گئورگی گوسپودینوف [georgi gospodinov]، نویسنده اهل بلغارستان برای رمان «پناهگاه زمان» [Time Shelter] با ترجمه آنجلا رودل، برنده جایزه بوکر بین‌المللی 2023 [The International Booker Prize] شد.

گئورگی گوسپودینوف [georgi gospodinov]، پناهگاه زمان» [Time Shelter]

به گزارش کتاب نیوز به نقل از ایبنا، سومین رمان نویسنده بلغاری، گئورگی گوسپودینوف، «پناهگاه زمان» درباره راه‌اندازی «کلینیکی چند طبقه برای گذشته» است که درمان امیدوارکننده‌ای را برای مبتلایان به آلزایمر ارائه می‌دهد: هر طبقه یک دهه را با جزئیات دقیق بازتولید می‌کند و بیماران را به گذشته می‌برد.

گوسپودینوف نویسنده و نمایش نویس بلغاری است. «پناهگاه زمان» چهارمین کتاب گوسپودینوف است که به زبان انگلیسی ترجمه شده است. وقتی این کتاب در بلغارستان چاپ شد در صدر پرفروش‌ها قرار گرفت و جایزه اروپایی استرگا را به خود اختصاص داد.

رودل، مترجم این کتاب به انگلیسی، موسیقیدان و مترجم ادبی است که در بلغارستان کار و زندگی می کند.

با برنده شدن «پناهگاه زمان» این دومین بار در دومین دوره متوالی است که جایزه بوکر جهانی به کتابی از زبانی می‌رسد که تاکنون در این جایزه مورد توجه قرار نگرفته بود. رمان «مقبره شنی» نوشته گیتانجالی شری که سال گذشته برنده این جایزه شد، نخستین رمان هندی ترجمه شده به زبان انگلیسی است که این جایزه را دریافت کرد.

دیگر نامزدهای دریافت بوکر جهانی ۲۰۲۳ عبارت بودند از:
«انجیل به روایت دنیای جدید» ترجمه ریچارد فیلکاکس از فرانسوی
«نهنگ» نوشته چئون میونگ کوان، ترجمه چی یونگ کیم از زبان کره‌ای
«سنگینی» نوشته گائوز با ترجمه فرانک وین از زبان محلی ساحل عاج
«تخته سنگ» نوشته آوا بالتلزار با ترجمه جولیا سانچز از زبان کاتالانی
«تازه متولد شده» نوشته گوادالوپ نتل با ترجمه روزالیند هاروی از اسپانیایی

جایزه جهانی بوکر با برندگان سال‌های گذشته خود از جمله هان کانگ و اولگا توکارچوک، معتبرترین جایزه بریتانیا در زمینه ادبیات داستانی ترجمه شده است.

این جایزه 50 هزار پوندی که به طور مساوی بین نویسنده و مترجم تقسیم می‌شود، هر سال به یک رمان یا مجموعه داستان اهدا می‌شود که به زبان انگلیسی ترجمه شده و در انگلستان یا ایرلند منتشر شده باشد.

................ هر روز با کتاب ...............

بی‌فایده است!/ باد قرن‌هاست/ در کوچه‌ها/ خیابان‌ها/ می‌چرخد/ زوزه می‌کشد/ و رمه‌های شادی را می‌درد./ می‌چرخم بر این خاک/ و هرچه خون ماسیده بر تاریخ را/ با اشک‌هایم می‌شویم/ پاک نمی‌شود... مانی، وزن و قافیه تنها اصولی بودند که شعر به وسیلهء آنها تعریف می‌شد؛ اما امروزه، توجه به فرم ذهنی، قدرت تخیل، توجه به موسیقی درونی کلمات و عمق نگاه شاعر به جهان و پدیده‌های آن، ورای نظام موسیقایی، لازمه‌های شعری فاخرند ...
صدای من یک خیشِ کج بود، معوج، که به درون خاک فرومی‌رفت فقط تا آن را عقیم، ویران، و نابود کند... هرگاه پدرم با مشکلی در زمین روبه‌رو می‌شد، روی زمین دراز می‌کشید و گوشش را به آنچه در عمق خاک بود می‌سپرد... مثل پزشکی که به ضربان قلب گوش می‌دهد... دو خواهر در دل سرزمین‌های دورافتاده باهیا، آنها دنیایی از قحطی و استثمار، قدرت و خشونت‌های وحشتناک را تجربه می‌کنند ...
احمد کسروی به‌عنوان روشنفکری مدافع مشروطه و منتقد سرسخت باورهای سنتی ازجمله مخالفان رمان و نشر و ترجمه آن در ایران بود. او رمان را باعث انحطاط اخلاقی و اعتیاد جامعه به سرگرمی و مایه سوق به آزادی‌های مذموم می‌پنداشت... فاطمه سیاح در همان زمان در یادداشتی با عنوان «کیفیت رمان» به نقد او پرداخت: ... آثار کسانی چون چارلز دیکنز، ویکتور هوگو و آناتول فرانس از ارزش‌های والای اخلاقی دفاع می‌کنند و در بروز اصلاحات اجتماعی نیز موثر بوده‌اند ...
داستان در زاگرب آغاز می‌شود؛ جایی که وکیل قهرمان داستان، در یک مهمانی شام که در خانه یک سرمایه‌دار برجسته و بانفوذ، یعنی «مدیرکل»، برگزار شده است... مدیرکل از کشتن چهار مرد که به زمینش تجاوز کرده بودند، صحبت می‌کند... دیگر مهمانان سکوت می‌کنند، اما وکیل که دیگر قادر به تحمل بی‌اخلاقی و جنایت نیست، این اقدام را «جنایت» و «جنون اخلاقی» می‌نامد؛ مدیرکل که از این انتقاد خشمگین شده، تهدید می‌کند که وکیل باید مانند همان چهار مرد «مثل یک سگ» کشته شود ...
معلمی بازنشسته که سال‌های‌سال از مرگ همسرش جانکارلو می‌گذرد. او در غیاب دو فرزندش، ماسیمیلیانو و جولیا، روزگارش را به تنهایی می‌گذراند... این روزگار خاکستری و ملا‌ل‌آور اما با تلألو نور یک الماس در هم شکسته می‌شود، الماسی که آنسلما آن را در میان زباله‌ها پیدا می‌کند؛ یک طوطی از نژاد آمازون... نامی که آنسلما بر طوطی خود می‌گذارد، نام بهترین دوست و همرازش در دوران معلمی است. دوستی درگذشته که خاطره‌اش نه محو می‌شود، نه با چیزی جایگزین... ...