کتاب «داریوش مادی» [Darius the Mede: A Reappraisal] نوشته استیون اندرسون [Steven David Anderson] با ترجمه علی‌اصغر سلحشور توسط انتشارات ققنوس منتشر شد.

داریوش مادی» [Darius the Mede: A Reappraisal] نوشته استیون اندرسون [Steven David Anderson]

به گزارش کتاب نیوز به نقل از مهر، نسخه اصلی این‌کتاب سال ۲۰۱۴ منتشر شده است.

داریوش مادی یکی از شخصیت‌های تاریخی است که درباره‌اش حرف و حدیث وجود دارد و گاهی او را با داریوش‌های دیگر تاریخ اشتباه گرفته‌اند. استیون اندرسون نویسنده این‌کتاب می‌گوید داریوش مادی یکی از شاهان مرموز ایران باستان است و هویتش با استناد به مدارک و شواهد چندان معلوم و شفاف نیست. کتابش هم برای شناساندن هویت این‌پادشاه باستانی نوشته شده و در آن از مدارک و نوشته‌هایی از گزنفون، هرودوت، توسیدید، بروسوس، آیسخولوس، ارسطو، کتزیاس، هارپوکراسیون استفاده شده که جزء اسناد کلاسیک تاریخ‌پژوهی هستند. اما برای نوشتن این‌کتاب از اسناد و متن‌های اکدی هم استفاده شده که نمونه‌های بارز آن‌ها عبارت‌اند از استوانه کوروش، روایت منظوم، رویدادنامه نبونئید، استوانه سیپّار نبونئید یا متن رؤیا، استل حرّان، پیشگویی دودمانی و ...

کتاب‌های عهد عتیق به‌ویژه دانیال از دیگر منابع و مدارکی هستند که اندرسون برای نوشتن این‌کتاب از آن‌ها بهره برده است. چون این‌شخصیت در فصول ۶ تا ۹ کتاب دانیال حضور دارد.

دوره تاریخی مورد بررسی در کتاب «داریوش مادی» مربوط به دوران گذار از حکومت‌ مادها به پادشاهی هخامنشی است. استیون اندرسون این‌دوره را دوران مادی_پارسی می‌نامد و این‌تذکر را هم می‌دهد که با وجود این‌کتاب کتابش درباره داریوش مادی است، اما شخصیت‌های دیگری مثل کوروش دوم (کوروش کبیر) و نبونئید واپسین شاه امپراتوری بابلی نو نیز حضور پررنگی در آن دارند؛ به‌ویژه وقتی سخن از متون نوشته‌شده به خط میخی و زبان اکدی است و اشاره‌هایی هم به داریوش یکم هخامنشی و پیوند او با داریوش مادی شده است.

علاوه بر دغدغه اثبات وجود داریوش مادی، فرازهایی از کتاب پیش‌رو درباره تاریخ‌نگاری یا قصه‌نوشتن‌های هرودوت تاریخ‌نگار معروف یونانی هستند که بسیاری از صاحب‌نظران درباره واقعی یا تخیلی‌بودن فرازهایی از تاریخ او صحبت کرده‌اند.

کتاب «داریوش مادی» ۵ فصل اصلی دارد که به‌ترتیب عبارت‌اند از: «بیان مساله»، «روایت هرودوت و گزنفون از بر تخت‌نشستن کوروش»، «روایت هرودوت و گزنفون از داریوش مادی، کتاب دانیال»، «واکاوی دیگر منابع باستانی درباره داریوش مادی» و «برایند».

در قسمتی از این‌کتاب می‌خوانیم:

سوم این‌که، در طرح کلی تواریخ که از آن یورش ناموفق خشایارشا به یونان نقطه اوج آن محسوب می‌شود، هرودوت الگویی را ارائه می‌کند که در آن شاهان گوناگون از مرزها و محدوده‌هایشان فراتر می‌روند و به لشکرکشی‌هایی دست می‌زنند که فراتر از مرزهای آن‌ها پیش می‌رود و به فاجعه ختم می‌شود. نخستین شاهان آستیاگ و کرزوس بودند که حملات آن‌ها به کوروش بی‌نتیجه ماند و شکست خوردند و پادشاهی‌شان به دست پارسیان افتاد. به دنبال آن لشکرکشی نافرجام کوروش علیه ماساگت‌ها در شرق دور روی داد؛ پس از آن اردوکشی کمبوجیه علیه «اتیوپیایی‌ها» اتفاق افتاد که تقریبا تمام ارتش خود را از دست داد؛ کارزار داریوش علیه سکاها که با عقب‌نشینی او به پایان رسید. هرودوت با نشان دادن این‌مورد که هنگامی که شاهان پا را از مرزهای مشخص امپراتوری‌های خود فراتر می‌گذارند چنین اتفاقی حادث می‌شود، به‌صورت تلویحی اشاره می‌کند که چرا حمله خشایارشا به یونان نافرجام بوده است. هرودوت در هنگام رویارویی با گزارش‌های متعدد متناقض از زندگانی کوروش، احتمالا روایتی را برگزیده که به بهترین شکل ممکن با این اصل تبیین تاریخی سازگاری و همخوانی داشته است.

