آزمن توانست در اولین کتاب خود با انتخاب موضوع و سوژه‌ای جدید و چاشنی طنز مخاطب خود را مجاب کند که می‌تواند روی او به عنوان یک نویسنده حرفه‌ای حساب باز کند.

باشگاه قتل پنجشنبه»  [The thursday murder club] ریچارد آزمن [Richard Osman]

به گزارش کتاب نیوز به نقل از تسنیم، انگار انگلیسی‌ها همیشه حرفی برای گفتن در داستان‌های جنایی دارند. در هر دوره‌ای نویسندگانی از این کشور پیدا می‌شوند که یک داستان جدید از آستین بیرون بیاورند؛ داستانی پر از راز و رمز در هوای مه‌آلود لندن یا روایتی از یک قتل هولناک در اتاق زیر شیروانی یک خانه. سابقه این ژانر در انگلستان و خلق آثار ماندگار در این حوزه سبب شده تا نویسندگانی از این کشور مانند آگاتا کریستی یا آثاری از آنها مانند «شرلوک هولمز» به عنوان نمادی برای این ژانر در جهان شناخته شوند. با این حال انگار توانایی انگلیسی‌ها در پرداختن به این گونه ادبی تمامی ندارد. در سال‌های اخیر همواره عناوینی از ژانر پلیسی یا جنایی، در میان آثار پرمخاطب جهانی این حوزه دیده شده است.

یکی از تازه‌ترین کارها در این حوزه، کتاب «باشگاه قتل پنجشنبه»  [The thursday murder club] نوشته ریچارد آزمن [Richard Osman]، تهیه‌کننده و مجری تلویزیون است که اخیراً با ترجمه نازنین فیروزی توسط نشر میلکان در دسترس علاقه‌مندان به ژانر معمایی-پلیسی قرار گرفته است.

این اثر که اولین رمان آزمن است، پرفروش‌ترین کتاب بریتانیا در کل هفته‌ قبل از کریسمس 2021 بود. کتاب خیلی زود به یکی از آثار پرمخاطب بازار نشر بریتانیا تبدیل شد. به گفته‌ ناشران، کتاب آزمن توانست در کمتر از چهار ماه تقریباً 700 هزار نسخه به فروش رود. میزان اقبال به گونه‌ای بود که بعد از کتاب «نماد گمشده»، اثر دن براون و «هری پاتر و یادگاران مرگ» از جی کی رولینگ سومین رمان پرفروش جلد مقوایی شد.

آزمن توانسته در اولین کتاب خود با انتخاب موضوع و سوژه‌ای جدید، زبان مناسب، چاشنی طنز و شخصیت‌پردازی دقیق مخاطب کتاب‌دوست را مجاب کند که می‌تواند روی او به عنوان یک نویسنده حرفه‌ای حساب باز کند.

«باشگاه قتل پنجشنبه» راوی داستان چهار دوست عجیب است که در یک دهکده‌ آرام و خلوت، هر پنج‌شنبه دور هم جمع می‌شوند تا با هم درباره‌ پرونده‌های جنایی حل‌ نشده صحبت کنند. نام کتاب نیز از خلال صحبت شخصیت‌های اثر انتخاب شده است. آنها جلسه‌های پنجشنبه خود را «باشگاه قتل پنجشنبه» نامیده‌اند. ماجرای برگزاری این جلسات ادامه دارد تا اینکه یک قتل واقعی در دهکده‌ آنها اتفاق می‌افتد و منجر به قتل دیگری در نزدیکی منزل آنها می‌شود... .

داستان آزمن در کنار رمزگونگی و رازآلودگی، حس تعلیق و ایجاد هیجان در مخاطب، از شوخی و طنز مبرا نیست. در این داستان علاوه بر روایت پر رمز و راز قتل و جنایت، با غم­‌ها، افسوس‌­ها و مشکلات سالخوردگی هم آشنا می‌شویم. هریک از اعضای باشگاه، همسر، فرزند، شغل یا سلامتی­‌شان را از دست داده‌اند؛ اما همین از دست دادن­‌هاست که روابط میان آنها را محکم‌تر می‌کند و آنها را بیشتر به یکدیگر نزدیک می‌کند.

ریچارد آزمن در مصاحبه‌ای درباره‌ی نخستین کتابش چنین می‌گوید: وقتی می­خواستم «باشگاه قتل پنج‌شنبه» را بنویسم، می‌دانستم که ایده­­ داستانم را دوست دارم، ولی می‌ترسیدم نتوانم آن را خوب از آب دربیاورم.بعد از مدتی تصمیم گرفتم یک ماه اصلاً به تردیدها و دودلی‌هایم توجهی نکنم و فقط بنویسم. خودم را مجبور می‌کردم هر روز دو ساعت بنویسم. در این دو ساعت می‌توانستم نزدیک به هزار کلمه بنویسم. نوشته‌های دیروزم را نمی‌خواندم و بازنویسی نمی‌کردم، همه تمرکزم روی نوشتن بود. در آن ماه 20 هزار کلمه نوشتم و صادقانه باید بگویم که بعد از پایان یک‌ماه، دیگر نمی‌توانستم از راهی که شروع کردم برگردم.

