کتاب «منابع ژنتیکی و تکامل کشاورزی» به قلم شراره قاسمی , توسط انتشارات ناقوس منتشر شد. این کتاب را که بر مبنای مطالعات گیاه باستان‌شناسی نوشته شده می‌توان نخستین تاریخ سبز ایران نامید.

به گزارش مهر، شراره قاسمی نویسنده کتاب، دکترای ژنتیک و بیوتکنولوژی گیاهی و کارشناسی ارشد گیاه باستان شناسی دارد.
کتاب در پنج فصل تنظیم شده است. فصل اول به پیدایش و گسترش کشاورزی می‌پردازد. فصل دوم به منابع ژنتیکی و پوشش گیاهی آن در ایران اختصاص یافته است. در فصل سوم به بررسی مفهوم گیاه باستان شناسی ابررسی شده است. نویسنده در فصل چهارم به تاریخچه مطالعات گیاه باستان شناسی در ایران و بررسی نتایج آن در محوطه‌های باستانی ایران می‌پردازد و نهایتاً در فصل پنجم روند تکاملی کشاورزی بررسی می‌شود.

نگارنده در این کتاب کوشیده است تا با ترجمه مطالعات مرتبط با گیاه باستان شناسی و گردآوری متون گزارشات باستان شناسی در مناطق مختلف ایران به جمع بندی و گاه‌نگاری این گنجینه ارزشمند بپردازد. در گذشته با توجه به عدم وجود چنین کتاب مفید و راهبردی برای پژوهشگران، همواره این خلا علمی برای تحلیل های بیشتر باقی بود. این کتاب می‌تواند از منابع دانشگاهی در رشته‌های ژنتیک گیاهی، کشاورزی و علوم مرتبط با باستان زیست محیطی قرار گیرد. همچنین می‌توان این کتاب را، نخستین تاریخ سبز ایران نامید.

گیاهان بزرگترین میراث از دوره پیش از تاریخ تاکنون برای بشر بوده و هستند. امروزه مطالعات گیاه باستان شناسی با هدف بازسازی پوشش گیاهی گذشته و شناخت و درک شیوه اقتصاد معیشتی مردمان گذشته، می‌تواند به تجزیه و تحلیل‌های منطقی و محکم‌تری در جهت مدیریت بهتر مجموعه گونه‌های گیاهی و نظریه‌های مربوط به ریشه‌های تعامل انسان، حیوان و گیاه بپردازد. علم گیاه باستان شناسی و کاربردهای آن امروزه از ضروریات کاوش‌های باستان شناسی است. بقایای گیاهی بدست آمده از بافت‌های باستانی مانند زغال چوب، دانه، میوه، و گرده، می‌تواند اطلاعات جامع و مفیدی را درباره منابع طبیعی و زیست محیطی منطقه در اختیار ما قرار بدهد.

شواهد گیاه باستان شناسی نشان دهنده این است که کشاورزی در اوایل دوره هولوسن یعنی حدود ۱۰ هزار سال پیش پدید آمده است. در طول زمان، تغییر از شیوه جمع آوری غذا به سمت تولید غذا، نیازمند و مستلزم اهلی کردن و پرورش گیاهان بوده است. این فرآیند با تغییرات مورفولوژیکی آنها همراه است. تکنولوژی استفاده از بهره‌وری گیاهان و اقتصاد مبتنی بر کشاورزی، شامل یک سری از فن آوری‌ها مانند انتخاب گونه، مدیریت کشت، تغییر ژنتیکی همراه با انتخاب آگاهانه و یا ناآگاهانه، و ابداع شیوه‌های جدید همچون گرده افشانی، تربیت و هرس هر محصول را بشر به ارمغان آورده است. در دوره نوسنگی بشر اقدام به اهلی کردن و پرورش گیاهان کرد و این امر بتدریج موجب پیدایش کشاورزی شد. در عصر برنز نیز کشاورزی به معنای گسترده‌تری رشد و رونق یافت. بنابراین روند تکاملی گیاهان کشت شده توسط بشر پیش از تاریخ، برای باستان شناسان، گیاه باستان شناسان و متخصصان کشاورزی دارای اهمیت زیادی است.

کشاورزی، دانش، هنر و یا پیشه تولید مواد غذایی و یا به معنی دیگر هنر کاشت، داشت یا برداشت گیاهان است. این بخش مهم شامل طیف وسیعی از تخصص‌ها و فنون دیگر، از جمله راه‌هایی برای گسترش زمین‌های مناسب برای زراعت گیاه، حفر کانال ها و فرم های مختلف آبیاری است.