سرانجام، یامائوچی چنین خاطرنشان کرده است که «هرودوت بیش از هرچیزی قصه‌گوی زیردستِ داستان‌های سرگرم‌کننده و مهیج بود، این واقعیت که او خودش به روایتی باور نداشته، مانع از آن نشده که داستان گیرا و دلچسبی را نقل نکند. او گاهی چندین داستان ناهمخوان و متناقض را روایت می‌کند.» از آن‌جا که هرودوت می‌گوید سه‌داستان دیگر از برآمدن کوروش، بجز داستانی که روایت کرده، می‌داند، این‌واقعیت که داستانِ کتاب تواریخ بسیار سرگرم‌کننده‌تر و مهیج‌تر از داستان کوروش‌نامه است _همان‌طور که خوانندگان دو روایت به آن اذعان دارند_ بی‌تردید عاملی در گزینش این داستان از سوی هرودوت بوده است.

این‌کتاب با ۲۴۰ صفحه، شمارگان هزار و ۱۰۰ نسخه و قیمت ۳۲۰ هزار تومان منتشر شده است.

................ هر روز با کتاب ...............

جنگیدن با فرهنگ کار عبثی است... این برادران آریایی ما و برادران وایکینگ، مثل اینکه سحرخیزتر از ما بوده‌اند و رفته‌اند جاهای خوب دنیا مسکن کرده‌اند... ما همین چیزها را نداریم. کسی نداریم از ما انتقاد بکند... استالین با وجود اینکه خودش گرجی بود، می‌خواست در گرجستان نیز همه روسی حرف بزنند...من میرم رو میندازم پیش آقای خامنه‌ای، من برای خودم رو نینداخته‌ام برای تو و امثال تو میرم رو میندازم... به شرطی که شماها برگردید در مملکت خودتان خدمت کنید ...
اگر بخواهم فیلمی بسازم که بگویم دروغ چیز بدی است باور نمی‌کنند، چون دروغ یک امر جاری در این مملکت است. قبحش از بین رفته... ما بچه‌مسلمان بودیم. اما می‌گفتند این مسلمان نیست... وقتی به آدمی که در کار سینماست می‌گویند اجازه کار نداری، یعنی با شکنجه او را می‌کشند... می‌توانند من را زمین بزنند اما نمی‌توانند من را روی زمین نگه دارند، من بلند می‌شوم... فردین عاشقانه مردم را دوست داشت ...
غالباً خشونتِ خود را زیر نام «دفاع از خود» پنهان می‌کنند. باتلر می‌پرسد: این «خود» کیست که حق دارد برای دفاع از بقای خود، دیگری را نابود کند؟ او پیشنهاد می‌دهد که ما باید «خود» را نه به عنوان یک فردِ مجزا، بلکه به عنوان بخشی از یک کلِ پیوسته تعریف کنیم. اگر من به تو آسیب بزنم، درواقع به ساختاری که بقای خودم به آن وابسته است آسیب زده‌ام ...
20 سال پیش خانه در دامنه‌ی آتشفشان کردیم؛ بدان امید که چشم بر حقیقت بگشاییم... شرح همسایگی خاکستر و دود و آتش؛ نه گفتنی ست، نه خواندنی؛ که ما این خانه‌ی دور از نفت! به شوق و رغبت برگزیده بودیم و هیچ منت و ملامتی بر هیچ دولت و صنف و حزب و نماینده‌ای نداشتیم و نداریم ...
او اگرچه همچون «همینگوی»، روایتگری را مقدم بر توصیف‌گری «زولا» قرار می‌دهد، اما این روایتگری کاملا «ایرانیزه» و بومی شده است... نویسنده با تشخص‌بخشی به کلیسای «تارگمانچاتس» از این بنا، یک شخصیت تاریخی در داستان می‌آفریند، شخصیتی ارمنی! در قلب تهران... ملک بدرقه، شکارچی کلمات مقدس و فاتحه‌های سرگردان است، ملکی که مأمور است فاتحه‌های فرستاده‌شده و سرگردان را برای افراد بی‌وارث و بد‌وراث شکار کند ...