چاپ نخست کتاب «شیخ طوسی و تفسیر تبیان» تالیف مهدی کمپانی زارع از سوی نشر خانه کتاب منتشر و روانه بازار کتاب شد. در این اثر علاوه بر معرفی شخصیت علمی شیخ طوسی، به تفسیر تبیان که از آثار فاخر تفاسیر قرآنی ‌‌به شمار می‌رود نیز اشاره‌ مختصری می‌‌شود.

به گزارش ایبنا، این اثر که ششمین دفتر از مجموعه آثار «ایرانیان و قرآن» است، برای آشنایی نسل جوان قرآن‌پژوه با شیخ طوسی و تفسیر گرانسنگ وی تهیه و ارایه شده است.

این تفسیر ـ‌بی‌هیچ اغراقی‌ـ سرفصل تازه‌ای در تفسیرنویسی در جهان اسلام به شمار می‌رود و نخستین تفسیر کامل و جامع بر قرآن کریم در میان دانشمندان شیعی است. تفاسیر پیش از تبیان، به ویژه در جهان تشیع، کامل نبودند؛ به این معنا که شامل تمام آیات قرآنی نمی‌شدند. این تفاسیر همچنین جامع نیز نبودند و تنها به برخی ابعاد تفسیر از جمله ابعاد لغوی، روایی آیات می‌پرداختند. در این تفسیر هرچند ایجاز عامدانه مولف مشهود است اما تمام سوره‌ها و آیات بررسی می‌شوند.
 
شیخ طوسی در این تفسیر تمام دانش‌های مربوط به تفسیر را در فهم آیات به کار می‌گیرد. در واقع، تسلط وی بر دانش‌های گوناگون مجالی را برایش فراهم کرده بود که بی‌هیچ مشکلی، گره‌های بسیاری را از فهم مخاطبان کتاب الهی باز کند.

یکی از نکات این تفسیر، اعتبار بسیاری است که شیخ برای عقل و اجتهاد قائل شده است. هرچند بسیاری با توجه به برخی روایات وارده، تنها نوع تفسیر صحیح را تفسیر به ماثور می‌دانند و هرگونه تلاش عقل بشری را برای فهم خطاب الهی از سنخ تفسیر به رای به شمار می‌آورند اما در مقابل این اندیشه، بسیارند کسانی که با توجه به آیات متعددی که انسان را دعوت به تعقل در آفاق و انفس و کتاب الهی می‌کند، آن را سخنی سطحی و نادرست دانسته‌اند.

علامه طباطبایی در این باب معتقد است که اگر کتاب الهی را کاملا تفحص و در آیاتش دقت کنیم، بیش از 300 آیه وجود دارد که انسان را به تفکر، تذکر و تعقل دعوت کرده است یا به پیامبر(ص) یادآور می‌شود با چه دلیلی حق را اثبات و باطل را ابطال کند.

این تفسیر، تفسیری است متوسط و چنان‌که گفته شد، جامع و کامل که ابعاد مختلفی را شامل می‌شود و تمام آیات قرآنی را در برمی‌گیرد و در نهایت ایجاز به رشته تحریر در آمده است.

ترتیب شیخ در تفسیر بدین‌گونه است که ابتدا آیه را ذکر و سپس لغات غریب آن را بررسی و اختلاف قرائت را بیان می‌کند و پس از آن به بیان و بررسی آرا و اقوال مختلف در تفسیر آیه می‌پردازد و نظر خود را به صورت مختصر ابراز می‌کند. در این تفسیر همچنین نکات فقهی، کلامی، بلاغی و ... متناسب با آیات نیز بیان می‌شوند.

یکی از امور مشهود در این تفسیر، ادب علمی شیخ است. وی تنها به نقد و بررسی علمی دیدگاه‌ها می‌پردازد و هرگز از به کار گرفتن تعابیر غیرعلمی برای تخفیف و تحقیر دیگر اندیشمندان استفاده نمی‌کند.

کتاب حاضر در پنج فصل سامان یافته است. «زندگی، آثار و جایگاه علمی شیخ طوسی»، «کلیاتی در باب التبیان فی تفسیرالقرآن»، «منابع و مآخذ شیخ طوسی در تفسیر التبیان»،‌ «مباحث علوم قرآنی در تفسیر التبیان» و «ابعاد و گرایش‌های تفسیر التبیان» عناوین فصول پنجگانه این اثرند.

چاپ نخست کتاب «شیخ طوسی و تفسیر تبیان» با شمارگان 3000 نسخه، 166 صفحه و به بهای 26000 ریال راهی بازار نشر شد.

و عناصر و دیدگاه‌های مطرح‌شده را روشمند كرد، درست همان‌طوركه دكارت با «كوجیتو» مساله تشكیك را كه پیش از او محمد غزالی، آگوستین و دیگران بر آن اندیشه گماشته بودند‌، روشمند كرد... این شاعران خودخوانده برای بی‌اهمیت نشان دادن ایرادات و سستی سروده‌های‌شان «پیرمرد» را سپر بلا كرده‌اند و نام لغزش‌های خود را زیر پوشش اصطلاحاتی مانند «گسترش دستور زبان»، ‌«آشنایی‌زدایی»، ‌«حس‌آمیزی» و امثال اینها پنهان می‌سازند. ...
دشنام‌های ناموسی، حالا رسیده است به شعارهای ضد میهنی... حذف نود فقط بر می‌گشت به حذف مرجعیت اجتماعی به دست گروهی که هیچ مرجعیتی نداشتند!... یک شترمرغ می‌آورم که در یک مسابقه‌ی رقاصی برنده شده است.... در ارشاد کسی می‌نشست که ماموریت‌ش کشیدن ماژیک روی تصاویر زنان برهنه‌ی مجلات بود... هیچ‌کدام در هیچ کاری حرفه‌ای نشدید... با ستاره مربع این بحران را حل کن مدیر شبکه! ...
برای وصل‌کردن آمده بود، وقتی همه در پی فصل بودند. سودای «مکتب تلفیق» داشت، وقتی «مکتب تفکیک» فراتر از نام یک جریان فکری، توصیفی بود برای کنش غالب فعالان مذهبی و سیاسی. دنبال تطبیق بود. دنبال جوش‌دادن... منبر جای حدیث و آیه و تفسیر است، جای نصیحت و تذکر... موعظه‌ی واعظ قرار است کسی که پای منبر نشسته را متنبّه کند؛ نه آن‌که او را بشوراند. باید به آرامش برساندش، نه آن‌که به هیجان. ...
«مراقب قدرت دایره‌ها باش!» این توصیه‌ی مادربزرگ شافاک به نوه‌ی دختری‌اش است. به نظر او هر یک از ما درون یک مجموعه دایره زندگی می‌کنیم. دایره‌هایی که اگر مراقب منطقه نفوذ و حدود آنها نباشیم؛ خطر مرگ ما را تهدید می‌کند. مرگی در سکوت و بی‌ هیاهو... ...
نوشتن برایم هم دشوار است و هم آسان... با آثار هنری، كتاب و آدم‌های بی‌نظیری هم برخورد كرده‌ام اما در لحظه‌ای اشتباه و هیچ اتفاقی نیفتاده است... كلاس درس پادزهری است برای داشتن سیاستمدارهایی كه داریم و اتفاق‌هایی كه در جهان اطراف‌مان روی می‌دهد. ...