مجموعه دو جلدی طنز «خنده، سر سطر» نوشته رؤیا صدر شامل گزیده‌ای از آثار نویسنده در نشریات رشد مدرسه فردا و رشد معلم است که در آن موانع و کاستی‌های استفاده کارآمد از فناوری نوین در مدارس دستمایه طنز قرارگرفته است.

خنده، سر سطر رؤیا صدر

به گزارش کتاب نیوز به نقل از ایسنا، در معرفی این مجموعه‌ها که در نشر مدرسه منتشر شده، آمده است: انتقاد از سیستم آموزشی و طرح مشکلات دانش‌آموزان، معلمان و اولیای مدارس، آن‌هم در نشریات وزارت جلیله آموزش‌وپرورش در وهله اول چندان عملی به نظر نمی‌رسد. بخصوص این‌که فارغ از محدودیت‌ها و چارچوب‌های کمابیش متصلب این وزارتخانه بخواهی این مشکلات را در قالب هنجار گریز طنز قرار دهی و با آن شوخی کنی. این کار نه‌چندان ساده در طی یک دهه به مدد رواداری مسئولان و همکاران وقت نشریات رشد انجام‌شده است و اکنون گزیده‌اش با عنوان «خنده سر سطر» در قالب کتاب پیش روی ماست.

«خنده، سر سطر» را رؤیا صدر نوشته و به‌تازگی از سوی نشر مدرسه منتشرشده است. این کتاب شامل گزیده‌ای از آثار نویسنده در نشریات رشد مدرسه فردا و رشد معلم است که در آن موانع و کاستی‌های استفاده کارآمد از فناوری نوین در مدارس دستمایه طنز قرارگرفته است. در آثار این مجموعه امکانات محدود و نابرابری‌های آموزشی، مشکلات والدین و دانش‌آموزان در برخورد با فناوری نوین، ناهماهنگی سطح دانش رسانه‌ای مربیان با نیازهای روز دانش‌آموزان و کاستی‌هایی که در سیاست‌گذاری‌های آموزش‌وپرورش برای رفع نقایص فوق وجود دارد، با زبان طنز نقد می‌شود.

در کنار آن، کتاب به مشکلات عام فضای آموزشی و مسائل و مشکلات روزمره زندگی معلمان نیز می‌پردازد، مشکلاتی که علیرغم گذشت زمان، همچنان پابرجا مانده تا به قول نویسنده در دیباچه، «قانون بقای پاره‌ای مشکلات» را در آموزش‌وپرورش رقم بزند! نویسنده در دیباچه، ملاک گزینش آثار کتاب را ماندگاری آن‌ها ازنظر موضوع، زبان و ساختار عنوان کرده‌است. با این حساب کتاب آثاری را شامل می‌شود که مشمول مرور زمان نمی‌شوند و ازنظر موضوع، زبان و ساختار، برای مخاطب دارای جذابیت‌ و تازگی هستند. در این میان به نظر می‌رسد برخلاف تصور برخی که غیر جدی بودن اثر طنز را مجوزی برای برخورد سهل‌انگارانه با مباحث تخصصی در این ژانر بشمار می‌آورند، نویسنده در این کتاب تلاش کرده که از سطحی‌نگری و عوام‌زدگی بپرهیزد و به موضوعات از زاویه‌ای تخصصی و متکی بر اطلاعات درست و مستند بنگرد و این امر بر دقت نقد در این آثار افزوده است.

رؤیا صدر به‌عنوان نویسنده‌ای فرم گرا در این آثار سعی کرده قالب‌هایی را انتخاب کند که نو و روزآمد باشند و با فناوری نوین پیوند داشته باشند. ازاین‌رو در کتاب با قالب‌های مختلفی روبرو هستیم که می‌تواند برای علاقه‌مندان، راهگشا و برای مخاطبان کارساز باشد و نشان دهد که چگونه می‌توان یک سوژه را هر بار از منظر جدیدی نگاه کرد، به کمک انتخاب قالب مناسب و زبان طنز، فراتر از محدودیت‌ها رفت و در قلمرو ممنوعیت‌ها قدم زد، روی خط قرمزها نشست و رنگی هم نشد و در سایه کهنه نشدن مشکلات، بتوان در موردشان به مدت ده سال طنز نوشت!

