هنری-دیوید-ثورو

در خانواده‌ای از مهاجران فرانسوی- اسکاتلندی زاده شد. دوران کودکی را در جنگل‌های زادگاهش گذراند... تحصیلات خود را در دانشگاه هاروارد به پایان رساند... از پرداخت مالیات به حکومت طرفدار قانون بردگی امتناع کرد و چندی به زندان افتاد... ثورو به پیروی از امرسون طریقه‌ی معنوی و سیر و سلوک را برگزید... طبیعت در نظر ثورو مصاحبی دلپذیر است که وی چون حق طبیعی از آن لذت می‌برد.

هنری دیوید ثورو، Thoreau, Henry David شاعر و نویسنده آمریکایی (1817-1862) در قریه‌ی کانکرد Concord و در خانواده‌ای از مهاجران فرانسوی- اسکاتلندی زاده شد. دوران کودکی را در جنگل‌های زادگاهش در نزدیکی باستن گذراند و بستگی خود را تا آخر عمر به شهر خویش حفظ کرد. در 1837 تحصیلات خود را در دانشگاه هاروارد به پایان رساند. به هنگام بازگشت به کانکرد با همسایه‌ی خویش رالف والدو امرسون Emerson که در اوج قدرت هنری بود، آشنایی یافت. امرسون ثورو را به خانه‌ی خود پذیرفت و مدت‌ها در سمت استاد و شاگردی در کنار هم به‌سر بردند. ثورو به پیروی از امرسون طریقه‌ی معنوی و سیر و سلوک را برگزید و به انجمن ترانساندانتال Transcendental Club پیوست و با مجله‌ی آنان به نام دایل Dial همکاری کرد. کم‌کم شخصیتی مستقل یافت و گوشه‌نشینی اختیار کرد و دو سال در والدن Walden بهترین دوره‌ی زندگی را گذراند. با قناعت زیست و به تماشای مظاهر پهناور زندگی پرداخت، چون صیاد ماهری با حواس تند و تیز خود همه‌چیز را از انسان گرفته تا حیوان و نبات از نظر گذراند، یک دم از تفکر باز نایستاد و به این‌ترتیب به معرفتی وسیع دست یافت. اولین یادداشت روزانه‌ی او با عنوان هفته‌ای بر رودخانه‌های کانکرد و مریماک A Week on the Concord and Merrimack Revers (1849) اثری است توصیفی درباره‌ی مظاهر مختلف طبیعت و زندگی هندیشمردگان(سرخ‌پوستان) و تمدن گذشته. والدن یا زندگی در جنگل‌ها Walden or Life in the Woods (1854) ثورو را به شهرت رساند. این اثر دارای هجده مقاله است که ثورو در آن گاه به شیوه‌ای تغزلی و گاه با صراحت زندگی خود را در انزوا همراه با زهد و فعالیت در دل طبیعت توصیف و علاقه‌اش را به آزادی فردی بیان کرده است.

طبیعت در نظر ثورو مصاحبی دلپذیر است که وی چون حق طبیعی از آن لذت می‌برد. این کتاب از ارزش ادبی فراوان برخوردار است، شاهکار ثورو به شمار می‌آید و فرهنگ قوی و وسعت اطلاعات او را در زبان یونانی و لاتینی نشان می‌دهد. ثورو که طرفدار مقاومت منفی بود، از پرداخت مالیات به حکومت طرفدار قانون بردگی امتناع کرد و چندی به زندان افتاد. در بازگشت به کانکرد درباره‌ی زندگی ساده و استقلال اقتصادی مقاله‌هایی انتشار داد که در مجموعه‌ی نافرمانی مدنی Civil Disobedience در 1849 انتشار یافت. از 1849 تا 1853 به چندین سفر اقدام کرد و سفرنامه‌هایی نوشت که پس از مرگش به چاپ رسید. از آن جمله کتاب سیر و سفر Excursions در 1863 شامل نه مقاله که قبلاً در مجله‌ها منتشر شده بود. این مقاله‌ها توصیفی بود از مظاهر گوناگون طبیعت. دیگر از مجموعه یادداشت‌های سفر ثورو کتاب جنگل‌های مین The Maine Woods (1864) است، شامل توصیفی از سفر و عبور از رودخانه‌ها و صعود بر قله‌ی کوه‌های محصور از ابر و پایین‌آمدن از شکاف سنگ‌ها و گردش در جنگل‌های وسیع و زندگی مردم بدوی. همچنین شامل پیوستی که نویسنده در آن از تعداد درختان، گل‌ها، درختچه‌ها، گیاه‌ها، پرنده‌ها فهرستی به‌دست می‌دهد و صورتی از اشیای ضروری که برای هر جهانگردی به هنگام سیاحت از این جنگل‌ها لازم است، همچنین فرهنگی از لغات مورد استعمال بومی‌ها در اختیار خواننده می‌گذارد.

