
بحران دنیای متجدد La Crise du monde modern اثری از رنه گنون (1) (1886-1951)، فیلسوف فرانسوی، که در 1927 انتشار یافته است. در این کتاب گنون همه دلایل بیزاری خود از این تمدن غربی جدید، که کاملاً دور از آن از دنیا رفت، را تدوین میکند. این کتاب اتهامی اساسی است که تنها به یکی از جنبههای طرز تفکر جدید حمله نمیبرد، بلکه آن را به طور کلی طرد میکند. به نظر او دنیای متجدد در وهله اول دنیایی مادیمذهب است و فقط آنچه بتوان احساس و لمس کرد موجود میداند و تنها واقعیت محسوس را میشناسد و برده خرافه واقعیت است و این خرافه او را وادار میکند به اینکه هرگونه دسترسی به عالم برتر را مردود بداند. عالم جدید عالم علمی (یا مدعی علمیت) است، اما این علم، آنسان که این عالم آن را درک میکند، دیگر چنانچه که در جامعههای مقدس و سنتی بود، وابسته به اصول مابعدالطبیعی نیست و مدعی انصراف از این اصول است و علمی کاملاً غیردینی است، و در پی معرفت مطلق نیست. دنیای متجدد دیگر دینی نیست: در حقیقت مذهب مادی به دین مسیح و حتی مذهب کاتولیک زیان و آسیب رسانیده است. جهان متجدد مبتنی بر حکومت مردم (دموکراسی) است: گنون به پدیدههای سیاسی فقط از این جهت که علایم روحیه عمومی هستند توجه دارد. اما جهان متجدد هرگونه سلسله مراتب را نفی و برابری را که ناچیزشمارنده تفاوت طبایع افراد بشر است اثبات میکند. در حالی که مفهوم طبقه (کاست) عمیقاً درست بود چون بر تباین ضروری وظایف مبتنی بود، حکومت مردم، که اساس آن پیشداوری مساواتطلبانه است، نظم جهان را خوار میشمرد و از به اصطلاح حق ملتها در برابر حق نخبگان دفاع میکند؛ چنان که گویی عالی از دانی صادرشدنی است. در واقع، قدرت حقیقی فقط از بالا میآید. بنابراین، تفکر گنون درست در مقابل همه اصول جزمی و همه مفاهیم جدید است.
1.Rene Guenon
دکتر علی محمد کاردان. فرهنگ آثار. سروش.