نمونه‌ای از مطالب کتاب:

ابودردای مالمیرآبادی گفت: هر چیز که بسیار شود ارزان گردد، مگر سابقه تدریس معلم که چون از حد بگذرد، بر ارج‌ و قربش افزایند و دورش بگردند و به او تقدیرنامه دهند و بر صدر بنشانندش در مراسم تودیع؛ تا بعد از مراسم بر نیمکت پارک تکیه زند و در کمال استغنا، سیر آفاق‌ و انفس کند.

از همو مروی است: همه‌چیز عوض شود جز ساختار آموزش‌وپرورش که در عداد میراث فرهنگی بشر است و از عصر پارینه‌سنگی تاکنون همین بوده که هست و لاجرم باید حفاظت شود سفت‌وسخت، تا از باد و باران و به‌روز شدن نیابد گزند...

................ هر روز با کتاب ...............

راسکلنیکوف بر اساس جان‌مایه‌ای از فلسفه هگل دست به جنایت می‌زند... انسان‌ها را به دو دسته تقسیم می‌کند: نخست انسان‌های عادی که می‌بایست مطیع باشند و حق تجاوز از قانون را ندارند و دوم انسان‌های که او آن را «مافوق بشر» یا غیرعادی می‌نامد و اینان مجازند که برای تحقق اهداف والای خود از قانون عدول کنند... به زعم او همه‌ی قانون‌گذاران و بنیان‌گذاران «اصول انسانیت» به نوعی متجاوز و خونریز بوده‌اند؛ ناپلئون، سولن و محمد را که از او تحت عنوان «پیامبر شمشیر» یاد می‌کند از جمله این افراد استثنایی می‌‌داند ...
انقلابی‌گری‌ای که بر من پدیدار شد، حاوی صورت‌های متفاوتی از تجربه گسیختگی و گسست از وضعیت موجود بود. به تناسب طیف‌های مختلف انقلابیون این گسیختگی و گسست، شدت و معانی متفاوتی پیدا می‌کرد... این طیف از انقلابیون دیروز بدل به سامان‌دهندگان و حامیان نظم مستقر می‌شوند... بخش زیادی از مردان به‌ویژه طیف‌های چپ، جنس زنانه‌تری از انقلابی‌گری را در پیش گرفتند و برعکس... انقلابی‌گری به‌واقع هیچ نخواستن است ...
سند در ژاپن، قداست دارد. از کودکی به مردم می‌آموزند که جزئیات را بنویسند... مستند کردن دانش و تجربه بسیار مهم است... به شدت از شگفت‌زده شدن پرهیز دارند و همیشه دوست دارند همه چیز از قبل برنامه‌ریزی شده باشد... «هانسه» به معنای «خودکاوی» است یعنی تأمل کردن در رفتاری که اشتباه بوده و پذیرفتن آن رفتار و ارزیابی کردن و تلاش برای اصلاحش... فرایند تصمیم‌سازی در ژاپن، نظام رینگی ست. نظام رینگی، نظام پایین به بالا است... این کشور را در سه کلمه توصیف می‌کنم: هارمونی، هارمونی، هارمونی! ...
دکتر مصدق، مهندس بازرگان را مسئول لوله‌کشی آب تهران کرده بود. بعد کودتا می‌شود اما مهندس بازرگان سر کارش می‌ماند. اما آخر هفته‌ها با مرحوم طالقانی و دیگران دور هم جمع می‌شدند و از حکومت انتقاد می‌کردند. فضل‌الله زاهدی، نخست‌وزیر کودتا می‌گوید یعنی چه، تو داری برای من کار می‌کنی چرا از من انتقاد می‌کنی؟ بازرگان می‌گوید من برای تو کار نمی‌کنم، برای مملکت کار می‌کنم، آب لوله‌کشی چه ربطی به کودتا دارد!... مجاهدین بعد از انقلاب به بازرگان ایراد گرفتند که تو با دولت کودتا همکاری کردی ...
توماس از زن‌ها می‌ترسد و برای خود یک تز یا نظریه ابداع می‌کند: دوستی بدون عشق... سابینا یک‌زن نقاش و آزاد از هر قیدوبندی است. اما ترزا دختری خجالتی است که از خانه‌ای آمده که زیر سلطه مادری جسور و بی‌حیا قرار داشته... نمی‌فهمید که استعاره‌ها خطرناک هستند. نباید با استعاره‌ها بازی کرد. استعاره می‌تواند به تولد عشق منجر شود... نزد توماس می‌رود تا جسمش را منحصر به فرد و جایگزین‌ناپذیر کند... متوجه می‌شود که به گروه ضعیفان تعلق دارد؛ به اردوی ضعیفان، به کشور ضعیفان ...