دیگر یک یانکی در کانادا A Yankee in Canada (1866) است که اوایل بهار در ماساچوست Early Spring in Mssachusetts پس از مرگش در 1881 انتشار یافت که علاوه بر توصیف مظاهر طبیعت در فصل بهار، شامل نظری فلسفی و تاریخی و ادبی و حتی سیاسی است. این اثر در میان آثار بسیار لطیف نویسنده جای دارد و بعضی از قسمت‌های آن از قوی‌ترین و زیباترین نثرهای ادبیات آمریکای قرن نوزدهم به‌شمار می‌آید. ثورو به بیماری سل مبتلا بود و می‌کوشید تا به وسیله‌ی سفرهای گوناگون بهبود یابد و در همین سفرها بود که یادداشت‌های خود را می‌نوشت. نامه‌های ثورو به وسیله‌ی امرسون منتشر شد. ثورو به شیوه‌ای افراطی طرفدار استقلال فردی بوده و نظر خود را با قلمی توانا و زیبا در آثارش بیان کرده است.

دو کتاب والدن و نافرمانی مدنی از ثورو در ایران ترجمه شده است.

زهرا خانلری. فرهنگ ادبیات جهان. خوارزمی 

................ تجربه‌ی زندگی دوباره ...............

بچه‌هایی كه بر اثر آسیب‌های اجتماعی و پیشینه مسائل خانوادگی‌شان، انواع مشكلات اخلاقی را داشتند... در حقیقت روزنوشت‌های ماكارنكو از این تجربه واقعی و اصیل است... چه کسی می‌توانست تا این اندازه به شكلی غیرقابل‌تصور، صدها کودک را که زندگی با چنین وضع قساوت‌بار و تحقیرآمیزی مچاله‌شان کرده بود تغییر دهد؟... خودش در جایی از حامله شدن یكی از دختران در همان دوران گزارش می‌دهد ...
ابتدا به‌صورت سناریو نوشته شد؛ فیلم شد و بعد تصمیم گرفتم رمان را بنویسم... بعد از کودتای ۱۹۸۰ در ترکیه چهار سال از زندگی‌ام را در زندان گذرانده بودم، لذا با طرز برخورد حکومت‌های نظامی با دموکراسی آشنایی نزدیک داشتم... من مدت‌هاست که به دنیا از دریچه دولت‌ها نمی‌نگرم... هیچ نمونه‌ای از خوشبختی و سعادت انسان‌ها در سیستم‌های سوسیالیستی و چپ‌گرا حتی در اوج قدرتشان سراغ ندارم ...
زمان بازدهی حوزه آموزش طولانی است و به‌همین‌خاطر ایده نوسازی از بالا با اعمال زور را مطرح می‌کردند... اگر ما ملتی داشته باشیم که جاهل باشد، آن‌گاه استبداد بر او تداوم پیدا می‌کند... آنهایی که می‎فرستیم خارج تحصیل می‌کنند و برمی‎گردند، حتی اگر ترقی‎خواه، مشروطه‎خواه و آزادی‎طلب باشند، وقتی با وضعیتی روبه‌رو می‎شوند که نمی‎توانند در آن کاری کنند، ناامید می‎شوند... سعی می‌کند رضاشاه، استبداد و سلطنت را بلاموضوع کند. ...
زن در تاریخ انگلستان مطلقا بی‌اهمیت است... در قصه ها عنان زندگی شاهان و فاتحان به دست اوست ولی در واقعیت برده مردان است...زنها باید به چیزهای دیگری به جز آنچه فکر می‌کردند فکر می‌کردند! ... این را بنویس! به آن فکر کن!... تصور کنید شکسپیر خواهری داشت که در نبوغ با او برابری می‌کرد. ولی افسوس که دخترک را هرگز به مدرسه نفرستادند، هیچ وقت نتوانست دستور زبان و منطق یاد بگیرد، پیش از پایان نوجوانی به اجبار ازدواج کرد و سرانجام پس از فرار از منزل جوانمرگ شد. ...
ماگدا آلمانی است و حاصل تجاوز یک افسر روس به مادرش... آیا می‌توان بخش انسانی دیکتاتورها را از اعمال ضد بشری‌شان جدا کرد... هرگز احساس ندامت از اعمالی که در دستگاه هیتلری مرتکب شده بود نداشت... گوبلز می‌خواست نویسنده شود، هیتلر زمانی سعی داشت معمار شود، چرچیل آرزوی هنرمندی در سر داشت، استالین به شاعر شدن فکر می‌کرد و هیملر به کشاورزی علاقه‌مند بود. ...