کتاب «فرم، فضا و طراحی (از تجربه ایرانی تا اروپایی)» [Form, Space and Design : From the Persian to the European Experience] نوشته محمود توسلی به ترجمه حمیدرضا تلخابی و امین شهسوار از سوی طحان گستر به تازگی روانه بازار نشر شده است.

فرم، فضا و طراحی (از تجربه ایرانی تا اروپایی)» [Form, Space and Design : From the Persian to the European Experience] محمود توسلی

به گزارش کتاب نیوز به نقل از ایبنا، طراحی شهری به مفهوم امروزی آن قدمت چندانی ندارد و ریشه‌های آن را می‌توان در اندیشه‌های مدرنیسم جستجو کرد. فارغ از جنبه‌های معمارانه و زیبایی شناسانه که در زمان­های گذشته در برخی شهرها در قالب تک بناها و کاخ‌های سلطنتی و یا آثار خاص نظیر میدان‌ها، پل‌ها و فضاهای عمومی، توسط افراد نخبه طراحی و ساخته شده است، رشته‌­ها و حرفه‌های جدید اکادمیک نظیر مهندسی شهر، برنامه‌­ریزی و طراحی شهری به مفهوم جدید آن، تحت تأثیر رشد شهرهای اصلی اروپایی و آمریکای شمالی در اواسط قرن نوزدهم شکل گرفت که رویکردی کل­نگر نسبت به توسعه شهری داشتند.

«مدرنیسم»، «پست ­مدرنیسم» و «توسعه پایدار»، جریانات و رویکردهای اصلی در فرایند سیر تکاملی شهر معاصر و علوم مرتبط با طراحی شهری هستند. اغلب از مدرنیسم به دلیل چارچوب‌های خشک، فضاهای فاقد تنوع و اصول فولادی و بتنی که از معماری و طراحی شهر ارائه می‌دهد، به "وحشی­گری نو" یاد می‌کنند. ظهور پست‌مدرنیسم در پرکتیس طراحی شهری در دهه­ 1970، به‌مثابه‌ واکنش سیاسی به تجویزهای دیکتاتوری کنگره­ بین‌­المللی معماری مدرن (سیام) است. از این دوره به بعد است که مفاهیم زیست‌محیطی، ارتقای کیفیت محیط و ساخت مکان پایدار، هدف برنامه‌ریزی و طراحی شهری تعریف می‌شود. در این خوانش متفاوت از طراحی شهری، حق به شهر و برخورداری از شهر زیست پذیر هدفی است تا از طریق آن، همه­ افراد بتوانند در آن زندگی شایسته و خلاقانه‌ای داشته باشند.

قصه­ شهر معاصر در ایران همانند بسیاری از کشورهای درحال‌توسعه، بسیار شتابان، هولناک و عمدتاً به تبعیت از پیشران‌­های سیاسی، اقتصادی و شبه مدرنیستی است، به همین خاطر، شهرسازی و طراحی شهری در تمامی دوره­‌های 50 ساله­ خود رنگ و بوی مدرنیستی/سرمایه دارانه به خود گرفته و کمتر مجالی برای پرداختن به مفاهیم انسانی‌­تر داشته است. امروزه در همه­ شهرهای جهان و از جمله شهرهای ایران، به جرات می‌­توان گفت که سرمایه در مفهوم عام و تبدیل سرمایه­­ نقدی به سرمایه­ ثابت، نقش محوری در طراحی و ساخت شهرها دارد، به همین خاطر است که سیاست‌های مرتبط با آمایش، برنامه‌ریزی و طراحی شهرها نیز بیش‌ازپیش باعث جدایی گزینی اجتماعی و تبدیل شهرها به فضاهای امن برای گردش سرمایه می‌شود.

کتاب حاضر «فرم، فضا و طراحی» اثر ارزشمند محمود توسلی است که در سال 2020 توسط انتشارات اشپرینگر نیچر منتشر شده است. ترجمه و انتشار این اثر به زبان فارسی از دو حیث دارای اهمیت است، اول اینکه نویسنده فردی شناخته‌شده، استادی بنام و صاحب سبک در حوزه­ طراحی شهری و به‌ویژه مطالعات معماری و شهرسازی مناطق گرم و خشک محسوب می‌شود و دوم اینکه؛ نویسنده در این کتاب افزون بر جنبه‌های کیفی در طراحی محیط شهری؛ نظیر اقلیم، جنبه‌های هنری و شرایط اجتماعی- فرهنگی، به مقایسه­ تجربه­ ایران و اروپا در شکل‌دهی به فرم و فضای شهری در کلیتی یکپارچه پرداخته است.

