نشست رونمایی از جلد اول کتاب «تکنولوژیهای نوین ارتباطی» با نام «از تلگراف و تلفن تا بیسیم و رادیو» نوشتهی کاظم معتمدنژاد عصر روز گذشته (شنبه) در فرهنگسرای رسانه برگزار شد.
به گزارش خبرنگار بخش کتاب خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا)، مهدی محسنیان راد در این نشست گفت: معتمدنژاد در طول این 30 سال، جواهری است که باید از آن استفاده کرد. او نظام ارتباط جمعی ایران را تدوین کرد و این نظام را با دقت نوشت که برای کل رسانهها لازم است. این نظام ارتباط جمعی کتاب نشده است؛ ولی باید به آن توجه کرد. این نظام میگوید باید چه کرد تا از این سردرگمی رها شد.
این استاد دانشگاه در ادامه افزود: آرزو میکنم کتاب «تکنولوژیهای نوین ارتباطی» ادامه یابد و مجلدهای بعدی آن منتشر شود. امروز شور علمی 42سالهی معتمدنژاد بازگشته و او دوران جوانی علمی را طی میکند.
سپس هادی خانیکی با بیان اینکه نکوداشت بزرگان علم چند سالی است که دوباره شروع شده است، یادآور شد: این اقدامی بسیار شایسته است و رونمایی از آثار علمی مقدمهای برای رویش علم است.
او همچنین گفت: میخواهم از سه منظر دانشجویی که در بزنگاههای دانشجویی در این رشته تحصیل کرده و از باب مسؤولیتهایی که در این سالیان داشته و همچنین به عنوان معلم دانشگاه، دربارهی این کتاب سخن بگویم.
این استاد دانشگاه افزود: چطور میشود در حالیکه همهی ما اصحاب ارتباطات هستیم و در حوزهی تبلیغات قرار داریم، نتوانستهایم خود را خوب عرضه کنیم. به نظر من، استاد معتمدنژاد مثل گل عطرآمیزی است که در فضای مرطوب عطرش احساس نمیشود و باید با این فضای مرطوب کاری کرد.
خانیکی یادآور شد: شاید ما فرزندان خوبی نبودهایم و نتوانستهایم او را خوب معرفی کنیم. در دنیا راهی غیر از این راهی را که در کشور ما پیموده میشود، میروند. در این میان، فروتنی استاد معتمدنژاد را باید افزود. پس ما تبلیغاتی برخورد نکردهایم؛ بلکه به اندازهی کافی نتوانستهایم تواناییهایمان را نشان دهیم.
او در ادامه متذکر شد: کتاب «تکنولوژیهای نوین ارتباطی» در حوزهی مطالعهی راهبردی مرکز رسانه جای میگیرد. این کتاب درصدد توصیف و تبیین تحولات ارتباطات، میان دو انقلاب الکترونیک است. به عنوان معلم دانشگاه، امروز یکی از منابع کارم را پیدا کردهام.
خانیکی همچنین گفت: نکتهی مهمی که در کتاب دیدم، این بود که کتاب چهار تکنولوژی تلگراف، تلفن، بیسیم و رادیو را مورد مطالعه قرار داده؛ اما آنها را در حوزهی تاریخی متوقف نکرده است و تا پایان دوره مطالعه میکند.
او افزود: کتاب روند جامعنگری بر مطالعات و تحولات ارتباطات دارد. استاد معتمدنژاد در این اثر ارتباطات را در یک زمینهی اجتماعی، فرهنگی و سیاسی مورد مطالعه قرار داده و این اثر بازتابی از اندیشههای مؤلف است. علاوه بر بهروز بودن این اثر، شاخصهی دیگر آن، چندضلعی بودن است که این موضوع، آن را شایستهی مرجع بودن قرار داده است.
خانیکی در پایان گفت: امیدوارم فضاهای مرطوب هرچه کمتر رطوبت داشته باشند، تا این بوها به مشام برسند. علاوه بر بهروزبودن معتمدنژاد، باید به صبوری و بردباری او نیز اشاره کرد؛ من این سؤال را دارم که چرا او 23 سال چیزی را منتشر نکرد؟
مهدی فرقانی نیز در این نشست در سخنانی یادآور شد: از شیوهی تألیف این کتاب توسط استاد معتمدنژاد میتوان دو درس گرفت؛ یکی اینکه با مراجعهی مستقیم به کتابهای او و استفادهی مستقیم از محتوای این منابع و دیگر اینکه با شیوهی تألیف کتاب او که با تأخیر کتاب منتشر میکند، متوجه وسواس علمی او میشویم. کمتر کتابی از او وجود دارد که سالها قبل درسش را نگفته باشد و به چالش نکشیده باشد؛ ما باید از این شیوه بسیاری از چیزها را یاد بگیریم.
