تاریخ جهان آرای عباسی، کتابی تاریخی به فارسی درباره صفویان از بدو تشکیل حکومت آنان تا اواخر حکومت شاه عباس دوم تألیف میرزا محمدطاهر وحید قزوینی. مؤلف، این کتاب را به درخواست سید علاءالدین حسین معروف به "خلیفه سلطان" صدراعظم شاه عباس دوم نوشت و موظف شد که درباره تاریخ صفویه از آغاز آن «از هر جزئی از جزئیات که اطلاع تام دارد بنویسد». وی به تاریخ شروع این اثر اشاره نکرده ولی احتمالا در 1055 که در دربار شاه عباس دوم مجلس‌نویس و وقایع‌نگار بوده اقدام به تألیف کرده است.

وحید قزوینی عنوان کتاب را در دیباچه نیاورده و جای آن در نسخه‌های موجود سفید است. قدیم‌ترین مأخذی که از این کتاب یاد کرده "قصص الخاقانی" اثر ولی قلی خان شاملو است که میرزا محمدطاهر وحید را مؤلف تاریخ جدید معرفی کرده است. بعد از او میرزا محمدخلیل مرعشی از این کتاب با عنوان "تاریخ عباسی" نام برده است. "کارل هرمان اته" تاریخ شاه عباس ثانی را از آثار میرزا محمدطاهر وحید برشمرده و محمدتقی بهار از کتاب وی با عنوان "تاریخ شاه عباس دوم" یاد کرده است. استوری علاوه بر این‌ها به عنوان "تاریخ وحید" نیز اشاره کرده و مهدی غروی هم به چهار نسخه از این کتاب تحت همین عنوان در کتابخانه رضا در شهر رامپور هندوستان اشاره نموده است. ابراهیم دهگان در چاپ بخشی از این کتاب بدون ذکر دلیل و مأخذ عنوان "عباس‌نامه" را برای آن برگزیده که احتمالا سلیقه شخصی او بوده است.

عناوین "ریاض التواریخ"، "ریاض الاخبار" و "تاریخ وحید" نیز در دو فهرست لنینگراد و دانشگاه لکهنو آمده است. احمد سهیلی خوانساری نسخه‌ای قدیمی از این کتاب یافته است که در پشت صفحه اول آن، دو تن از صاحبان کتاب که در دو زمان مختلف مالک آن بوده‌اند نام آن را "تاریخ جهان‌آرای عباسی" نگاشته‌اند. به عقیده وی وحید قزوینی این کتاب را در برابر "تاریخ عالم آرای عباسی" اسکندربیگ منشی نگاشته و به همین دلیل آن را "تاریخ جهان آرای عباسی" نامیده است. با توجه به اینکه در هیچ یک از دیگر نسخ موجود عنوان کتاب ذکر نشده است و کتاب تاریخ حکومت صفویه را از بدو تشکیل تا اواخر حکومت شاه عباس دوم دربر می‌گیرد، نمی‌توان عناوین "تاریخ شاه عباس ثانی" را برای آن پذیرفت.

"تاریخ جهان آرای عباسی" مشتمل است بر مقدمه و سه باب: باب اول در ذکر اجداد صفویه از امیر فیروزشاه زرین کلاه تا سلطان حیدر؛ باب دوم در شش فصل شامل حوادث زمان شاه اسماعیل اول دوره شاه طهماسب با ذکر اسامی فرزندان، طوایف، رجال، وزرا، شاغلان امور حکومتی، هنرمندان رشته‌های گوناگون،  جلوس شاه اسماعیل دوم، حوادث مهم دوره سلطان محمد خدابنده، جلوس و حکومت شاه عباس اول، حوادث دوره شاه صفی معرفی امرای حکومت و ولایات و علما و سادات دوره شاه صفی در سه مجلس باب سوم دربارة 22 سال از حکومت شاه عباس دوم.

وحید قزوینی در نگارش باب اول و فصول اول تا پنجم باب دوم از کتاب‌های متقدمان همچون "احسن التواریخ" و به ویژه تاریخ عالم آرای عباسی استفاده کرده و بعضا خلاصه مطالب آنها را آورده است. چون مؤلف در زمان شاه صفی حضور داشته و وقایع را براساس مشاهدات خود نوشته است و منابع درباره دوره شاه صفی نیز اندک است. فصل ششم باب دوم اهمیت بسیاری دارد. مؤلف در باب سوم نسبت به باب دوم کمتر به ذکر تاریخ وقایع توجه داشته است. از جای جای کتاب تسلط مؤلف بر ادب عصرش مشهود است. وی در کتابش از آیات و احادیث و اشعار عربی و مثل‌ها بهره برده و در آن اشعار فارسی خود و شعرای بزرگی همچون سعدی و فردوسی را نیز آورده است. در این کتاب در ذکر نام برخی از شخصیت‌های دوره شاه طهماسب و شاه عباس اول با تاریخ عالم آرای عباسی و دیگر متون صفویه تفاوت‌هایی دیده می‌شود.

