فیلم مستند «فردوسی» از جدیدترین تولیدات مرکز گسترش سینمای مستند و تجربی به کارگردانی مهرشاد کارخانی که پرتره‌ای از دکتر «جلال خالقی مطلق» معروف‏ترین شاهنامه‌‏پژوه ایرانی را به تصویر می‌کشد، آماده نمایش عمومی شد.

به گزارش ایسنا، مهرشاد کارخانی پیرامون تولید مستند «فردوسی» عنوان کرد: این مستند، پرتره‌ای از دکتر «جلال خالقی مطلق» ادیب و شاهنامه‏‌پژوه معروف ایرانی است که 35 سال زمان صرف جمع آوری نسخه‌های مختلف شاهنامه، ارائه یک تصحیح جدید و چاپ آن در 11 جلد کرده است.

وی افزود: این نسخه از شاهنامه برای اولین‌بار در آمریکا و سپس در ایران به چاپ رسیده است.

این کارگردان ادامه داد: تصحیح شاهنامهٔ فردوسی، حاصل بیش از سی سال کار مداوم خالقی در گردآوری و بررسی کهن‌ترین دست‌نویس‌های شاهنامه و مقابله آنها با پیروی از روش‌های جدید تصحیح متون است.

کارخانی افزود: در حال حاضر این مستند 40 دقیقه‌ای با اتمام مراحل تدوین و صداگذاری، آماده نمایش شده است.

این کارگردان سینما خاطرنشان کرد: سال گذشته که دکتر خالقی مطلق به مناسبت بزرگداشت فردوسی به ایران آمدند، در مدت زمان کوتاهی توانستم تصویربرداری فیلم را به اتمام برسانم. گفتگو با ایشان در محله‌های قدیمی تهران از جمله خیابان ناصر خسرو، اطراف لاله زار، میدان فردوسی و... بود. همچنین بخشی از فیلم را تصاویر آرشیوی و مینیاتورهایی با موضوع شاهنامه تشکیل داده است.

وی درباره ویژگی‌های مستند پرتره افزود: ساخت مستند پرتره بیشتر به نگاه کارگردان نسبت به سوژه برمی‏‌گردد. به عنوان کارگردان همواره ترجیح می‌دهم شخصیتی که زنده است، درباره خود و کارش مقابل دوربین به گفتگو بنشیند؛ من به این قاب مستند پرتره می‌گویم. ضمن اینکه بیان تجریبات این سال‌ها از زبان دکتر خالقی مطلق در کنار میزانسن‌های مناسب موضوع، تاثیر صحبت‌های وی را در این مستند پرتره بیشتر کرده است.

کارخانی تصریح کرد: شاید ساخت این نوع مستند در ظاهر کاری سهل و آسان به نظر آید، اما برای ساخت آن بیش از یکسال زمان صرف شد تا با مونتاژ این حجم موضوعات و تصاویر، مستندی تاثیرگذار شکل گیرد.

عوامل تولید مستند «فردوسی» عبارتند از: طرح، کارگردان و تهیه‌کننده: مهرشاد کارخانی/ تصویربردار: امیر سلامی، مهرشاد کارخانی/ صدابردار: حامد آقایی/ تدوین: پگاه حمیدنژاد/ صداگذار: علیرضا علویان/ موسیقی: ستار اورکی/ تهیه شده در: مرکز گسترش سینمای مستند و تجربی.

به‌واسطه زبان صریح و تند خود معمولا در زمره طردشدگان قرار می‌گرفتند... حال اروپایی را شرح می‌دهد که قربانی اصلی جنگ است. مثله‌شده‌ای که در زیر بدن میلیون‌ها جسد دفن گردیده... سبدی پر از چشم‌های انسان چون صدف‌های تازه دریایی یا چربی انسان به مثابه ابزاری برای تسهیل اصلاح صورت... بیش از آنکه دربند رنجِ خود باشد در بند رنج دیگری است ...
به رغم کم‌حجم بودنش در واقع یک کتابخانه عظیم است... یکی از چالش‌های زمخشری در تفسیر کشاف این بود که مثلا با عرفا گلاویز است، چون عقل کلی که عرفا مطرح می‌کنند برای‌شان قابل قبول نیست... از لحاظ نگرشی من اشعری هستم و ایشان گرایشات اعتزالی دارد... حاکم مکه وقتی می‌بیند زمخشری به مکه می‌رود، می‌گوید اگر تو نمی‌آمدی، من می‌خواستم به خوارزم بیایم و تقاضا کنم این متن را به پایان برسانی... هنوز تصحیح قابل قبولی از آن در اختیار نداریم ...
نخستین بخش از سه‌گانه‌ پی‌پی جوراب‌بلند در کشتی و پی‌پی جوراب‌بلند در دریاهای جنوب... دخترکی نه‌ساله به تنهایی در خانه‌ای چوبی در وسط باغی خودرو، واقع در یکی از شهرهای کوچک سوئد، زندگی می‌کند... تقریباً یتیم است، زیرا که مادرش مرده است و پدرش در جزیره‌ی دوردستی در آفریقا حکومت می‌کند... با شادی آمیخته به ترس خود را به دست ماجراهای افسارگسیخته‌ای می‌سپارند... برداشت‌های سنتی از تعلیم و تربیت را دگرگون می‌کند ...
شرکت در اعتصابات کارگری، میل به گیاه‌خواری، بستری‌شدن در تیمارستان، تمایلات همجنس‌گرایانه و… وجوه اشتراکی است که تشخیص راوی، اف، پیرمرد منحرف و نیز پیرمردی که سردسته‌ تروریست‌ها خوانده می‌شود را از یکدیگر برای مخاطب با دشواری همراه می‌کند... تصمیم او مبنی بر تطهیر روح خود از طریق خودآزاری جسمی بهانه‌ای می‌شود تا راوی با تعابیر طنزآمیزی چون محراب‌های فسقلی پلاستیکی، صلیب‌های تزیینی، قدیسه تقلبی و زلم‌زیمبوهای مذهبی به تمسخر کلیسا و اربابان آن بپردازد ...
می‌خواستم از بازی سرنوشت بنویسم. از اینکه چطور فردی که خود را در آستانه مرگ می‌بیند و آماده پذیرش آن است، ناگهان... با مرگ مرتضی و به اسارت درآمدن زلیخا... با به دنیا آمدن «یوسف» بار دیگر زلیخا به زندگی برمی‌گردد... تصور معمول ما همیشه این بوده که آنچه در دوره‌های مختلف تاریخی ایران از سر گذرانده‌ایم تنها مختص به تاریخ ما و ایران زمین بوده است ...