کتاب «هنرهای سنتی و صنایع دستی ایران» پژوهش مشترک شیما احمد صفاری و ملیکا کیوانی‌نژاد ازسوی انتشارات مهرگان دانش قزوین منتشر شد.

هنرهای سنتی و صنایع دستی ایران شیما احمد صفاری

به گزارش کتاب نیوز به نقل از ایبنا، شیما احمد صفاری یکی از مولفان این اثر گفت: کتاب حاضر در مورد هنرهای سنتی و صنایع دستی ایران نوشته شده و در پانزده فصل به معرفی تقریبا مهم ترین هنرهای سنتی ایران پرداخته است.

وی افزود: در این کتاب سعی بر این بوده است که به اختصار، هنرها و صنایع دستی معرفی شوند. در فصل اول این کتاب به تعریف مفاهیم مرتبط با این حوزه و نیز به ارتباط بین صنایع دستی و اقتصاد پرداخته شده است و از فصل دوم تا فصل پانزدهم کتاب انواع هنرهای سنتی از جمله طراحی نقوش، خط و خوشنویسی، کتاب آرایی، نقاشی ایرانی، نساجی و دوخت، هنرهای چوبی، ساخت سازهای سنتی، فلزکاری، سفال و کاشی، زیراندازهای سنتی، آثار لاکی و روغنی، حکاکی و سنگ تراشی، شیشه گری و رنگ‌سازی و رنگرزی سنتی به اختصار معرفی شده اند.

این مدرس دانشگاه با اشاره به دوره زمانی صنایع دستی معرفی شده در کتاب بیان کرد: دوره ذکر شده برای هنرهای سنتی و صنایع دستی که در این کتاب آمده است تا حد امکان از بدو پیدایش این هنرها بوده و نیز سعی شده روند تحول آن‌ها در طی ادوار تاریخی مورد بررسی قرار گیرد. تقریبا تمامی هنرهای دستی مورد بررسی قرار گرفته، تا زمان حاضر نیز همچنان کاربرد دارند و بعضی از این صنایع همچون نقاشی ایرانی، خوشنویسی، هنرهای چوبی در قزوین با ویژگی‌های خاص خود به فعالیت ادامه می دهند.

احمد صفاری اظهار کرد: برای تحریر کتاب حاضر، در حدود چندین ماه وقت صرف جمع آوری مطالب و در نهایت نوشتن آن شده و از منابع متعددی که لیست آن در انتهای کتاب آمده استفاده شده است. هنر یکی از نیازهای اساسی زندگی انسان است. متمایزترین شکل فعالیت اجتماعی که به طور قطع در پیدایی و تکامل شخصیت و بهبود و پالایش روان وی، سهم بسزایی داشته است. اشتیاق انسان به هنر، عمیق و ریشه‌دار است و از قبل تاریخ تاکنون نمایان و مشهود بوده است. انسان محصور در اندیشه بقا، معیشت، هراس‌ها، شکست ها و ... از زیبایی و گویای هنر به وجد آمده و از طریق آن، اندیشه‌ها و عواطفی را که در ذهن داشته متجلی می‌سازد. با افزودن خطوط و پیچ و خم های اضافی بر ابزار کار و زندگی خود، علاوه بر سودمندی به جنبه زیبایی شناسانه آن نیز می‌اندیشد.

وی اذعان کرد: هنر جلوه انسانیت انسان است. یک حقیقت متعالی و پاسخگوی نیازها و گرایش‌های انسانی مانند: کمال جویی، معنویت طلبی، احراز و اعلام هویت، تبعیت، تقلید، تامین رفاه مادی و پرکردن اوقات فراغت است.

این نویسنده قزوینی بیان کرد: هنرهای سنتی ایران در سیر تاریخ هنر نهادینه شده و با استفاده از ویژگی قومی و اقلیمی به عنوان هنرهای مورد اقبال عموم ثبت شده‌اند. قالب اصلی هنرهای سنتی، تجلی نماد این جهان ابدی و ازلی است که این جهان را محلی گذرا و واسطه‌ای برای رسیدن به مرتبه ای والاتر به منظور وصول به آرامش می‌داند.