نسخه کامل تاریخ جهان آرای عباسی در کتابخانه آستان قدس رضوی موجود است که بر اساس سجع مهر آن متعلق به کتابخانه ناصرالدین میرزا (ناصرالدین شاه) بوده است.

سید سعید میرمحمدصادق. دانشنامه جهان اسلام

بی‌فایده است!/ باد قرن‌هاست/ در کوچه‌ها/ خیابان‌ها/ می‌چرخد/ زوزه می‌کشد/ و رمه‌های شادی را می‌درد./ می‌چرخم بر این خاک/ و هرچه خون ماسیده بر تاریخ را/ با اشک‌هایم می‌شویم/ پاک نمی‌شود... مانی، وزن و قافیه تنها اصولی بودند که شعر به وسیلهء آنها تعریف می‌شد؛ اما امروزه، توجه به فرم ذهنی، قدرت تخیل، توجه به موسیقی درونی کلمات و عمق نگاه شاعر به جهان و پدیده‌های آن، ورای نظام موسیقایی، لازمه‌های شعری فاخرند ...
صدای من یک خیشِ کج بود، معوج، که به درون خاک فرومی‌رفت فقط تا آن را عقیم، ویران، و نابود کند... هرگاه پدرم با مشکلی در زمین روبه‌رو می‌شد، روی زمین دراز می‌کشید و گوشش را به آنچه در عمق خاک بود می‌سپرد... مثل پزشکی که به ضربان قلب گوش می‌دهد... دو خواهر در دل سرزمین‌های دورافتاده باهیا، آنها دنیایی از قحطی و استثمار، قدرت و خشونت‌های وحشتناک را تجربه می‌کنند ...
احمد کسروی به‌عنوان روشنفکری مدافع مشروطه و منتقد سرسخت باورهای سنتی ازجمله مخالفان رمان و نشر و ترجمه آن در ایران بود. او رمان را باعث انحطاط اخلاقی و اعتیاد جامعه به سرگرمی و مایه سوق به آزادی‌های مذموم می‌پنداشت... فاطمه سیاح در همان زمان در یادداشتی با عنوان «کیفیت رمان» به نقد او پرداخت: ... آثار کسانی چون چارلز دیکنز، ویکتور هوگو و آناتول فرانس از ارزش‌های والای اخلاقی دفاع می‌کنند و در بروز اصلاحات اجتماعی نیز موثر بوده‌اند ...
داستان در زاگرب آغاز می‌شود؛ جایی که وکیل قهرمان داستان، در یک مهمانی شام که در خانه یک سرمایه‌دار برجسته و بانفوذ، یعنی «مدیرکل»، برگزار شده است... مدیرکل از کشتن چهار مرد که به زمینش تجاوز کرده بودند، صحبت می‌کند... دیگر مهمانان سکوت می‌کنند، اما وکیل که دیگر قادر به تحمل بی‌اخلاقی و جنایت نیست، این اقدام را «جنایت» و «جنون اخلاقی» می‌نامد؛ مدیرکل که از این انتقاد خشمگین شده، تهدید می‌کند که وکیل باید مانند همان چهار مرد «مثل یک سگ» کشته شود ...
معلمی بازنشسته که سال‌های‌سال از مرگ همسرش جانکارلو می‌گذرد. او در غیاب دو فرزندش، ماسیمیلیانو و جولیا، روزگارش را به تنهایی می‌گذراند... این روزگار خاکستری و ملا‌ل‌آور اما با تلألو نور یک الماس در هم شکسته می‌شود، الماسی که آنسلما آن را در میان زباله‌ها پیدا می‌کند؛ یک طوطی از نژاد آمازون... نامی که آنسلما بر طوطی خود می‌گذارد، نام بهترین دوست و همرازش در دوران معلمی است. دوستی درگذشته که خاطره‌اش نه محو می‌شود، نه با چیزی جایگزین... ...