کتاب «تئاتر، انزوا، حرفه و طغیان: تحولات گروه تئاتر اودین» [Theatre : solitude, craft, revolt] نوشته ائوجنیو باربا [Eugenio Barba] و ترجمه آزاده احمدی توسط نشر هنوز منتشر شد.

تئاتر، انزوا، حرفه و طغیان: تحولات گروه تئاتر اودین» [Theatre : solitude, craft, revolt] نوشته ائوجنیو باربا [Eugenio Barba]

به گزارش کتاب نیوز به نقل از مهر، کتاب «تئاتر، انزوا، حرفه و طغیان» در شمارگان هزار نسخه، ۵۱۵ صفحه و بهای ۲۵۰ هزار تومان منتشر شده است.

این مجموعه شامل ۲۸ متن از آثار ائوجنیو باربا در فاصله سال‌های ۱۹۶۴ تا ۱۹۹۵ است، یعنی سال‌هایی که زندگی او را به عنوان کارگردان تئاتر اودین شکل دادند. این متن‌ها در زمان‌های متفاوتی نوشته شده‌اند و موضوع‌ها و دغدغه‌های گوناگونی را دربر می‌گیرند و همه آنها یک هسته مشترک دارند: «معنای تئاتر».

متن‌های باربا در این کتاب در قالب پنج بخش تدوین شده‌اند. بخش نخست با عنوان «سرچشمه‌ها: حرفه» شامل این متن‌هاست: «تئاتر گسست»، «نامه به بازیگر «د»، «در انتظار انقلاب»، «مریدی که روی آب راه می‌رفت»، «سکوت مکتوب» و «تئاتر شهر و پناهگاه کلان‌شهر».

بخش دوم «لابراتوار: مدرسه همیشگی» نام دارد و شامل این مباحث است:‌ «تمرین کردن»، «دو نامه»، «واژه‌ها و حضور»، «تناقض آموزشی: یادگیری به منظور یادگیری» و «انتقال یک میراث». بخش سوم کتاب با عنوان «سفر: مبادله» نیز شامل این متن‌هاست: «دو قبیله»، «نامه‌ای از جنوب ایتالیا»، «ریشه‌ها و برگ‌ها»، «مکالمه با برشت» و «اهالی آیین».

بخش چهارم کتاب «راه امتناع: تئاتر سوم» نام دارد و در آن این متن‌ها ترجمه شده‌اند: «تئاتر سوم»، «تحول»، «تئاتر – فرهنگ»، «کرانه سوم رود»، «خانه‌ای با دو در» و «میراث ما برای خودمان». بخش پنجم کتاب با عنوان «هویت: میراث» هم شامل این متن‌هاست: «سایه آنتیگونه»، «بخشی از ما که در تبعید زندگی می‌کند»، «تئاتر اوراسیا» و «گام‌هایی به سوی کرانه رود».

کتاب پیشگفتاری با عنوان «کشتی‌های سنگی و جزایر سرگردان» و پسگفتاری با عنوان «کاشت خرگوش با خیال شیر در سر» دارد. پیوست کتاب نیز با عنوان «قصه سیاه» کاتالوگ تولیدات تئاتر اودین است.

تئاتر اودین که توسط ائوجنیو باربا پایه‌گذاری شد یکی از مشهورترین و اثرگذارترین گروه‌های تئاتر تجربی بود و توانست تحولات مهمی را در دو حیطه «متن» و «اجرا» موجب شود. باربا به سال ۱۹۳۶ در ایتالیا متولد شد و در سال ۱۹۵۴ به نروژ مهاجرت کرد. از سال ۱۹۶۱ تا ۱۹۶۴ در لهستان در رشته تئاتر تحصیل کرد و مدت سه سال را به گروتفسکی به کار پرداخت و نخستین کتابش را درباره او نوشت.

باربا در سال ۱۹۶۳ پس از سفری به هند مقاله‌ای درباره کاتاکالی (نمایش سنتی هندی‌ها) فرم تئاتری‌ای که آن زمان در غرب ناشناخته بود، نوشت و منتشر کرد. او تئاتر اودین را در اسلو بنیاد گذاشت و در سال ۱۹۶۶ با این گروه به دانمارک مهاجرت و بیش از بیست نمایش را کارگردانی کرد. او به سال ۱۹۷۹ مدرسه بین‌المللی آنتروپولوژی تئاتر را بنیاد گذاشت.