این کتاب بنا به ماهیت موضوعی خود می­‌تواند راهنمای خوبی درزمینه‌ شناخت و درک تجربه‌­های طراحی شهری در کشور و مناطق گرم و خشک باشد و مورداستفاده‌ رشته‌­های مرتبط با شهر نظیر شهرشناسی، طراحی شهری و برنامه‌­ریزی شهری قرار بگیرد.

................ هر روز با کتاب ...............

هنر |
بی‌فایده است!/ باد قرن‌هاست/ در کوچه‌ها/ خیابان‌ها/ می‌چرخد/ زوزه می‌کشد/ و رمه‌های شادی را می‌درد./ می‌چرخم بر این خاک/ و هرچه خون ماسیده بر تاریخ را/ با اشک‌هایم می‌شویم/ پاک نمی‌شود... مانی، وزن و قافیه تنها اصولی بودند که شعر به وسیلهء آنها تعریف می‌شد؛ اما امروزه، توجه به فرم ذهنی، قدرت تخیل، توجه به موسیقی درونی کلمات و عمق نگاه شاعر به جهان و پدیده‌های آن، ورای نظام موسیقایی، لازمه‌های شعری فاخرند ...
صدای من یک خیشِ کج بود، معوج، که به درون خاک فرومی‌رفت فقط تا آن را عقیم، ویران، و نابود کند... هرگاه پدرم با مشکلی در زمین روبه‌رو می‌شد، روی زمین دراز می‌کشید و گوشش را به آنچه در عمق خاک بود می‌سپرد... مثل پزشکی که به ضربان قلب گوش می‌دهد... دو خواهر در دل سرزمین‌های دورافتاده باهیا، آنها دنیایی از قحطی و استثمار، قدرت و خشونت‌های وحشتناک را تجربه می‌کنند ...
احمد کسروی به‌عنوان روشنفکری مدافع مشروطه و منتقد سرسخت باورهای سنتی ازجمله مخالفان رمان و نشر و ترجمه آن در ایران بود. او رمان را باعث انحطاط اخلاقی و اعتیاد جامعه به سرگرمی و مایه سوق به آزادی‌های مذموم می‌پنداشت... فاطمه سیاح در همان زمان در یادداشتی با عنوان «کیفیت رمان» به نقد او پرداخت: ... آثار کسانی چون چارلز دیکنز، ویکتور هوگو و آناتول فرانس از ارزش‌های والای اخلاقی دفاع می‌کنند و در بروز اصلاحات اجتماعی نیز موثر بوده‌اند ...
داستان در زاگرب آغاز می‌شود؛ جایی که وکیل قهرمان داستان، در یک مهمانی شام که در خانه یک سرمایه‌دار برجسته و بانفوذ، یعنی «مدیرکل»، برگزار شده است... مدیرکل از کشتن چهار مرد که به زمینش تجاوز کرده بودند، صحبت می‌کند... دیگر مهمانان سکوت می‌کنند، اما وکیل که دیگر قادر به تحمل بی‌اخلاقی و جنایت نیست، این اقدام را «جنایت» و «جنون اخلاقی» می‌نامد؛ مدیرکل که از این انتقاد خشمگین شده، تهدید می‌کند که وکیل باید مانند همان چهار مرد «مثل یک سگ» کشته شود ...
معلمی بازنشسته که سال‌های‌سال از مرگ همسرش جانکارلو می‌گذرد. او در غیاب دو فرزندش، ماسیمیلیانو و جولیا، روزگارش را به تنهایی می‌گذراند... این روزگار خاکستری و ملا‌ل‌آور اما با تلألو نور یک الماس در هم شکسته می‌شود، الماسی که آنسلما آن را در میان زباله‌ها پیدا می‌کند؛ یک طوطی از نژاد آمازون... نامی که آنسلما بر طوطی خود می‌گذارد، نام بهترین دوست و همرازش در دوران معلمی است. دوستی درگذشته که خاطره‌اش نه محو می‌شود، نه با چیزی جایگزین... ...