کتاب «فوتبال چگونه جهان را توصیف می‌کند» [How soccer explains the world: an unlikely theory of globalization] نوشته فرانکلین فوئر [Franklin Foer,] با ترجمه وحید نمازی توسط نشر چشمه منتشر و راهی بازار نشر شد.

«فوتبال چگونه جهان را توصیف می‌کند» [How soccer explains the world: an unlikely theory of globalization] نوشته فرانکلین فوئر [Franklin Foer,] با ترجمه وحید نمازی

به گزارش مهر، این‌کتاب شصت و پنجمین عنوان از مجموعه «علوم انسانی» است که این‌ناشر چاپ می‌کند. نسخه اصلی این‌کتاب در سال ۲۰۰۴ منتشر شد و نگارنده‌اش که یک‌روزنامه‌نگار آمریکایی است، سعی کرده در آن، تبادلات رایج بین فوتبال و اقتصاد جهانی را تجزیه‌ و تحلیل کند.

مطالعه این‌ کتاب به افرادی که چیزی درباره فوتبال یا شخصیت‌های فوتبالی نمی‌دانند و از فوتبال بدشان می‌آید، توصیه شده است. این‌کتاب دربرگیرنده روایتی از تاثیرات متقابل دو پدیده بزرگ قرن بیست و یکم است؛‌ فوتبال و جهانی‌سازی.

مترجم کتاب می‌گوید اگر چند سال پیش به یک طرف‌دار سرسخت باشگاه میلان ایتالیا می‌گفتی قرار است چینی‌ها در اداره باشگاه مورد علاقه‌ات سهمی جزئی داشته باشند، شاید ناسزایی ایتالیایی بارت نمی‌کرد، دست‌کم نگاهی عاقل اندر سفیه میهمانت می‌کرد، اما امروز در سایه موج جدید جهانی‌سازی و سر برآوردن قدرت‌های تازه‌نفس اقتصادی، بخش عمده‌ای از سهام باشگاه‌های اینتر و میلان ایتالیا را غول‌های اقتصادی چینی به کام خود فرو برده‌اند؛ عرب‌های جنوب خلیج‌فارس با درآمدهای هنگفت نفتی‌شان مالک باشگاه‌های منچسترسیتی در انگلیس و پاریس‌سن‌ژرمن در فرانسه شده‌اند و آمریکایی‌هایی که چیزی از فوتبال سرشان نمی‌شود، صاحبان منچستریونایتد و آرسنال در انگلیس هستند.

مطالب کتاب پیش‌رو،‌ به ۳ بخش تقسیم می‌شوند. در بخش اول نویسنده تلاش کرده این‌مساله را شرح دهد که جهانی‌سازی چگونه در فع دشمنی‌های باستانی در رقابت‌های بزرگ فوتبال ناکام بوده است. بخش دوم به نشان‌دادن پیوندهای فوتبال و اقتصاد اختصاص دارد؛‌ مسائلی مثل عواقب مهاجرت، تداوم فساد و ظهور الیگارش‌های قدرتمندی مثل سیلویو برلوسکونی، رئیس‌جمهور سابق ایتالیا و مالک باشگاه آث‌میلان. سومین بخش هم درباره جایگاه عوامل دفاع از فواید ملی‌گرایی سنتی در فوتبال و راه مقابله با قبیله‌گرایی است.

نویسنده متن کتابش را به‌مرور شکل داده و به گفته خودش، کم‌کم خوشبینانه می‌شود. در نهایت هم به این‌نتیجه می‌رسد که نمی‌تواند با جهانی‌سازی دشمنی چندانی داشته باشد. چون جهانی‌سازی، با تمام مشکلات و ایراداتش، فوتبال را به دورترین گوشه‌های جهان و همچنین زندگی او آورده است.

این‌کتاب به‌جز مقدمه مترجم، مقدمه، منابع‌ومآخذ و نام‌نامه، ۹ فصل دارد که عبارت‌اند از:

«فوتبال چگونه بهشت تبهکاران را توصیف می‌کند»، «فوتبال چگونه اختلافات مذهبی را توصیف می‌کند»، «فوتبال چگونه مساله یهود را توصیف می‌کند»، «فوتبال چگونه هولیگان احساساتی را توصیف می‌کند»، «فوتبال چگونه بقای کلاه‌سلیندری‌ها را توصیف می‌کند»، «فوتبال چگونه کارپات‌های سیاه را توصیف می‌کند»، «فوتبال چگونه الیگارش‌های جدید را توصیف می‌کند»، «فوتبال چگونه جذابیت‌ محتاطانه ملی‌گرایی بورژوایی را توصیف می‌کند» و «فوتبال چگونه جنگ‌های فرهنگی امریکایی را توصیف می‌کند».

