ترجمه نگار درویش از رمان «درس‌های خانم شیمی‌دان» [Lessons in Chemistry] اثر بانی گارمس [Bonnie Garmus]  توسط انتشارات لگا راهی بازار نشر شد.

درس‌های خانم شیمی‌دان» [Lessons in Chemistry] اثر بانی گارمس [Bonnie Garmus]

به گزارش کتاب نیوز به نقل از مهر، درس‌های خانم شیمی‌دان» با ماجرایی جذابِ برخاسته از اوایل دهه ۱۹۶۰ در کالیفرنیا که روایت صدای منحصربه‌فرد الیزابت زات است؛ دانشمندی که با تبدیل‌شدن به ستاره برنامه‌ای تلویزیونی آشپزی محبوب، از مسیر اصلیِ حرفه‌ای خود دور می‌شود.

الیزابت زات اولین کسی است که به این نکته اشاره می‌کند که چیزی به‌نام «زنی معمولی» وجود ندارد. اما اوایل دهه ۱۹۶۰ است و تیم کاملاَ مردانه او در مؤسسه تحقیقاتی هستینگز دیدگاهی کاملاً غیرعلمی نسبت به برابری دارند، به‌جزء یک‌نفر؛ کالوین ایوانر، دانشمند بی‌کس، باهوش، نامزد جایزه نوبل و بد کینه که دلباخته الیزابت، به ویژه ذهن و طرز اندیشۀ او می‌شود.

با این حال، مانند علم، زندگی نیز غیرقابل‌ پیش‌بینی است. از همین‌روست که چند سال بعد، الیزابت زات ناخواسته خود را در موقعیت‌های خاصی می‌یابد؛ مادری مجرد و ستارۀ محبوب‌ترین برنامۀ تلویزیونی آشپزی آمریکا؛ شام رأس شش.

رویکرد غیرمعمول الیزابت نسبت به آشپزی در رمان درس‌های خانم شیمی‌دان (یک قاشق غذاخوری استیک اسید را با مقداری سدیم کلرید ترکیب کنید.) انقلابی به‌پا می‌کند. روزبه‌روز به طرفدارن الیزابت افزوده می‌شود، اما همه هم از این موضوع راضی نیستند. چون همان‌طور که مدتی بعد مشخص می‌شود، الیزابت فقط به زنان آموزش آشپزی نمی‌دهد. بلکه به آنان جرئت می‌بخشد تا دست به تغییر وضعیتِ موجود بزنند.

درس‌های خانم شیمی‌دان جوایز بسیاری در فاصله کوتاهی بعد از انتشار به دست آورد و خیلی زود به چندین زبان دیگر ترجمه و منتشر شد. همچنین سریال درس‌های شیمی با بازی بری لارسون، استفانی کوئنینگ، آلیس هالزی، جاشوآ هوور و آدام بارتلی و به کارگردانی سارا آدینا اسمیت براساس این رمان ساخته شده است و هم اکنون در حال پخش است.

در بخشی از متن کتاب آمده است:

در سال ۱۹۶۱ وقتی که زنان پیراهن‌های کمرباریک می‌پوشیدند و به انجمن باغبانی می‌پیوستند و یک مشت بچه را در ماشین‌های بدون کمربند این‌ور و آن‌ور می‌بردند؛ بدون اینکه لحظه‌ای به زندگی و احوالشان فکر کنند؛ در زمانی که کسی حتی احتمال جنبش روشنفکری دهۀ شصتی که قرار بود از راه برسد را نمی‌داد، چه برسد به آنکه شرکت‌کنندگان آن تمام شصت سال بعدش را صرف وقایع‌نگاری و تحلیل آن بکنند؛ وقتی که جنگ‌های بزرگ تمام شده و جنگ‌های پنهان به‌تازگی شروع شده بود و مردم کم‌کم داشتند به چیزهای نو فکر می‌کردند و باور داشتند که همه‌چیز ممکن است؛ مادر سی‌سالۀ مَدلین زات هر روز صبح پیش از طلوع برمی‌خاست و فقط از یک چیز مطمئن بود: زندگی او به پایان رسیده. با وجود چنین اطمینانی، او راهی آزمایشگاه شد تا ناهار دخترش را آماده کند.

الیزابت زات که عطش فوق‌العاده‌ای برای یادگیری داشت، پیش از آنکه ظرف ناهار دخترش را در کیفش بگذارد، یادداشتی روی یک تکه کاغذ نوشت. سپس لحظه‌ای مکث کرد، مدادش را در هوا چرخاند، انگار که درمورد نوشته‌اش تجدیدنظر کرده باشد. در تکه کاغذ دیگری نوشت، وقت زنگ‌تفریح ورزش کن، اما عامدانه اجازه نده پسرها برنده بشن.

