«اندیشه سیاسی طبرسی» نوشته محمد اکرم عارفی توسط انتشارات بوستان کتاب به چاپ سوم رسید. از نظر علامه طبرسی نظام سیاسی مطلوب باید استوار بر عدالت باشد.

اندیشه سیاسی طبرسی محمد اکرم عارفی

به گزارش کتاب نیوز به نقل از مهر، موسسه بوستان کتاب قم سومین چاپ کتاب «اندیشه سیاسی طبرسی» نوشته محمد اکرم عارفی را با شمارگان ۱۰۰ نسخه، ۱۲۰ صفحه و بهای ۱۸ هزار تومان منتشر کرد.

نخستین چاپ این کتاب سال ۱۳۸۷ با شمارگان ۱۵۰۰ نسخه و بهای ۱,۵۰۰ تومان منتشر شد و چاپ دوم آن نیز سال ۱۳۸۹ با شمارگان ۱۳۰۰ نسخه و بهای ۲,۱۰۰ تومان در دسترس مخاطبان قرار گرفت.

فضل بن حسن طَبرِسی از علمای بزرگ امامیه در سده ششم هجری و صاحب تفسیر شریف مجمع البیان است. او متکلم، فقیه و مفسری برجسته بود که نظریاتش بویژه در حوزه فقه سیاسی تاثیر بسیاری بر علمای پس از خود گذاشت. این چهره تابناک جهان تشیع، از جمله معتقدان به مفهوم «گفت‌وگو» بود و به همین جهت نیز نظریاتش در زمینه فقه سیاسی برای تشکیل حکومت اهمیت بسیاری داشته و دارد.

این کتاب در ۶ فصل به تحلیل آراء سیاسی طبرسی در عناوین زیر می‏پردازد: «زندگی و زمانه طبرسی»، «کلیات و مبانی اندیشه سیاسی»، «زندگی سیاسی در عصر غیبت»، «حکومت»، «اختیارات و وظایف دولت» و نظام جور (طاغوت) و تعامل با آن».

در فصل نخست کتاب نویسنده دوران رشد و تحصیل، آثار و تالیفات، استادان و شاگردان و همچنین اوضاع سیاسی، فرهنگی و اجتماعی عصر زندگی علامه طبرسی را مورد بررسی قرار داده است.

فصل دوم کتاب شامل پنج مبحث با این عناوین است: «انسان شناسی»، «روش شناسی فقهی – تفسیری»، «تعریف سیاست»، «موضوع سیاست» و «دین و سیاست». فصل سوم کتاب نیز شامل چهار مبحث به این شرح است: «اتخاد گفتمان علمی مشارکت گرا به منزله راهی به سوی گفتمان سیاسی واحد»، «برگزاری مراسم دینی – سیاسی»، «امر به معروف و نهی از منکر و موعظه به حاکمان» و «مشارکت عملی در سازمان حکومت».

نویسنده در فصل چهارم کتاب تعریف، شکل و ساختار حکومت از منظر علامه طبرسی را مورد بررسی قرار داده است. این فصل دارای هشت مبحث است: «تعریف حکومت»، «ضرورت حکومت»، «انواع حکومت»، «عناصر دولت»، «ارکان و نهادهای دولت»، «ساختار دولت»، «شیوه‌های تشکیل دولت» و «منشا و مشروعیت دولت».

در فصل پنجم کتاب (اختیارات و وظایف دولت) نیز سه مبحث عمده ارائه شده است: «اختیارات و وظایف داخلی»، «اختیارات و وظایف خارجی و بین‌المللی» و «منابع مالی یا قلمرو اختیارات اقتصادی دولت». در نهایت فصل ششم کتاب نیز شامل چهار مبحث است: «تعریف جور و طاغوت»، «رد همه جانبه رابطه با ظالم»، «همکاری با دولت جائر در موارد معدود» و «استراتژی تقیه در دولت جائر».