احمد صفاری معتقد است صنایع دستی و هنرهای بومی بازتاب نگرش معنوی و تظاهرات روحی، قومی و بومی اقوام مختلف ایرانی است که به صورت خاص و در گستره وسیع تر همه سرزمین ایران به صورت عمومی در یک کالای مادی است که امروزه جزوی از یک کالای فرهنگی محسوب می شود و می تواند معرف فرهنگ سرزمین ما نیز محسوب شود.

احمد صفاری در پایان یادآور شد: شناسایی این محصولات فرهنگی و راهکارهای رشد و توسعه آن به خصوص در نواحی روستایی نیاز به تأمین ریشه ها و سر منشأ ظهور این آثار و به دنبال آن قابلیت عرضه آنها در بازارهای داخلی و جهانی دارد. از این رو بر آن شدیم تا با ثبت گوشه‌ای از هنرها و صنایع دستی ایران گامی هر چند کوچک در جهت معرفی این آثار به نسل های آتی برداریم.

................ هر روز با کتاب ...............

بی‌فایده است!/ باد قرن‌هاست/ در کوچه‌ها/ خیابان‌ها/ می‌چرخد/ زوزه می‌کشد/ و رمه‌های شادی را می‌درد./ می‌چرخم بر این خاک/ و هرچه خون ماسیده بر تاریخ را/ با اشک‌هایم می‌شویم/ پاک نمی‌شود... مانی، وزن و قافیه تنها اصولی بودند که شعر به وسیلهء آنها تعریف می‌شد؛ اما امروزه، توجه به فرم ذهنی، قدرت تخیل، توجه به موسیقی درونی کلمات و عمق نگاه شاعر به جهان و پدیده‌های آن، ورای نظام موسیقایی، لازمه‌های شعری فاخرند ...
صدای من یک خیشِ کج بود، معوج، که به درون خاک فرومی‌رفت فقط تا آن را عقیم، ویران، و نابود کند... هرگاه پدرم با مشکلی در زمین روبه‌رو می‌شد، روی زمین دراز می‌کشید و گوشش را به آنچه در عمق خاک بود می‌سپرد... مثل پزشکی که به ضربان قلب گوش می‌دهد... دو خواهر در دل سرزمین‌های دورافتاده باهیا، آنها دنیایی از قحطی و استثمار، قدرت و خشونت‌های وحشتناک را تجربه می‌کنند ...
احمد کسروی به‌عنوان روشنفکری مدافع مشروطه و منتقد سرسخت باورهای سنتی ازجمله مخالفان رمان و نشر و ترجمه آن در ایران بود. او رمان را باعث انحطاط اخلاقی و اعتیاد جامعه به سرگرمی و مایه سوق به آزادی‌های مذموم می‌پنداشت... فاطمه سیاح در همان زمان در یادداشتی با عنوان «کیفیت رمان» به نقد او پرداخت: ... آثار کسانی چون چارلز دیکنز، ویکتور هوگو و آناتول فرانس از ارزش‌های والای اخلاقی دفاع می‌کنند و در بروز اصلاحات اجتماعی نیز موثر بوده‌اند ...
داستان در زاگرب آغاز می‌شود؛ جایی که وکیل قهرمان داستان، در یک مهمانی شام که در خانه یک سرمایه‌دار برجسته و بانفوذ، یعنی «مدیرکل»، برگزار شده است... مدیرکل از کشتن چهار مرد که به زمینش تجاوز کرده بودند، صحبت می‌کند... دیگر مهمانان سکوت می‌کنند، اما وکیل که دیگر قادر به تحمل بی‌اخلاقی و جنایت نیست، این اقدام را «جنایت» و «جنون اخلاقی» می‌نامد؛ مدیرکل که از این انتقاد خشمگین شده، تهدید می‌کند که وکیل باید مانند همان چهار مرد «مثل یک سگ» کشته شود ...
معلمی بازنشسته که سال‌های‌سال از مرگ همسرش جانکارلو می‌گذرد. او در غیاب دو فرزندش، ماسیمیلیانو و جولیا، روزگارش را به تنهایی می‌گذراند... این روزگار خاکستری و ملا‌ل‌آور اما با تلألو نور یک الماس در هم شکسته می‌شود، الماسی که آنسلما آن را در میان زباله‌ها پیدا می‌کند؛ یک طوطی از نژاد آمازون... نامی که آنسلما بر طوطی خود می‌گذارد، نام بهترین دوست و همرازش در دوران معلمی است. دوستی درگذشته که خاطره‌اش نه محو می‌شود، نه با چیزی جایگزین... ...