لیلا ابوالعلا [Leila Aboulela]، نویسنده مسلمان سودانی برای تمرکز بر ایمان، مهاجرت و آوارگی، به عنوان برنده جایزه قلم پینتر ۲۰۲۵ انتخاب شد.

لیلا ابوالعلا [Leila Aboulela]،

به گزارش کتاب نیوز به نقل از مهر، انجمن قلم انگلیس، لیلا ابوالعلا را به عنوان برنده جایزه قلم پینتر امسال معرفی کرد. لیلا ابوالعلا این جایزه را در مراسمی که ۱۰ اکتبر در کتابخانه بریتانیا برگزار می‌شود، دریافت خواهد کرد.

لیلا ابوالعلا با اعلام نامش به عنوان برنده امسال ضمن شگفتی مطلق خوانده این خبر و تشکر از هیئت داوران، گفت: مفتخرم جایزه‌ای را دریافت می‌کنم که به یاد هارولد پینتر، نویسنده بزرگی که همچنان الهام‌بخش وفاداری و احترام فراوان است، اهدا می‌شود. برای کسی مثل من، یک مهاجر مسلمان سودانی که از منظر مذهبی می‌نویسد و محدودیت‌های تحمل سکولار را بررسی می‌کند، این جایزه واقعاً مهم است. این امر به معنای آزادی بیان وسعت و عمق می‌بخشد و کمک می‌کند تا موضوع‌های بیشتری در این زمینه بیان شود.

این جایزه هر سال به انتخاب برنده، با یک نویسنده شجاع به اشتراک گذاشته خواهد شد؛ نویسنده‌ای که در دفاع از آزادی بیان فعال است و اغلب با خطر بزرگی برای امنیت و آزادی خود روبه‌رو بوده است. برنده مشترک، که توسط لیلا ابوالعلا انتخاب می‌شود، در مراسم اهدای جایزه معرفی خواهد شد.

هیئت داوران امسال شامل روت بورثویک رئیس انجمن قلم انگلیسی، مونا عرشی شاعر و نویسنده، و ندیفه محمد رمان‌نویس، ابوالعلا را به عنوان برنده جایزه قلم پینتر انتخاب کرد.

لیلا ابوالعلا در خارطوم بزرگ شد و از سال ۱۹۹۰ در آبردین زندگی می‌کند. او نویسنده ۶ رمان از جمله «روح رودخانه»، «مترجم»، «مناره» و «کوی غزل‌ها» است که برنده جایزه ادبی اسکاتلند شد. لیلا اولین برنده جایزه کین برای نویسندگان آفریقایی بود و مجموعه داستان او، «جایی دیگر، خانه» جایزه کتاب داستانی سال سالتیر را از آن خود کرد. کتاب‌های او به ۱۵ زبان ترجمه شده‌اند و او نمایشنامه‌های متعددی هم برای رادیو نوشته است. این نویسنده استاد افتخاری مرکز WORD در دانشگاه آبردین و عضو انجمن سلطنتی ادبیات است.

برندگان پیشین جایزه قلم پینتر عبارتند از: آرونداتی روی (۲۰۲۴)، مایکل روزن (۲۰۲۳)، مالوری بلکمن (۲۰۲۲)، تسیتسی دانگارمبگا (۲۰۲۱)، لینتون کوسی جانسون (۲۰۲۰)، لمن سیسای (۲۰۱۹)، چیماماندا نگوزی آدیچی (۲۰۱۸)، مایکل لانگلی (۲۰۱۷)، مارگارت اتوود (۲۰۱۶)، جیمز فنتون (۲۰۱۵)، سلمان رشدی (۲۰۱۴)، تام استاپارد (۲۰۱۳)، کارول آن دافی (۲۰۱۲)، دیوید هیر (۲۰۱۱)، حنیف قریشی (۲۰۱۰) و تونی هریسون (۲۰۰۹).