وی همچنین عنوان کرد: برای تألیف کتاب دو شیوه وجود دارد؛ یکی اینکه کتابی را بنویسیم و بعد برویم آن را درس دهیم و دیگری شیوهی دکتر معتمدنژاد است که کتابهای او چند سال سبک و سنگین شده، در موردش بحث شده، بهروز شده و در نهایت منتشر شده است. این درسی است که به ما نشان میدهد نباید کار تألیف کتاب را سرسری بگیریم.
این استاد دانشگاه گفت: دکتر معتمدنژاد بسیاری از اولین منابع را در عرصهی ارتباطات عرضه کرد که تکنیکهای روزنامهنگاری را آموزش میدهند؛ اما اینکه نقش مکاتب روزنامهنگاری در تحولات جهانی بررسی شود، کار بیبدیل استاد معتمدنژاد است. کمتر استادی را داریم که به حوزهی وسیعی پرداخته و در همهی حوزهها نقش برتر را داشته باشد. از طرف دیگر، دروسی که او در دورهی تکمیلی ارتباطات آورد، در تازهترین مباحث روز جهانی پیشگام بود؛ در بعد حرفهیی و عملی تدوین نظام جامع حقوقی رسانهها، آموزههای روزنامهنگاری حرفهیی که او ارائه کرد، و همچنین در تدریس و تحقیق، تألیف و مطالعه پیشگام بود.
فرقانی متذکر شد: ما در حضور استاد معتمدنژاد، هم در کلاسها و سخنرانیهایش، بسیاری چیزها آموختیم و او هم در دانش، هم در روش و بینش بسیار الگو و سرمشق بوده است. پابهپای تحولات زمان حرکت کرده و آنها را وارد ادبیات رسانهیی ما کرده است. بسیاری از اصطلاحاتی را که روزنامهنگاران ما امروز با آن سخن میگویند، معتمدنژاد وارد کرده است؛ امنیت شغلی، استقلال روزنامهنگاری، میثاق اصول اخلاق حرفهیی، روزنامهنگاری مدافعهگر، روزنامهنگاری انقلابی و دیگر اصطلاحات، همه از طریق او وارد دنیای روزنامهنگاری ما شده است.
وی همچنین عنوان کرد: مطالعات تاریخی دکتر معتمدنژاد در تاریخ متوقف نشده؛ به امروز آمده و به آینده پل زده است. تألیفات او به نسبت تدریسش بسیارکم است؛ اما مطمئنم دهها کتاب منتشرنشده دارد. ما که شاگردان جوانتر او هستیم، گاهی خسته میشویم؛ اما مقاومت و صبوری او باعث میشود که ما دلگرم شویم.
در پایان، جلد اول کتاب «تکنولوژیهای نوین ارتباطی» توسط کاظم معتمدنژاد - پیر علم ارتباطات ایران - رونمایی شد و او در سخنانی گفت: یکی از دلایل نسبی موفقیت من، همکلاسیهای خوبم بودند که اینها باعث شدند معلم کوچکی باشم. پیش از این کتاب، چند سال پیش در دانشگاه علامه طباطبایی، قرار شد «حقوق ماهوارهیی پخش مستقیم تلویزیون» را تألیف کنیم. چند ماه روی آن کار کردیم و قرار شد این کتاب منتشر شود؛ ولی فکر کردیم انتشار آن در ایران هنوز زود است، و به این دلیل فکر کردیم اول کتاب «تکنولوژیهای نوین ارتباطی» را منتشر کنیم.
او در ادامه افزود: تألیف این کتاب در سال 83 به پایان رسید؛ ولی نداشتن بودجه، چاپ آن را به تعویق انداخت.
این استاد ارتباطات از انتشار آثاری جدیدش در حوزه ارتباطات خبر داد و گفت: جلد سوم «وسایل ارتباط جمعی»، «ارتباطات بینالمللی»، کتاب «حقوق ارتباطات» و جلد دوم «حقوق حرفهیی روزنامهنگاری» از جمله آثاری هستند که بیشترشان مراحل نهایی چاپ را سپری میکنند و به زودی منتشر خواهند شد.
در پایان این نشست به عنوان نخستین جلسه از سلسله برنامههای «زرین قلم» فرهنگسرای رسانه، هدیهای به رسم یادبود به کاظم معتمدنژاد اهدا شد.