او ادامه می‌دهد: داستانم داشت شکل می‌گرفت. شخصیت‌هایش وجود داشتند و جان داشتند. داستان را ادامه دادم و به هیچ‌کس جز نزدیکانم چیزی نگفتم. همان‌طور که کار پیش می‌رفت، وقت بیشتری را برای ویرایش، مرور و اصلاح نوشته‌هایم می‌گذاشتم، تعداد کلمات به آرامی زیاد شد و بعد از حدود 18 ماه به 90 هزار کلمه رسید؛ حالا او یک کتاب واقعی بود. اگرچه نوشته‌­ام شبیه آثار اتکینسون و رنکین نبود؛ ولی به این نتیجه رسیدم که شاید بهتر هم است که شبیه آنها نیست. من سبک خودم را دارم. این کتاب یکی از پر افتخارترین و دشوارترین دستاوردهای زندگی‌ام است که با روزی دو ساعت و هزار کلمه به دست آمد و «باشگاه قتل پنج‌شنبه»خلق شد.

­کتاب با این بخش آغاز می‌شود: آدم کشتن آسان است، معمولاً قسمت سختش پنهان کردن جسد است؛ اینجاست که آدم گیر می‌افتد...؛ در واقع مخاطب از همان ابتدای امر وارد ماجرا می‌شود. اما آنچه کتاب آزمن را در این مدت پراقبال کرده، تنها انتخاب سوژه نیست، زبان و نوع روایت داستان نیز در این موفقیت سهیم‌اند. نویسنده در عین اینکه یک داستان جنایی را روایت می‌کند، از زبان طنز نیز برای چاشنی و شیرین‌تر شدن داستانش استفاده می‌کند.

در کنار همه این‌ها باید از چندصدایی کتاب نیز یاد کرد. کتاب به دو بخش از زاویه دید تقسیم شده است: بخشی که به «جویس» اختصاص دارد و بخشی که راوی داستان، آن را برعهده می‌گیرد. روشی مشابه کارهای سال‌های اخیر داستان‌نویسان تا مخاطب بتواند با کمک این روایت‌ها، پازل‌های پنهان در داستان را تکمیل کند.

نشر میلکان کتاب حاضر را با ترجمه نازنین فیروزی به قیمت 78 هزار تومان منتشر کرده است.

[این رمان پیش از این با عنوان «انجمن قتل پنج‌شنبه‌ها‮‬» و توسط محدثه احمدی ترجمه شده است.]

................ هر روز با کتاب ...............

هفته‌هاست که حتی یک ماهی نیامده است که به طعمه‌ی قلاب‌های او دهن بزند، ولی ناامید نمی‌شود و برای بار هشتاد و پنجم راه دریا را در پیش می‌گیرد... وقت ظهر، ماهی بزرگی به قلاب می‌اندازد... ماهی در اعماق حرکت می‌کند و قایق را به دنبال خود می‌کشد...ماهی‌گیر پیر زمزمه می‌کند: «ای ماهی، من دوستت دارم و احترامت می‌گذارم، خیلی احترامت می‌گذارم. ولی تو را خواهم کشت»... ماهی سیمین‌فامْ سرانجام خط‌های ارغوانی پوست خود را بر سطح دریا نشان می‌دهد ...
به رغم کم‌حجم بودنش در واقع یک کتابخانه عظیم است... یکی از چالش‌های زمخشری در تفسیر کشاف این بود که مثلا با عرفا گلاویز است، چون عقل کلی که عرفا مطرح می‌کنند برای‌شان قابل قبول نیست... از لحاظ نگرشی من اشعری هستم و ایشان گرایشات اعتزالی دارد... حاکم مکه وقتی می‌بیند زمخشری به مکه می‌رود، می‌گوید اگر تو نمی‌آمدی، من می‌خواستم به خوارزم بیایم و تقاضا کنم این متن را به پایان برسانی... هنوز تصحیح قابل قبولی از آن در اختیار نداریم ...
نخستین بخش از سه‌گانه‌ پی‌پی جوراب‌بلند در کشتی و پی‌پی جوراب‌بلند در دریاهای جنوب... دخترکی نه‌ساله به تنهایی در خانه‌ای چوبی در وسط باغی خودرو، واقع در یکی از شهرهای کوچک سوئد، زندگی می‌کند... تقریباً یتیم است، زیرا که مادرش مرده است و پدرش در جزیره‌ی دوردستی در آفریقا حکومت می‌کند... با شادی آمیخته به ترس خود را به دست ماجراهای افسارگسیخته‌ای می‌سپارند... برداشت‌های سنتی از تعلیم و تربیت را دگرگون می‌کند ...
شرکت در اعتصابات کارگری، میل به گیاه‌خواری، بستری‌شدن در تیمارستان، تمایلات همجنس‌گرایانه و… وجوه اشتراکی است که تشخیص راوی، اف، پیرمرد منحرف و نیز پیرمردی که سردسته‌ تروریست‌ها خوانده می‌شود را از یکدیگر برای مخاطب با دشواری همراه می‌کند... تصمیم او مبنی بر تطهیر روح خود از طریق خودآزاری جسمی بهانه‌ای می‌شود تا راوی با تعابیر طنزآمیزی چون محراب‌های فسقلی پلاستیکی، صلیب‌های تزیینی، قدیسه تقلبی و زلم‌زیمبوهای مذهبی به تمسخر کلیسا و اربابان آن بپردازد ...
می‌خواستم از بازی سرنوشت بنویسم. از اینکه چطور فردی که خود را در آستانه مرگ می‌بیند و آماده پذیرش آن است، ناگهان... با مرگ مرتضی و به اسارت درآمدن زلیخا... با به دنیا آمدن «یوسف» بار دیگر زلیخا به زندگی برمی‌گردد... تصور معمول ما همیشه این بوده که آنچه در دوره‌های مختلف تاریخی ایران از سر گذرانده‌ایم تنها مختص به تاریخ ما و ایران زمین بوده است ...