برندگان سابق جایزه نویسنده باشهامت هم عبارتند از: علا عبد الفتاح (۲۰۲۴)، راحله داووت (۲۰۲۳)، کاکوئنزا راکایراباشایجا (۲۰۲۱)، امانوئل اسرت (۲۰۲۰)، بفقادو هایلو (۲۰۱۹)، ولید احمد بت‌ها (۲۰۱۹) (۲۷۰۱۸۸) رشید چاودری با نام مستعار توتول (۲۰۱۶)، رایف بداوی (۲۰۱۵)، مازن درویش (۲۰۱۴)، ایرینا خالیپ (۲۰۱۳)، سامار یازبک (۲۰۱۲)، روبرتو ساویانو (۲۰۱۱)، لیدیا کاچو (۲۰۱۰) و زرگانار (۲۰۰۹).

چند رمان از این نویسنده به فارسی ترجمه شده که «کوی غزل‌ها» و «مترجم» از جمله آنها هستند.

................ هر روز با کتاب ................

او «آدم‌های کوچک کوچه»ــ عروسک‌ها، سیاه‌ها، تیپ‌های عامیانه ــ را از سطح سرگرمی بیرون کشید و در قامت شخصیت‌هایی تراژیک نشاند. همان‌گونه که جلال آل‌احمد اشاره کرد، این عروسک‌ها دیگر صرفاً ابزار خنده نبودند؛ آنها حامل شکست، بی‌جایی و ناکامی انسان معاصر شدند. این رویکرد، روایتی از حاشیه‌نشینی فرهنگی را می‌سازد: جایی که سنت‌های مردمی، نه به عنوان نوستالژی، بلکه به عنوان ابزاری برای نقد اجتماعی احیا می‌شوند ...
زمانی که برندا و معشوق جدیدش توطئه می‌کنند تا در فرآیند طلاق، همه‌چیز، حتی خانه و ارثیه‌ خانوادگی تونی را از او بگیرند، تونی که درک می‌کند دنیایی که در آن متولد و بزرگ شده، اکنون در آستانه‌ سقوط به دست این نوکیسه‌های سطحی، بی‌ریشه و بی‌اخلاق است، تصمیم می‌گیرد که به دنبال راهی دیگر بگردد؛ او باید دست به کاری بزند، چراکه همانطور که وُ خود می‌گوید: «تک‌شاخ‌های خال‌خالی پرواز کرده بودند.» ...
پیوند هایدگر با نازیسم، یک خطای شخصی زودگذر نبود، بلکه به‌منزله‌ یک خیانت عمیق فکری و اخلاقی بود که میراث او را تا به امروز در هاله‌ای از تردید فرو برده است... پس از شکست آلمان، هایدگر سکوت اختیار کرد و هرگز برای جنایت‌های نازیسم عذرخواهی نکرد. او سال‌ها بعد، عضویتش در نازیسم را نه به‌دلیل جنایت‌ها، بلکه به این دلیل که لو رفته بود، «بزرگ‌ترین اشتباه» خود خواند ...
دوران قحطی و خشکسالی در زمان ورود متفقین به ایران... در چنین فضایی، بازگشت به خانه مادری، بازگشتی به ریشه‌های آباواجدادی نیست، مواجهه با ریشه‌ای پوسیده‌ است که زمانی در جایی مانده... حتی کفن استخوان‌های مادر عباسعلی و حسینعلی، در گونی آرد کمپانی انگلیسی گذاشته می‌شود تا دفن شود. آرد که نماد زندگی و بقاست، در اینجا تبدیل به نشان مرگ می‌شود ...
تقبیح رابطه تنانه از جانب تالستوی و تلاش برای پی بردن به انگیره‌های روانی این منع... تالستوی را روی کاناپه روانکاوی می‌نشاند و ذهنیت و عینیت او و آثارش را تحلیل می‌کند... ساده‌ترین توضیح سرراست برای نیاز مازوخیستی تالستوی در تحمل رنج، احساس گناه است، زیرا رنج، درد گناه را تسکین می‌دهد... قهرمانان داستانی او بازتابی از دغدغه‌های شخصی‌اش درباره عشق، خلوص و میل بودند ...