سازمان فرهنگی، هنری شهرداری تهران در اقدامی عجیب درصدد جلوگیری از انتشار و پخش کتاب "کلیساهای ارمنیان تهران" است. این کتاب نوشته "آرمان استپانیان" عکاس و پژوهشگر معاصر که از قرار معلوم خطر خمیر شدن یا نگهداری دائم در انبار در کمین آن است.
کتاب مزبور شهریورماه سال جاری از سوی نشر شهر وابسته به سازمان فرهنگی، هنری شهرداری چاپ شد، ولی به دستور "احمد نوریان" رئیس جدید این سازمان از انتشار و پخش آن جلوگیری شده است.
ماجرای نگارش کتابی درباره کلیساهای ارامنه به سال 1384 برمیگردد. در این سال محسن هاشمی رئیس وقت موزه امام علی(ع) از "آرمان استپانیان" میخواهد که ترتیب سفر مدیران فرهنگسراهای تهران را به ارمنستان بدهد. استپانیان خود در تشریح این ماجرا میگوید: «آقای هاشمی از من خواست مدیران فرهنگسراهای تهران را در قالب سفری میدانی به ارمنستان ببرم تا از موزههای این کشور بازدید کنند. در همان سفر از من خواست که کتابی در زمینه کلیساهای ارامنه تهران بنویسم و من هم بعد از بازگشت از ارمنستان در بهمن 1385 قرارداد نگارش این کتاب را بستم.»
استپانیان خرداد امسال کار نگارش این کتاب را به پایان میبرد و آن را تحویل میدهد. سه ماه بعد، کتاب به چاپ میرسد ولی مهرماه ضبط میشود و از پخش آن جلوگیری به عمل میآید. استپانیان در تشریح بیشتر این ماجرا اضافه میکند: «زمانی که کتاب از چاپخانه بیرون آمد، هاشمی هم از موزه امام علی(ع) بیرون آمد و فرد دیگری جایگزین او شد.» بنابراین ظاهرا تغییر و تحولهای مدیریتی در سازمان فرهنگی، هنری شهرداری که سیاستها و خطمشیهای این سازمان را تغییر داده، دامن کتاب "کلیساهای ارمنیان تهران" را هم میگیرد و این کتاب دستور پخش و توزیع را نمیگیرد. از قرار معلوم نوریان رئیس این سازمان با این استدلال که این کتاب تبلیغ ارمنیان است و مجموعه تحت مدیریت وی نباید ارمنیان را تبلیغ کنند، از پخش و توزیع آن ممانعت به عمل آورده است.
کتاب "کلیساهای ارمنیان تهران" در 132 صفحه به دو زبان فارسی و انگلیسی، مجموعهای ارزشمند از عکسهای قدیمی ایران محسوب میشود. در این کتاب تحقیقی از مهندس "آرپیار پطروسیان" وجود دارد که در آن پراکندگی جمعیت ارامنه تهران از ابتدا تا سال 1810 (همزمان با سلطنت فتحعلیشاه قاجار) در قالب نقشههایی آمده است. همچنین متنی از اسقف ارامنه تهران در آن چاپ شده است. در این کتاب تعداد یازده کلیسا متعلق به ارامنه تهران معرفی شده که اولین آنها در خیابان مولوی است و آخرین آنها کلیسای صلیب مقدس در ورزشگاه آرارات است. ویژگی مهم پلانها و نقشههای این کتاب در آن است که برای اولینبار در قالب کتابی در دسترس علاقهمندان قرار میگیرد، چرا که کلیساهای تهران تاکنون نقشهها و پلانهای معماری نداشتهاند.