در قسمتی از این‌کتاب می‌خوانیم:

آن‌ها نزدیک به دو سال است که در این‌مجتمع زندگی می‌کنند. دخترشان هم این‌جا به دنیا آمده است. «ببین همه این‌جا من رو می‌شناسند. هیچ مشکلی نداریم. مردم خیلی دوستم دارند.» ادوارد سریع و با آهنگی یکنواخت حرف می‌زند. وقتی از مهربانی همسایه‌هایش سخن می‌گوید، به زمین نگاه می‌کند و پوزخند می‌زند. در حالی که آرام‌آرام به سوی خانه‌اش می‌رویم، به نشانه‌هایی اشاره می‌کند. «این‌جا با بچه‌ها توپ‌بازی می‌کنم... این بانکه. ببین، بانک». حروف را از سیریلیک ترجمه می‌کند؛ کلمه بانک یکی از معدود کلماتی است که می‌گوید توانسته است املای اوکراینیش را رمزگشایی کند.

ساختمان‌هایی که کمونیست‌ها بنا کرده بودند، دوام نیافته‌اند و زمامدارانِ پس از آن‌ها هم پول یا تمایلی برای مرمت آن بناها نداشتند. خیابان‌ها و پیاده‌روها چیزی بین سنگ‌فرش و آسفالت است. اکثر شیشه‌های نمای خارجی ساختمان‌ها شکسته است. سفالِ روی بام‌ها و کناره‌های راه‌ها را دوده پوشانده و پیراهن، کیف و جوراب همچون تزیینات به شاخه‌های درختان آویزان است.

این‌کتاب با ۲۲۴ صفحه، شمارگان ۵۰۰ نسخه و قیمت ۳۸ هزار تومان منتشر شده است.

................ هر روز با کتاب ...............

آثاری از این دست فقط ما را عالم‌تر یا محقق‌تر نمی‌کنند، بلکه حال ما را خوش‌تر و خوب‌تر می‌کنند... می‌گوید مفاهیم اخلاقی 8 تاست... ما نخست قهرمانان اخلاقی و قدیسان اخلاقی و فرزانگان اخلاقی (به صورت خلاصه اسوه‌های اخلاقی) را تشخیص می‌دهیم، سپس می‌گوییم هر چه در اینها هست، از نظر اخلاقی خوب یا درست یا فضیلت است... اما ما نمی‌توانیم به احساسات و عواطف صرف تکیه کنیم... ممکن است کسی از یک جنبه الگو باشد و از جنبه‌های دیگر خیر... پس ما معیاری مستقل از وجود الگوها یا اسوه‌ها داریم! ...
شناخت ما از خودمان را معطوف به نوشته‌های غیرایرانی کردند... سرنوشت تاسیس پارلمان در ایران با مشاهدات سفرنامه‌نویسان گره خورده... مفهوم و کارکرد پارلمان در اواخر دوره ناصری... مردم بیشتر پیرو و تابع بودند، یعنی متابعت و اطاعت از دالِّ سیاسی مرکز قدرت، امری پذیرفته شده تلقی می‌شده ... مشورت برای نخبگان ایرانی اغلب جنبه تاسیسی نداشته و تنها برای تایید، ‌همفکری و یاری‌دهندگی به شاه مورد استفاده قرار می‌گرفته... گفت‌وگو و تعاملی بین روشنفکران ملی‌گرا و روحانیون مشروطه‌خواه ...
با خنده به دنیا آمده است... به او لقب سفیر شادی، خنده و گشاده‌رویی می‌دهند... از لرزش بال حشره‌ای تا آه زنی در حسرت عشق را می‌تواند بشناسد و تحلیل کند... شخصیتی که او به‌عنوان معجزه‌گر در روابط انسانی معرفی می‌کند و قدرت‌اش را در برقراری و درک ارتباط با آدم‌ها و سایر موجودات به‌تفصیل نشان می‌دهد، در زندگی شخصی خود عاجز از رسیدن به تفاهم است ...
سرچشمه‌های ایران‌دوستی متعدد هستند... رفتار دوربین شعیبی در مکان مقدسی مثل حرم، رفتاری سکولاریستی است... جامعه ما اما جامعه بیماری است و این بیماری عمدتا محصول نگاه سیاسی است. به این معنا که اگر گرایش‌های دینی داری حتما دولتی و حکومتی هستی و اگر می‌خواهی روشنفکر باشی باید از دین فاصله بگیری... در تاریخ معاصر همین روس‌ها که الان همه تکریم‌شان می‌کنند و نباید از گل نازک‌تر به آنها گفت، گنبد امام رضا (ع) را به توپ بستند اما حرم امن ماند ...
با بهره‌گیری از تکنیک کات‌آپ و ‌تکه‌تکه کردن روایت، متن‌هایی به‌ظاهر بریده‌ و ‌بی‌ربط را نوشته ‌است، تکه­‌هایی که در نهایت همچون پازلی نامرئی خواننده را در برابر قدرت خود مبهوت می‌کند... با ژستی خیرخواهانه و گفتاری مبتنی بر علم از هیچ جنایتی دریغ نمی‌کند... مواد مخدر به نوعی تسلط و کنترل سیستم بدن ‌ِفرد معتاد را در دست می‌گیرد؛ درست مانند نظام کنترلی که شهروندان بدون آن احساس می‌کنند ناخوش‌اند، شهروندانی محتاج سرکوب امیال­شان... تبعید‌گاهی‌ پهناور است که در یک کلمه خلاصه می‌شود: مصونیت ...