در یکی از کلاسهای نقد ادبی بحثی پیرامون شخصیت شناسی و تحلیل قهرمانهای ادبی در گرفت. سپس دامنهی بحث کلاسی به یک تحقیق و کنجکاوی شخصی کشیده شد و نخستین و مهمترین مورد مطالعهای که به ذهن رسید بلافاصله هملت بود. اولین تلاشها برای یافتن مقالهای دربارهی هملت به زبان فارسی به ترجمه مقالهی تى. اس. اليوت ختم شد. اولین سرنخ. اما همین و دیگر هیچ. پس ادامه جستجو به منابع انگلیسی و دنیای مجازی کشیده شد تا به زودی علت جستجو و هدف آن به کلی دگرگون شود. شاید اگر این شکاف حیرت انگیز نبود میان انبوه مطالب (نقد، تحليل، نقل قول، روز آمدسازی) به زبان انگلیسی و چند منبع پراکنده به فارسی، آنهم دربارهی مونالیزای ادبیات، آن مشغلهی شخصی هم که نهایتاً میتوانست به «تکلیف آخر ترم» سر و شکل دهد، جایش را به ایدهی گردآوری مجموعه مقالاتی درباره هملت نمیداد.»
در قسمتی ازاین کتاب ذیل مقالهی «مرگ همنت و ساختن هملت» میخوانیم: «نوشتن نمایشنامهای راجع به هملت در سال 1600 یا حوالی آن، نباید ایدهی خود شکسپیر بوده باشد. دست کم یک نمایشنامه – که هماکنون مفقود است – راجع به شاهزادهای دانمارکی که انتقام قتل پدرش را میگیرد پیش از آن بر صحنههای انگلستان اجرا شده بود و آنقدر هم موفقیتآمیز بود که اینجا و آنجا از طرف نویسندگان همدوره اقتباس شده باشد یا یادی از آن کرده باشند، جوری بود که انگار همه آن را دیدهاند یا دست کم دربارهاش میدانستند.»
جورج ویلسون نایت نیز در مقالهی خود تحت عنوان «سفارتخانهی مرگ» دربارهی هملت اینچنین مینویسد: «در نمایشنامههای شکسپیر مرسوم است که مضمون اصلی بازتابی در رویدادها، اشخاص بازی و رهنمودهای دقیقِ فرعی که در نمایشنامه آمدهاند داشته باشد. حال، مضمون هملت مرگ است. زندگی که سدی در برابر فروپاشی درون قبر است و عشق که زندگی معشوق را نجات نمیدهد. هر دو با تاکیدشان بر مرگ، به عنوان حقیقت اولای طبیعت، داغی بر ذهن هملت نهادهاند، آن را به آتش کشیدهاند و با درد بسیار میسوزانند.»
چاپ دوم کتاب مونالیزای ادبیات، با بهای 225 هزار تومان توسط انتشارات نیلوفر روانهی بازار کتاب شده است.
................ هر روز با کتاب ...............