در طول تاریخ با افزایش جمعیت، کشاورزی هم به موازات آن و با نیاز بشر به غذا رشد کرده است. به تدریج کشت های سالیانه یا فصلی، جای خود را به کشت‌های فشرده دادند. با این روند در واقع می‌توان گفت که کشاورزی منجر به شکل گیری تمدن‌ها و شهر نشینی بشر شد. کشاورزی به موازات افزایش جمعیت و مطابق با نیاز بشر به غذا رشد کرده است. به تدریج کشت‌های سالیانه یا فصلی، جای خود را به کشت‌های فشرده دادند. با این روند در واقع می‌توان گفت که کشاورزی منجر به شکل گیری تمدن‌ها و شهرنشینی بشر شد.

برای درک جوامع باستان، ما نیاز به دانستن گیاه شناسی و محیط زیست آن محوطه‌ها نیز داریم. در ایران تجزیه و تحلیل گرده، زغال بذر و چوب و پس ماندهای ارگانیک و اطلاعات قوم باستان شناسی از تکنیک‌های مفید و روش‌های پی بردن در مورد رابطه بین مردم و گیاهان در گذشته را ارائه می‌دهند.

امروزه بر مبنای شواهد گیاه باستان شناسی، ایران، یکی از مناطق اصلی پیدایش و توسعه کشاورزی در دنیاست. اهمیت این نوع مطالعات به ما در جهت شناخت پراکندگی منابع ژنتیک گیاهی و روند تکاملی کشاورزی، بازسازی مناطق با پتانسیل کشت که در طول زمان از بین رفته است کمک به سزایی می‌کند. لزوم بررسی این روند در شناسایی گیاهان فراموش شده و تاریخ کشاورزی منطقه‌ای بیش از پیش محسوس است.

................ هر روز با کتاب ...............

رمان به نظر من جعل است. جعل تاریخ، جعل زمان و... شما در رمان به کمک جعل است که یک دنیای متفاوت می‌سازید... پدرم اگرچه نمازش را همیشه به‌جا می‌آورد و حتی نماز شب هم می‌خواند، اما هیچ‌گاه پیشانی‌اش پینه نبست!... پاورقی‌خوان قهاری می‌شود. امیرعشیری، منوچهر مطیعی، ارونقی کرمانی... بهرام صادقی را اصلا قبول ندارد و می‌گوید که اصفهانی‌ها او را به ناحق برکشیده‌اند. به نویسندگی آل‌احمد اعتقادی ندارد و او را یک مقاله‌نویس سیاسی می‌داند ...
اگر جنگ برای مردم خاصه مردمِ رشت -که داستان در آنجا روایت می‌شود- فقر و بدبختی و قحط‌سالی به بار آورده است، اما این دو برادر سرشار از نعمت‌اند... احمدگل با رفتنش به دیدار ارباب دختر خودش را هم قربانی می‌دهد... کوته‌بینی و خودرأیی میرزا کوچک خان مانع این می‌شود که جنبش جنگل به انقلاب منجر شود... وارثان بی‌ثباتی‌های سیاسی و جنبش‌های ناکام بیش از هرکس فقرا هستند... داستان پُر از سبک زندگی است؛ سبک زندگی اواخر قرن گذشته ...
هیچ خبری از حجاب راهبه‌ها و سوگند خوردنشان نیست، درعوض آیرا از سنت روایت پیکارسک استفاده می‌کند... مرا آماده کرده‌اند که فرشته‌ باشم، فرشته‌ نگهبان همه‌ مجرمان، دزدها و قاتلان... این کارهای خوبی که در تنهایی و خیالاتش انجام می‌دهد، سزار را تبدیل به راهبه می‌کند. ولی، در زندگی واقعی، او یک دروغگوی قهار است... رمز و راز دروغگوی خوب‌ بودن را فاش می‌کند: «باید خیلی قانع‌کننده وانمود کنی که چیزهای واضح را نمی‌دانی.» ...
متوجه ماده‌مگس جوانی شد که در مرز میان پوره و سس نشسته بود... پوست آبدار و سبزش، بانشاط زیر نور خورشید می‌درخشید... دور کمرش چنان شکننده و ظریف بود که گویا می‌توانست با سبک‌ترین نسیم بشکند... جابه‌جایی حشره و انسان و توصیفات آبدار و تنانه از مگس علاوه بر شوخی شیطنت‌آمیز پلوین با توصیفات رمان‌‌های احساساتی و حتی کلاسیک، کاریکاتورگونه‌ای است گروتسک از وضعیت بشر ...
سیر آفاق و انفس مردی جوان و آمریکایی به‌نام لاری برای یافتن معنای زندگی است که از غرب تا شرق عالم را طی می‌کند... تحت تاثیر زیبایی او نمی‌تواند بدی‌هایش را ببیند... زنی سطحی، حسود و کینه‌توز است... به نظر من آن‌ها که می‌گویند عشق بدون شهوت می‌تواند وجود داشته باشد، چرند می‌گویند. وقتی مردم می‌گویند بعد از آنکه شهوت مرد، عشق هنوز زنده است، دارند از چیز دیگری صحبت می‌کنند که عشق نیست، انس و مهر و همخویی و عادت است ...