سپس دوباره مکث کرد، مدادش را روی میز کوبید. روی تکه کاغذ سوم نوشت: این خیال و تصور تو نیست، اکثر آدم‌ها مزخرف‌ان. دو کاغذ آخر را روی بستۀ ناهار قرار داد.»

رمان «درس‌های خانم شیمی‌دان» در لیست بهترین آثار 2022 قرار گرفته از جمله: منتخبِ گودریدز؛ کتاب سال نیویورک تایمز؛ واشنگتن پست و گاردین.

این‌کتاب با ۳۷۵ صفحه و با بهای ۲۹۸ هزار تومان منتشر شده است.

................ هر روز با کتاب ...............

بی‌فایده است!/ باد قرن‌هاست/ در کوچه‌ها/ خیابان‌ها/ می‌چرخد/ زوزه می‌کشد/ و رمه‌های شادی را می‌درد./ می‌چرخم بر این خاک/ و هرچه خون ماسیده بر تاریخ را/ با اشک‌هایم می‌شویم/ پاک نمی‌شود... مانی، وزن و قافیه تنها اصولی بودند که شعر به وسیلهء آنها تعریف می‌شد؛ اما امروزه، توجه به فرم ذهنی، قدرت تخیل، توجه به موسیقی درونی کلمات و عمق نگاه شاعر به جهان و پدیده‌های آن، ورای نظام موسیقایی، لازمه‌های شعری فاخرند ...
صدای من یک خیشِ کج بود، معوج، که به درون خاک فرومی‌رفت فقط تا آن را عقیم، ویران، و نابود کند... هرگاه پدرم با مشکلی در زمین روبه‌رو می‌شد، روی زمین دراز می‌کشید و گوشش را به آنچه در عمق خاک بود می‌سپرد... مثل پزشکی که به ضربان قلب گوش می‌دهد... دو خواهر در دل سرزمین‌های دورافتاده باهیا، آنها دنیایی از قحطی و استثمار، قدرت و خشونت‌های وحشتناک را تجربه می‌کنند ...
احمد کسروی به‌عنوان روشنفکری مدافع مشروطه و منتقد سرسخت باورهای سنتی ازجمله مخالفان رمان و نشر و ترجمه آن در ایران بود. او رمان را باعث انحطاط اخلاقی و اعتیاد جامعه به سرگرمی و مایه سوق به آزادی‌های مذموم می‌پنداشت... فاطمه سیاح در همان زمان در یادداشتی با عنوان «کیفیت رمان» به نقد او پرداخت: ... آثار کسانی چون چارلز دیکنز، ویکتور هوگو و آناتول فرانس از ارزش‌های والای اخلاقی دفاع می‌کنند و در بروز اصلاحات اجتماعی نیز موثر بوده‌اند ...
داستان در زاگرب آغاز می‌شود؛ جایی که وکیل قهرمان داستان، در یک مهمانی شام که در خانه یک سرمایه‌دار برجسته و بانفوذ، یعنی «مدیرکل»، برگزار شده است... مدیرکل از کشتن چهار مرد که به زمینش تجاوز کرده بودند، صحبت می‌کند... دیگر مهمانان سکوت می‌کنند، اما وکیل که دیگر قادر به تحمل بی‌اخلاقی و جنایت نیست، این اقدام را «جنایت» و «جنون اخلاقی» می‌نامد؛ مدیرکل که از این انتقاد خشمگین شده، تهدید می‌کند که وکیل باید مانند همان چهار مرد «مثل یک سگ» کشته شود ...
معلمی بازنشسته که سال‌های‌سال از مرگ همسرش جانکارلو می‌گذرد. او در غیاب دو فرزندش، ماسیمیلیانو و جولیا، روزگارش را به تنهایی می‌گذراند... این روزگار خاکستری و ملا‌ل‌آور اما با تلألو نور یک الماس در هم شکسته می‌شود، الماسی که آنسلما آن را در میان زباله‌ها پیدا می‌کند؛ یک طوطی از نژاد آمازون... نامی که آنسلما بر طوطی خود می‌گذارد، نام بهترین دوست و همرازش در دوران معلمی است. دوستی درگذشته که خاطره‌اش نه محو می‌شود، نه با چیزی جایگزین... ...