با‬ مطالعه‬ این‬ کتاب‬ متوجه‬ خواهیم‬ شد‬ که‬ علامه‬ طبرسی نظام سیاسی مورد‬ نظر خود را بر‬ اساس عدالت استوار ساخته و اقسام نظام‌‏ها را در نظام عدل و جور تقسیم‏‌بندی کرده است. وی نظام عدل را که بر محور امامت می‏‌چرخد عالی‌ترین نظام سیاسی معرفی‬ می‌کند.

................ هر روز با کتاب ...............

در دادگاه طلاق هفتمین زنش حضور دارد... هر دو ازدواج‌های متعدد کرده‌اند، شکست‌های عاطفی خورده‌اند و به دنبال عدالت و حقیقتند... اگر جلوی اشتهاتون به زن‌ها رو نگیرین بدجوری پشیمون می‌شین... اشتتلر تا پایان داستان، اشتهایش را از دست نداد، ترفیع شغلی نگرفت و پشیمان هم نشد... دیگر گاوصندوق نمی‌دزدند بلکه بیمه را گول می‌زنند و با ساختن صحنه تصادف، خسارت می‌گیرند... صاحب‌منصب‌ها و سیاستمداران، پشت ویترین زندگی‌شان، قانون و عدالت را کنار می‌گذارند ...
زنی خوش‌پوش و آراسته که خودش را علاقه‌مند به مجلات مد معرفی می‌کند... از تلاش برای به قدرت رسیدن تا همراهی برای در قدرت ماندن... قانون برای ما، تصمیم حزب است... پژوهشگرانی که در رساله‌های علمی به یافته‌های دانشمندان غربی ارجاع می‌دادند به «دادگاه‌های شرافت» سپرده می‌شدند... دریافت جایزه خارجی باعث سوءتفاهم بین مردم کشور می‌شد... ماجرای ویلایی که با پول دولت ساخت همه‌ خدمات او به حزب را محو کرد... سرنوشت تلخ او خودکشی ست ...
روابط متقابل زردشتیان و مسلمانان... ادبیات پیش‌گویانه با ایجاد مشابهت‌هایی میان تولد و زندگی‌نامه‌ی محمد[ص]، زردشت و شاهان ایرانی برقراری روابط اجتماعی میان دو گروه را آسان‌تر کرد... پیروزی مسلمانان تجلی لطف خداوند توصیف می‌شد و هر شکست زردشتیان گامی به سوی آخرالزمان... از مهمترین علل مسلمان شدن زردشتیان: ایمان خالصانه به اسلام، باور به اینکه پیروزی‌های اعراب اعتبار اسلام را تأیید می‌کند، به‌دست آوردن آزادی(اسیران)، تهدید به مرگ، انگیزه‌های مالی و اجتناب از پرداخت خراج ...
جنبش‌های اجتماعی نوعی همبستگی اجتماعی به ارمغان می‌آورند که می‌توانند فرصتی برای احیای دو عنصر کلیدی حیات مبتنی بر سرمایه اجتماعی ـ یعنی ارزش‌های مشترک و ارتباطات بیشتر ـ فراهم کند... «اجتماع» عرصه‌ای است که نه منافع فردی در آن سیطره دارد، نه فرد در جمع ذوب شده است... سه‌ضلع دولت، بازار و اجتماع سرنوشت جامعه را رقم می‌زنند... برخورد انحصارگرایانه گروه‌های مذهبی نسبت به سکولارها در داخل و دین‌ستیزی بنیادگراهای سکولار در خارج کشور، منازعه‌ای برابر نیست ...
قدرت در هر زمان و مکان نقاب‌هایی مسخ‌شده از چهره‌ی دین می‌سازد و آن را به‌عنوان دین عرضه می‌کند تا ستم خویش را مشروع جلوه دهد... نشان می‌دهد که خوانش ایدئولوژیک از حاکمیت چگونه بر دیدگاه اسلام‌گرایانی همچون ابوالاعلی مودودی و سید قطب تاثیر گذاشته است... بسیاری از حاکمان از شعار «اطاعت از اولی‌الامر» استفاده می‌کنند و افراد جامعه را سرکوب و آزادی آن‌ها را سلب می‌کنند... معترضان از عثمان خواستند که ترک حکومت کند، اما او نپذیرفت و به‌جای حل اعتراضات از طریق دموکراتیک دست به خشونت زد ...