از جمله شناخته شده‌ترین اجراهای باربا با گروه تئاتر اودین و همچنین گروه تئاتر وموندی می‌توان به این موارد اشاره کرد: خاکسترهای برشت، تالابوت، میتوس، خانه پدری‌ام، ایتسی بیتسی، فرای، انجیل به روایت اوکزیرینکوس، کائوسموس، پرنده بازان، کاسپاریانا، بیا و روز از آن ما خواهد بود، چکامه برای پیشرفت – یک باله، در اسکلت نهنگ و...

................ هر روز با کتاب ...............

بی‌فایده است!/ باد قرن‌هاست/ در کوچه‌ها/ خیابان‌ها/ می‌چرخد/ زوزه می‌کشد/ و رمه‌های شادی را می‌درد./ می‌چرخم بر این خاک/ و هرچه خون ماسیده بر تاریخ را/ با اشک‌هایم می‌شویم/ پاک نمی‌شود... مانی، وزن و قافیه تنها اصولی بودند که شعر به وسیلهء آنها تعریف می‌شد؛ اما امروزه، توجه به فرم ذهنی، قدرت تخیل، توجه به موسیقی درونی کلمات و عمق نگاه شاعر به جهان و پدیده‌های آن، ورای نظام موسیقایی، لازمه‌های شعری فاخرند ...
صدای من یک خیشِ کج بود، معوج، که به درون خاک فرومی‌رفت فقط تا آن را عقیم، ویران، و نابود کند... هرگاه پدرم با مشکلی در زمین روبه‌رو می‌شد، روی زمین دراز می‌کشید و گوشش را به آنچه در عمق خاک بود می‌سپرد... مثل پزشکی که به ضربان قلب گوش می‌دهد... دو خواهر در دل سرزمین‌های دورافتاده باهیا، آنها دنیایی از قحطی و استثمار، قدرت و خشونت‌های وحشتناک را تجربه می‌کنند ...
احمد کسروی به‌عنوان روشنفکری مدافع مشروطه و منتقد سرسخت باورهای سنتی ازجمله مخالفان رمان و نشر و ترجمه آن در ایران بود. او رمان را باعث انحطاط اخلاقی و اعتیاد جامعه به سرگرمی و مایه سوق به آزادی‌های مذموم می‌پنداشت... فاطمه سیاح در همان زمان در یادداشتی با عنوان «کیفیت رمان» به نقد او پرداخت: ... آثار کسانی چون چارلز دیکنز، ویکتور هوگو و آناتول فرانس از ارزش‌های والای اخلاقی دفاع می‌کنند و در بروز اصلاحات اجتماعی نیز موثر بوده‌اند ...
داستان در زاگرب آغاز می‌شود؛ جایی که وکیل قهرمان داستان، در یک مهمانی شام که در خانه یک سرمایه‌دار برجسته و بانفوذ، یعنی «مدیرکل»، برگزار شده است... مدیرکل از کشتن چهار مرد که به زمینش تجاوز کرده بودند، صحبت می‌کند... دیگر مهمانان سکوت می‌کنند، اما وکیل که دیگر قادر به تحمل بی‌اخلاقی و جنایت نیست، این اقدام را «جنایت» و «جنون اخلاقی» می‌نامد؛ مدیرکل که از این انتقاد خشمگین شده، تهدید می‌کند که وکیل باید مانند همان چهار مرد «مثل یک سگ» کشته شود ...
معلمی بازنشسته که سال‌های‌سال از مرگ همسرش جانکارلو می‌گذرد. او در غیاب دو فرزندش، ماسیمیلیانو و جولیا، روزگارش را به تنهایی می‌گذراند... این روزگار خاکستری و ملا‌ل‌آور اما با تلألو نور یک الماس در هم شکسته می‌شود، الماسی که آنسلما آن را در میان زباله‌ها پیدا می‌کند؛ یک طوطی از نژاد آمازون... نامی که آنسلما بر طوطی خود می‌گذارد، نام بهترین دوست و همرازش در دوران معلمی است. دوستی درگذشته که خاطره‌اش نه محو می‌شود، نه با چیزی جایگزین... ...