ژان برولر (ورکور)

11 فروردین 1385

ژان-برولر-ورکور

در بیست و ششم فوریه 1902 میلادی متولد شد.ژان برولر (ملقب به ورکور) را شاید بتوان یکی از بهترین رمان‌نویسان ژانر ادبیات مقاومت در فرانسه قلمداد کرد... درآوریل 1949 «کنگره جهانی صلح» درپاریس تشکیل شد. ورکور به همراه تنی چند از روشنفکران جهان در این کنگره شرکت داشت. تشکیل کنگره جهانی صلج به ابتکار مسکو و کشورهای کمونیستی و هدف اصلی آن حمایت از شوروی و جلوگیری از حمله غرب به شوروی بود

ورکور (ژان برولر)  Vercors (Jean Bruller) نویسنده برجسته فرانسوی، در بیست و ششم فوریه 1902 میلادی متولد شد. ژان برولر (ملقب به ورکور) را شاید بتوان یکی از بهترین رمان‌نویسان ژانر ادبیات مقاومت در فرانسه قلمداد کرد. کلمه‌ ورکور در چند سال‌ مبارزه‌ نهانی، علاوه‌ بر مفهوم‌ جغرافیایی خود یک‌ معنی‌ تاریخی‌ نیز یافته‌ بود. به‌ همین‌ دلیل ژان‌ برولر نخواست‌ آن‌ را ترک‌ کند.  

کتاب "خاموشی دریا"(LE SILENCE DE LAMER)  را ورکور در سال 1942به شکلی مخفیانه به چاپ رساند. این اثر اولین کتابی بود که در شمارگان دویست و پنجاه نسخه در انتشارات زیرزمینی مینویی چاپ شد. این موسسه مهم‌ترین سازمان انتشاراتی نیروی مقاومت بود که در سال 1941توسط ورکور و پیر دلسکور تاسیس شد. ژان ورکور اسم این انتشارات را در حالی انتخاب کرد که زندگیش در خطر بود. خاموشی دریا در واقع داستان جنگ جهانی دوم است. داستان کسانی که برای مبارزه با آلمانی‌ها می‌جنگند. اما فرانسه و تفکر آن در اسارت فرو رفته است. این داستان سرشار از احساس و وقار و لبریز از درد و امید باعث شهرت فراوان ورکور گردید و نسخه سینمایی آن را در سال 1948 ژان پیر ملویل کارگردان نام‌دار سینمای فرانسه ساخت که با تحسین فراوان منتقدین سینمایی مواجه شد.

درآوریل 1949 «کنگره جهانی صلح» درپاریس تشکیل شد. ورکور به همراه تنی چند از روشنفکران جهان در این کنگره شرکت داشت. تشکیل کنگره جهانی صلج به ابتکار مسکو و کشورهای کمونیستی و هدف اصلی آن حمایت از شوروی و جلوگیری از حمله غرب به شوروی بود. این کنگره مسابقه تسلیحاتی آمریکا و دیگر استعمارگران را محکوم کرد.

ورکور پس از خاموشی دریا آثار دیگری نیز منتشر کرد. از آن جمله: "رویا"، "شمال"، "سلاح‌های شب"، "رنج‌های وطنم" و ... ولی هیچ یک از آثار او به اندازه کتاب خاموشی دریا برای فرهنگ‌دوستان و مخاطبین فرانسوی و غیرفرانسوی تاثیرگذار نبوده است.

ورکور در سال 1991 درگذشت.

مریم السادات فاطمی

او «آدم‌های کوچک کوچه»ــ عروسک‌ها، سیاه‌ها، تیپ‌های عامیانه ــ را از سطح سرگرمی بیرون کشید و در قامت شخصیت‌هایی تراژیک نشاند. همان‌گونه که جلال آل‌احمد اشاره کرد، این عروسک‌ها دیگر صرفاً ابزار خنده نبودند؛ آنها حامل شکست، بی‌جایی و ناکامی انسان معاصر شدند. این رویکرد، روایتی از حاشیه‌نشینی فرهنگی را می‌سازد: جایی که سنت‌های مردمی، نه به عنوان نوستالژی، بلکه به عنوان ابزاری برای نقد اجتماعی احیا می‌شوند ...
زمانی که برندا و معشوق جدیدش توطئه می‌کنند تا در فرآیند طلاق، همه‌چیز، حتی خانه و ارثیه‌ خانوادگی تونی را از او بگیرند، تونی که درک می‌کند دنیایی که در آن متولد و بزرگ شده، اکنون در آستانه‌ سقوط به دست این نوکیسه‌های سطحی، بی‌ریشه و بی‌اخلاق است، تصمیم می‌گیرد که به دنبال راهی دیگر بگردد؛ او باید دست به کاری بزند، چراکه همانطور که وُ خود می‌گوید: «تک‌شاخ‌های خال‌خالی پرواز کرده بودند.» ...
پیوند هایدگر با نازیسم، یک خطای شخصی زودگذر نبود، بلکه به‌منزله‌ یک خیانت عمیق فکری و اخلاقی بود که میراث او را تا به امروز در هاله‌ای از تردید فرو برده است... پس از شکست آلمان، هایدگر سکوت اختیار کرد و هرگز برای جنایت‌های نازیسم عذرخواهی نکرد. او سال‌ها بعد، عضویتش در نازیسم را نه به‌دلیل جنایت‌ها، بلکه به این دلیل که لو رفته بود، «بزرگ‌ترین اشتباه» خود خواند ...
دوران قحطی و خشکسالی در زمان ورود متفقین به ایران... در چنین فضایی، بازگشت به خانه مادری، بازگشتی به ریشه‌های آباواجدادی نیست، مواجهه با ریشه‌ای پوسیده‌ است که زمانی در جایی مانده... حتی کفن استخوان‌های مادر عباسعلی و حسینعلی، در گونی آرد کمپانی انگلیسی گذاشته می‌شود تا دفن شود. آرد که نماد زندگی و بقاست، در اینجا تبدیل به نشان مرگ می‌شود ...
تقبیح رابطه تنانه از جانب تالستوی و تلاش برای پی بردن به انگیره‌های روانی این منع... تالستوی را روی کاناپه روانکاوی می‌نشاند و ذهنیت و عینیت او و آثارش را تحلیل می‌کند... ساده‌ترین توضیح سرراست برای نیاز مازوخیستی تالستوی در تحمل رنج، احساس گناه است، زیرا رنج، درد گناه را تسکین می‌دهد... قهرمانان داستانی او بازتابی از دغدغه‌های شخصی‌اش درباره عشق، خلوص و میل بودند ...