کتاب «اندیشه‌های فلسفی هنریک یورکفسکی درباره تئاتر عروسکی» سومین مجموعه از مقالات این نظریه‌پرداز تئاتر و تئاتر عروسکی محسوب می‌شود که در دسترس علاقه‌مندان قرار گرفته است.

اندیشه‌های فلسفی هنریک یورکفسکی درباره تئاتر عروسکی هنریک Henryk Jurkowski

به گزارش کتاب نیوز به نقل از هنرآنلاین، این کتاب مشتمل بر مقالاتی در زمینه‌های زیبایی‌شناسی، نشانه‌شناسی هنر عروسکی و همچنین مقالاتی در ارتباط با بازیگر-بازی‌دهنده عروسک و تئاتر اشیا است.

«نظام‌های نشانه‌ای هنر عروسکی»، «فلسفه‌های آموزش در تئاتر عروسکی- نمایشگر عروسکی، بازیگر- نمایشگر، اجراگر»، «اثر متقابل فاعل و شی در تئاتر عروسکی معاصر»، «پایان خاص بودگی؟ زیبایی‌شناسی تئاتر عروسکی در ابتدای قرن بیستم»، «تئاتر اشیا» و «دوران ابراتسف» عناوین مقالات محسوب می‌شود.

کتاب «اندیشه‌های فلسفی هنریک یورکفسکی درباره تئاتر عروسکی» سومین مجموعه از مقالات هنریک یورکفسکی [Henryk Jurkowski] (۱۹۲۷-۲۰۱۶) نظریه‌پرداز تئاتر و تئاتر عروسکی است. کتاب اول تحت عنوان «عملکرد فرهنگی تئاتر عروسکی» توسط نشر قطره در سال ۱۳۹۳ به چاپ رسید که شامل مقالاتی در حوزه‌های مختلف هنر عروسکی، مانند نقش عروسک‌ها در آیین‌ها و تعاریف مختلف عروسک و تئاتر عروسکی از منظر نظریه‌پردازان قرن بیستم بود.

کتاب دوم که با عنوان «سنت و زمان حال تئاتر عروسکی» توسط نشر افراز در سال ۱۳۹۸ چاپ شد، به بررسی خاستگاه عروسک و همچنین به موجودیت آن در دوران باستان و قرون وسطا پرداخته و شکل سنتی آن را در بعضی از قاره‌ها، از جمله آسیا و آفریقا بیان کرده است.

در بخشی از مقدمه این کتاب به قلم حمیدرضا اردلان، آمده است: «یورکفسکی ادارک پیشینیان و خود را از ارتباط عروسک با ربطه‌ای نشانه‌شناسانه، در قیاس‌های تشریحی تدوین کرده است. مهم‌ترین دریافت وی تنوع کارکردهای عروسک در نظام نشانه‌شناختی پراگماتیستی است. این پارامتر در متن یورکفسکی به‌عنوان یک کلید مطرح است: وضعیت حضور عروسک بر صحنه در نسبت با وضعیت بازی‌دهندگان. این وضعیت صرفا فیزیکی نیست بلکه با تصور و ادارک بازی‌دهنده و مخاطب مرتبط است، که می‌توان صورت‌های متنوعی را از آن وضعیت استخراج کرد. اگر بخواهیم موقعیت آرا یورکفسکی را درباره عروسک و ساختارهای نشانه‌شناسی تخمین بزنیم او در حوزه «متافیزیک اخص» بیان مسئله می‌کند؛ او با انتقاد از نظریات دیگران و با چیدمان زمانی نظریه‌ها به‌شیوه‌ای از بررسی تطبیقی و تشبیهی می‌رسد. نحوه بیان مسئله یورکفسکی منطقی و عقلی است، از این حیث روش وی تاویلی نیست و در نسبت با هرمنوتیک قرار نمی‌گیرد».

کتاب «اندیشه‌های فلسفی هنریک یورکفسکی درباره تئاتر عروسکی» نوشته هنریک یورکفسکی با ترجمه زهره بهروزی‌نیا از سوی انتشارات نمایش در شمارگان ۱۰۰۰ نسخه و با قیمت ۳۵ هزار تومان به‌مناسبت برگزاری هجدهمین جشنواره تئاتر عروسکی تهران- مبارک نشر یافته است.

................ هر روز با کتاب ...............

او «آدم‌های کوچک کوچه»ــ عروسک‌ها، سیاه‌ها، تیپ‌های عامیانه ــ را از سطح سرگرمی بیرون کشید و در قامت شخصیت‌هایی تراژیک نشاند. همان‌گونه که جلال آل‌احمد اشاره کرد، این عروسک‌ها دیگر صرفاً ابزار خنده نبودند؛ آنها حامل شکست، بی‌جایی و ناکامی انسان معاصر شدند. این رویکرد، روایتی از حاشیه‌نشینی فرهنگی را می‌سازد: جایی که سنت‌های مردمی، نه به عنوان نوستالژی، بلکه به عنوان ابزاری برای نقد اجتماعی احیا می‌شوند ...
زمانی که برندا و معشوق جدیدش توطئه می‌کنند تا در فرآیند طلاق، همه‌چیز، حتی خانه و ارثیه‌ خانوادگی تونی را از او بگیرند، تونی که درک می‌کند دنیایی که در آن متولد و بزرگ شده، اکنون در آستانه‌ سقوط به دست این نوکیسه‌های سطحی، بی‌ریشه و بی‌اخلاق است، تصمیم می‌گیرد که به دنبال راهی دیگر بگردد؛ او باید دست به کاری بزند، چراکه همانطور که وُ خود می‌گوید: «تک‌شاخ‌های خال‌خالی پرواز کرده بودند.» ...
پیوند هایدگر با نازیسم، یک خطای شخصی زودگذر نبود، بلکه به‌منزله‌ یک خیانت عمیق فکری و اخلاقی بود که میراث او را تا به امروز در هاله‌ای از تردید فرو برده است... پس از شکست آلمان، هایدگر سکوت اختیار کرد و هرگز برای جنایت‌های نازیسم عذرخواهی نکرد. او سال‌ها بعد، عضویتش در نازیسم را نه به‌دلیل جنایت‌ها، بلکه به این دلیل که لو رفته بود، «بزرگ‌ترین اشتباه» خود خواند ...
دوران قحطی و خشکسالی در زمان ورود متفقین به ایران... در چنین فضایی، بازگشت به خانه مادری، بازگشتی به ریشه‌های آباواجدادی نیست، مواجهه با ریشه‌ای پوسیده‌ است که زمانی در جایی مانده... حتی کفن استخوان‌های مادر عباسعلی و حسینعلی، در گونی آرد کمپانی انگلیسی گذاشته می‌شود تا دفن شود. آرد که نماد زندگی و بقاست، در اینجا تبدیل به نشان مرگ می‌شود ...
تقبیح رابطه تنانه از جانب تالستوی و تلاش برای پی بردن به انگیره‌های روانی این منع... تالستوی را روی کاناپه روانکاوی می‌نشاند و ذهنیت و عینیت او و آثارش را تحلیل می‌کند... ساده‌ترین توضیح سرراست برای نیاز مازوخیستی تالستوی در تحمل رنج، احساس گناه است، زیرا رنج، درد گناه را تسکین می‌دهد... قهرمانان داستانی او بازتابی از دغدغه‌های شخصی‌اش درباره عشق، خلوص و میل بودند ...